|
 |
|
|
Punki saçlı Temel Reis uzayda
izgi kahramanların en ünlülerinden biri Popeye, yani bizdeki adıyla Temel Reis. Bir de Tenten var. Temel Reis'in yaşıtı Tenten. Bu iki kahraman, bugün aynı yaştalar. Çünkü kâğıtlar üzerindeki çizgili yaşamlarına aynı yıllarda başladılar. Geçtiğimiz yıl ikisinin de 75. doğum günleri kutlandı. Ama ben yerimi ıspanaksever denizciye ayırdım.
* * *
Çocukluğumda çok düşünürdüm: Acaba Temel Reis kendisine güç vermeseydi, onu rakibi Kabasakal'ı yere devirecek kadar kuvvetli yapmasaydı, acaba yine ıspanak yer miydi? Bu konuda bütün çocukların bir kuşkusu var, diye düşünüyorum. Özellikle de ıspanağı sevmeyen çocukların.
Ünlü televizyon oyuncusu Bill Cosby bir gülmece kitabında, karısının yaptığı zayıflama diyetini anlatırken, doktorunun ona ıspanağı az yedirdiğini, çünkü o sıralarda Temel Reis'in fazla ıspanak yemekten demir zehirlenmesine uğradığını ve hastanede yattığını söylüyordu. Demir eksikliği kadar, fazlalığının da zararlı olduğunu o güne kadar kimseden duymamıştım.
* * *
Temel Reis sürekli konserve ıspanak yer. Safinaz'ın ya da kendisinin bahçeden ıspanak topladığına hiç tanık olmadım. Bu yüzden, Temel Reis'in bilmem ne marka ıspanak konservelerini satmak için yapılmış bir çizgi öykü olduğunu düşündüm hep. Gerçekten de o, taze ıspanak yemiyordu. Bizde, bugün dondurulmuş ıspanak, ıspanak kökü pişirilmeye hazır biçimde satılıyor. Ama hiç ıspanak konservesine rastlamadım.
* * *
Dünyada bizden başka otları, özellikle de ıspanağı yoğurtla yiyen ülkeler var mı, bilmiyorum. Salt tat vermesinin dışında, insanların bilmedikleri otları yerken, zehirlenmek korkusuyla yoğurt karıştırıp yediklerini biliyoruz. Bizdeki yoğurtla yeme alışkanlığı göçebelik kültürünün bir parçası. Hayvanlarına yeni otlaklar, yeni meralar bulmak için o yöreden o yöreye giden insanlar, bilmedikleri otları yerken kendilerini yoğurtla korumaya çalışıyorlar. Bu sosyo-genetik bir kültür olarak mutfağımızda bugün de etkinliğini sürdürüyor. Sanırım yoğurtsuz ıspanak yiyen insan sayısı yok denecek kadar azdır.
* * *
"Temel Reis Ispanağı Yoğurtsuz Yer." Bunu bir kitabıma ad olarak koymuştum. Gerçekten de Temel Reis, ıspanağı yoğurtsuz yiyor. Çünkü yoğurt onun mutfağına sonradan gelmiş. Otları yoğurtla yemek gibi bir kültürü yok. 75 yaşına geldi, hâlâ ıspanağı yoğurtsuz yiyor. Ama sanırım dünyadaki değişimden öylesine haberi var ki, yeniyetme kahramanların arasında yer alabilmek için o da imaj değiştirmiş. Ne denli komik, kavgacı öyküleri de olsa, ağızda pipo, geminin güvertesinde yan gelip yatarak okur bulunamıyor. Hem eğitimciler, çizgi kahramanların artık öyle ağızlarında pipo, parmaklarında sigarayla çocukları yanlış yönlendirdiklerini söylüyorlar. On yıl önce Red Kit bile bu yüzden sigarayı bırakmış, eski öykülerindeki tüm sigaralı kareler yeniden çizilmiş ya da ağzından sigaralar alınmıştı. Geç de kalsa İtalya'da Temel Reis pipoyu bırakmış, uzay giysileri içine girmiş, yeni "Magma" adlı macerasıyla okurunun karşısına çıkıyor. Yayınevi bu değişikliği kendisi de pek kabullenememiş olmalı ki, eski okuru küstürürüz, kaygısıyla iki kapaklı kitap yapmış. Birinde eski yüz ve eski maceralar, öteki yüzde yeni karakter, yeni macera. Ama ne ilginçtir ki, uzay gemisinin de, deniz gemisinin de dümeni aynı.
* * *
"Uzay Dizileri veya Yeni Masallar" adlı şiirimde, Ülkü Tamer'in bir tümcesini alıntı yaparak okuruma şöyle seslenmiştim: "Bir ozanımız / Kitabında / Çocuk sözlüğünde masalı; / 'Gürgenlerin çocuklara söyledikleri ninni' diye tanımlıyor / Bu yargıya ben de katılıyorum / Ama ne var ki günümüzde / Değişen çok şey var çocuklar / O gürgenler / Şimdi fırınlandılar / Ve bizlere masal diye / Yeni periler yeni devler / Ve yeni cinlerden oluşan uzay dizileri sunuyorlar."
Bu şiir 1979 yılında yayımlanmıştı. Temel Reis punkçı saçlarını geçen yıl yaptırdı.
yural@milliyet.com.tr
|
|
|
|
Sık Kullanılanlara Ekle
Açılış Sayfası Yap
Sitene Ekle
İletişim Kurumsal
Emlak
Haber İndeksi
Arşiv
Haberci
Üyelik
Bülten
