|
 |
|
|
'Birinci tehdit İran'
Beyaz Saray'ın yeni Ulusal Güvenlik Stratejisi raporunda İran, ABD'ye yönelik birinci tehdit olarak görülüyor ve radikalizmle teknolojiyi buluşturan tehditlere karşı önleyici vuruş doktrinine de sahip çıkılıyor
Yasemin Çongar
Bush yönetimi, İran'ı bir numaralı tehdit olarak gördüğünü, 11 Eylül'den sonra benimsediği önleyici saldırı doktrininden vazgeçmeyeceğini, demokrasiyi yaygınlaştırma ve diktatörlüklere son verme çabasını ulusal güvenliğinin gereği saydığını ve izolasyonist politikalara yönelmeden küresel liderlik iddiasını sürdüreceğini dünyaya ilan etti.
ABD'nin dün açıkladığı Ulusal Güvenlik Stratejisi 2006 Raporu, sonuncusu dört yıl önce aynı başlıkla yayımlanan ve "caydırıcılığın" (deterrence) yerine "önleyici eylem" (preemption) politikasını geçiren raporla önemli benzerlikler taşıyor.
'Irak'ta haklıydık'
Raporda, Irak'a karşı uygulanan önleyici eylemle ilgili herhangi bir özeleştiri yapılmazken, Saddam rejiminin kitle imha silahı peşinde olduğu yönündeki eski Birleşmiş Milletler (BM) raporlarına atıf yapılarak, "Saddam rejiminin ortadan kaldırılmasıyla, bu tehdide ilk ve son karşılık verilmiştir" deniliyor.
'Tahran durdurulmalı'
Beyaz Saray'ın raporu, "Tek başına hiçbir ülke, bize karşı İran'dan daha büyük bir tehdit oluşturmayabilir" sözüyle Tahran'ı diğer bütün tehditlerin önüne geçiriyor. İran'ın nükleer çabasını uluslararası topluluktan 20 yıl gizlediğini ve bu çabanın silahlanma amaçlı olduğunu savunan rapordaki "Yüzleşmenin önlenmesi için diplomatik çabanın başarılı olması şarttır" ifadesi, ABD'nin Tahran'ın nükleer silaha kavuşmasına izin vermeme kararlılığını yansıtıyor. Ancak rapor, İran'la olası askeri yüzleşmenin şekli konusunda ipucu vermiyor.
Savunma hakkı
Bush Doktrini'nin merkezindeki, "En büyük tehdit, radikalizmle teknolojinin buluştuğu noktada oluşur" ve "Böyle bir tehdidin önlenmesi için ilk saldıran taraf olmak gerekebilir" yaklaşımını koruyan yeni rapor, "önleyici eylem" konusunda şu görüşü yansıttı:
"Kitle imha silahlarıyla yapılan bir terörist saldırıdan daha büyük pek az risk vardır. Düşmanlarımızın bu tip saldırgan eylemlerini durdurmak ya da önlemek için, ABD gerektiğinde kendisini savunma hakkını hayata geçirerek önleyici eylemde bulunabilecektir."
'Tercihimiz barışçı yol'
Buna karşın, "ABD'nin tehditleri önlemek adına her durumda kuvvete başvurmayacağını" kayda geçiren rapor, "Tercihimiz, askeri olmayan eylemlerin başarıya ulaşmasıdır. Hiçbir ülke önleyici eylemi saldırı mazereti olarak kullanmamalıdır" ifadesine de yer verdi.
'Diktatörlükler yıkılmalı'
Bush yönetiminin 2006 Ulusal Güvenlik Stratejisi, dünyada demokratik hareketlerin desteklenmesini ve baskı rejimlerinin yıkılmasını öncelikli hedef sayıyor.
İran'ın yanı sıra Suriye, Kuzey Kore, Belarus, Küba, Burma ve Zimbabwe'yi "despotik sistemler" olarak sıralayan rapor, "Bugünün dünyasında hiçbir diktatörün iktidarı başka ülkelerin desteği, en azından hoşgörüsü olmadan süremez. Diktatörlüklere son vermek için, bu rejimlerin kendi halklarına karşı uyguladıkları baskıya, istismara ve yoksullaştırmaya karşı özgür dünyanın kolektif tepkisini sağlamalıyız" ifadesine yer veriyor.
Rapor, Ortadoğu'da demokrasinin ilerletilmesi bağlamında, Hamas'ın "terörist köklerini terk etmesi ve İsrail'le ilişkisini değiştirmesi" gereğini de vurguluyor.
|
|
|

|