|
 |
|
|
İran zenginleştirme, Türkiye santral peşinde
Ayşe Hanım Teyzem sordu: "Batı dünyası, 'İran uranyumu zenginleştiriyor' diyerek kıyamet koparıyor. ABD İran'a harp açmayı düşünüyor. Uranyum demek atom bombası demek mi?
Ayşe Hanım Teyzem merak edecek de ben onu cevaplamayacak mıyım? Yüksek fizik mühendisi Adil Buyan'a sordum. Öğrendiklerimi Ayşe Hanım Teyzem'e aktardım.
Her maddenin özelliğini taşıyan en küçük parçasına atom deniliyor. Dünya nasıl Güneş'in etrafında dönüyorsa, her maddenin içinde de + yüklü bir çekirdek etrafında dönen sayısız - yüklü elektron var. Her bir atomun içinde nükleon diye isimlendirilen bir çekirdek var. Bu çekirdek ise + yüklü protonlar ve yükü olmayan nötronlardan oluşuyor. Bunlar dünyada bulunan değişik maddelerin hepsinin içinde var.
Uranyum enerji kaynağı
Uranyum denilen maddenin içinde de bütün bunlar var. Dışarıdan gönderilen uyarıyla uranyumdaki atomun içinde bulunan nötronun çekirdeğe çarpması sağlanıyor. Bu çarpmayla çekirdek parçalanıyor. Bölünüyor. Parçalanmayla farklı atomlar ve nötronlar ortaya çıkıyor. Bu parçalanmaya "fisyon" deniliyor. Parçalanma sırasında büyük miktarda enerji (sıcaklık) oluşuyor. Bu parçalanmanın (fisyonun) zincirleme etkisi var. Çok kısa sürede çok büyük enerji ortaya çıkıyor.
Ayşe Teyzem, "Sen şimdi uranyum nedir, zenginleştirme nedir, onları anlat" dedi.
Anlattım: Uranyum dünyanın çok yerinde bulunan bir maden. Bizde de var. Topraktan çıktığında içinde bulunan enerji yaratabilecek atomun miktarı binde 7 oranında. Bu "doğal uranyumlu santrallar"da kullanılabiliyor.
Ya bomba ya elektrik
"Zenginleştirme tesislerinde" (ki bunlardan dünyada çok az var) uranyumun içindeki atom miktarı binde 7 oranından, yüzde 1.5, yüzde 4'e yükseltiliyor. Uranyumu yüzde 4 oranı kadar zenginleştirmek, barışçı amaçla kullanım için yeterli. Uranyumu yüzde 99'a kadar zenginleştirmek de mümkün. İşte o zaman atom bombası yapılıyor.
Biz atom santralı yaparsak, doğal veya zenginleştirilmiş uranyum satın alacağız. Bunu santralın göbeğine oturtacağız. Dışarıdan nötron ışını vererek, uranyum içindeki zincirleme hareketi başlatacağız. Dışarıdan gönderilen nötron santralın göbeğindeki uranyum madeninin içinde bulunan atomların çekirdeğine çarpacak, atomlar bölünecek. Böylece büyük enerji çıkaracak. Bu işlem kendi kendine zincirleme olarak sürüp gidecek... Çıkan enerji suları ısıtarak buhar yapacak. Buhar tribünleri döndürerek, elektrik üretecek.
Ayşe Hanım Teyzem, "Şimdilik bu kadar bilgi yeter. Hiç olmazsa neyin ne olduğunu anladım" dedi.
guras@milliyet.com.tr
|
|
|
 | Taha AKYOL | | Özel öğretim ve CHP
17 MART günkü yazımda özel öğretimin destekle... | |  | Çetin ALTAN | | Bir 'Matrakoloji' enstitüsü açılsa...
Galatasaray-Fener maçında, gözlerim TV ekranı... | |  | Melih AŞIK | | Mayınlı konumuz
Konu Çağdaş Yaşamı Destekleme Derneği Başkanı... | |  | Fikret BİLA | | Org. Özkök'ten nankör evlat dersi
Genelkurmay Başkanlığı'nın düzenlediği, "Küre... | |  | Hasan CEMAL | | Barış ama nasıl?
Dünkü yazımı, "Irak'ta başarısızlık alternati... | |  | Güneri CIVAOĞLU | | Lisede olay var
OKULLARDA "varoluş, din bilgileri, başörtüsü,... | |  | Abbas GÜÇLÜ | | Yeni vakıf üniversiteleri?..
15 yeni devlet üniversitesinin yanı sıra 10'a... | |  | Hurşit GÜNEŞ | | Kur ne zaman yükselecek?
Döviz kurunda bir kaç gündür bir oynaklık göz... | |  | Sami KOHEN | | Terörden barışa geçiş...
Beyaz maskeli, siyah bereli üç ETA militanını... | |  | Metin MÜNİR | | Merkez'den Çankaya'ya giden yolda gözyaşı var
Merkez Bankası'na kimin başkan olacağı, cumhu... | |  | Faik ÖZTRAK | | Yitirilen fırsat penceresi
2005 yılının son üç aylık dönemindeki imalat ... | |  | Hasan PULUR | | Ters adamın işi ters gider!
TERS adamın işi ters gider, aksi adamın işi a... | |  | Derya SAZAK | | Komisyonun rolü
TBMM Şemdinli komisyonuna verdiği ifadede, "H... | |  | Meral TAMER | | Başbakan'ı İSO'da görmeliydiniz
İstanbul Sanayi Odası'nın Odakule'deki çilekl... | |  | Ece TEMELKURAN | | Yalnızlık mavisi
Er ya da geç, ama mutlaka bir gün ya da zalim... | |  | Güngör URAS | | İran zenginleştirme, Türkiye santral peşinde
Ayşe Hanım Teyzem sordu: "Batı dünyası, 'İran... | |  |  | M. Ali BİRAND | | Silah bırakma sırası PKK'ye geldi...
PKK dünyadaki gelişmeleri izliyor mu bilemiyo... | |
|
|
Sık Kullanılanlara Ekle
Açılış Sayfası Yap
Sitene Ekle
İletişim Kurumsal
Emlak
Haber İndeksi
Arşiv
Haberci
Üyelik
Bülten
