|
 |
|
|
BU KAÇINCI SON!
Meclis'te görüşülen düzenlemeyle Hazine, prim affı ile 15 milyar YTL'lik alacağından vazgeçecek. Başbakan Erdoğan, Cumhuriyet tarihinde 19. kez yapılan prim affıyla ilgili olarak, 'Artık bu son' dedi
Bülent Sarıoğlu - Ankara
Başbakan Tayyip Erdoğan, 22 milyar YTL'lik prim borçları nedeniyle 3.5 milyon SSK ve Bağ-Kur'lu için gündeme getirilen ve Cumhuriyet tarihinde 19'uncu kez yapılan prim affını, "Artık bu son" diyerek savundu.
TBMM Genel Kurulu'nda dün görüşülen düzenlemeyle Hazine, gecikme faizi niteliğindeki yaklaşık 15 milyar YTL'lik alacağından vazgeçecek. Cumhuriyet tarihindeki 37 mali af, 15 imar affı ve 18 prim affı düzenlemesi yapılmıştı. Yeni düzenlemeyle, Mart 2005 itibariyle SSK'nın 4.6 milyar YTL, Bağ-Kur'un 16.7 milyar YTL'yi bulan alacağı, yeniden yapılandırıldı.
Af kapsamındaki borç, SSK'nın toplam alacağının yüzde 64'ünü oluşturuyor. Yeniden yapılandırılan alacağın, gecikme cezası ve faizlerin silinmesiyle toplamın yüzde 30'u düzeyine inmesi bekleniyor.
'Artık bu nihai'
Erdoğan, dün AKP grup toplantısında düzenlemeyi savunurken, vatandaşları şu sözlerle uyardı:
"Doğrusu bazı alışkanlıklar var ki; nasıl olsa bir yasa çıkar, biz bu işten rahatlıkla kurtuluruz, bu işi rahatlıkla atlatırız... Böyle bir mantık var. Bakın bir kolaylık getiriyoruz, ama bu attığımız adımlar artık nihai adımlardır. Bundan sonra bu tür adımların üzerinde duramayız. Raftaki o tozlanmış dosyaları kaldırmak için bu adımları atıyoruz."
'Dürüst vatandaş enayi'
Eski SSK Genel Müdürü Kemal Kılıçdaroğlu ise, af uygulamalarının iyi niyetli yükümlüleri mağdur ettiğini, dürüst vatandaşın 'enayi' yerine konulduğunu savundu. "Yasalara olan güven sarsılıyor" diyen Kılıçdaroğlu, primi zamanında ödeyenlerden pasaport harcı ve ilaç katkı payı alınmaması yönündeki önerilerinin yasaya eklenmemesini eleştirdi.
Kurumlar devlet yardımıyla ayakta
Çalışma Bakanlığı'nın hazırladığı 'Çalışma ve Sosyal Güvenlikte Değişimin Yönetimi 2003-2005' adlı dokümana göre 2004 sonu itibariyle, SSK'nın 6 milyon 952 bin 848 aktif sigortalısı bulunurken, Hazine'den kuruma gayri safi milli hasılanın (GSMH) yüzde 1.34'ü tutarında olan 5 milyar 757 milyon YTL aktarıldı.
Hazine, 2004 sonu itibariyle 3 milyon 448 bin 549 aktif sigortalısı bulunan Bağ-Kur'a da 5 milyar 336 milyon YTL kaynak aktardı. GSMH'nin yüzde 1.24'üne karşılık gelen bu rakamdan, aktif sigortalı başına 1.547 YTL düştü.
Hazine'den aktarım
2 milyon 552 bin 141 iştirakçisi bulunan Emekli Sandığı'na da 7 milyar 800 milyon YTL Hazine'den aktarıldı. GSMH'nin yüzde 1.82'sine denk düşen bu rakam Emekli Sandığı üyesi başına 3 bin 56 YTL devlet yardımı anlamına geliyor.
Dokümanda, Emekli Sandığı'ndaki her bir iştirakçi başına yapılan ödemenin SSK'dakinin yüzde 269'u, Bağ-Kur'dakinin yaklaşık yüzde 100 fazlası olduğuna dikkat çekiliyor.
SSK'ya 8 milyar YTL
Geçen yılın 7 aylık fiili ve 5 aylık tahmini rakamlarının kullanılarak bir değerlendirmenin de yapıldığı dokümanda, Hazine'den aktarılan ödemelerin SSK'da 8 milyar 594 milyon, Bağ-Kur'da 5 milyar 992 milyon, Emekli Sandığı'nda 8 milyar 897 milyon YTL'yi bulduğuna işaret ediliyor.
Geçen yıl için, Hazine'den SSK'ya GSMH'nin yüzde 1.79'u, Bağ-Kur'a yüzde 1.24'ü, Emekli Sandığı'na da yüzde 1.85'i oranında kaynak aktarılacak. Böylece, üç sosyal güvenlik kurumuna verilen kaynak GSMH'nin yüzde 4.88'ine ulaşacak.
14 bin YTL'ye emeklilik
Bağ-Kur üyeleri lehine yapılan en önemli değişiklik, emeklilik olanağı oldu. Sisteme 1980'den önce girenler, hiç prim ödememiş dahi olsalar da o dönemler için değişken olan yaş sınırını doldurmaları kaydıyla 14 bin 701 YTL ödeyerek emekli olabilecekler. 1980'den sonra girip hiç prim ödemeyenler de, indirimli prim miktarlarını ödeyerek sisteme dahil olabilecekler.
Borcu yeniden yapılandırılan Bağ-Kur'lular sağlık hizmetlerinden yararlanabilecekler. Bağ-Kur, prim borcunun tamamını ödeyenlere hemen, taksitli ödeyenlere de borcun yüzde 25'ini veya 4 taksidini ödedikten sonra sağlık hizmeti sunacak.
Büyükşehir belediyeleri ile bunların yüzde 50'den fazlasına sahip olduğu şirketlerin SSK'ya olan prim borçları da yeniden yapılandırılacak.
1999'dan sonra Bağ-Kur'a üye olanlar kadınsa 58, erkekse 60 yaşında emekli olabiliyor.
Düzenleme ne getiriyor?
Gecikme cezaları ve faizler siliniyor
Düzenleme, yasanın yürürlük tarihine kadar olan tüm prim borçlarını kapsıyor. Ancak 31 Mart 2005'ten sonraki borçlar için indirim uygulanmayacak. Prim borçlarına uygulanan gecikme cezaları ve faizleri silinecek. Bağ-Kur'a olan prim borçlarının aslına toptan eşya fiyatları endeksindeki (TEFE) artış oranı uygulanacak.
SSK'ya olan prim borçlarına da; 1999'a kadar olan kısmına gecikme cezası, bu tarihten sonra olan bölümüne TEFE oranında faiz uygulanacak.
Borcu 50 bin YTL'nin altında ve üstünde olanlar için ayrı bilanço hesapları yapılarak, faiz oranları değiştirilebilecek. Ortaya çıkacak borç toplamı 60 aya kadar takside bağlanacak. Yıllık bazda, 12 aylık taksit için yüzde 5, 12-24 ay arasında yüzde 6, 24 aylık taksitte yüzde 7 oranında faiz uygulanacak.
Borcunu peşin ödeyecekler, ceza ve faizlerden kurtulacak. Bir yıl içerisinde öngörülen taksitleri ve mevcut primlerini üç taksitten fazla geciktirenler, yeniden yapılandırma hakkını kaybedecekler.
|
|
|

|