|
 |
|
|
İstatistiklerle nasıl siyaset yapılır?
Hazine'den sorumlu Devlet Bakanı'nın bu hafta yaptığı, makroekonomik gelişmeler ve borç yönetimi hakkındaki sunum cari açığın sorun olmadığını anlatmaya odaklanmış. Bu sunumda bir grafik dikkat çekiyor.
Sunumda son üç yılda büyümenin özel yatırım artışından kaynaklandığını anlatmak için bir grafik kullanılmış. Özel kesimin yatırım harcamalarının büyümeye katkısının yüksekliğini gösteren grafikte kamu yatırımları, stoklar, kamu ve özel kesim tüketimi ile dış talebin büyümeye katkıları ise diğer kalemi içinde toplulaştırılmış. Özel yatırımın katkısı ile diğer altındaki kalemlerin büyümeye katkısının toplamı büyüme hızını veriyor. Bu grafikle hükümet yüksek büyüme ve cari açığın özel yatırım artışından kaynaklandığını ve bundan çok fazla endişe etmek gerekmediğini söylemeye çalışıyor. Çünkü bu gün artan yatırım, yarın üretim artışı demek. Bugün cari açığın finansmanında kullanılan borçları, yarın bu yatırımlarla üretilen malları ihraç ederek geri ödemek sorun olmayacak.
Aynı grafiği bu defa özel yatırım yerine özel tüketimin büyümeye katkısını kullanarak yapalım. Bunun için diğer kalemi içinden özel tüketimin büyümeye katkısını çıkarmak özel yatırımın katkısını ise buraya eklemek gerekiyor. Sonuçta büyüme değişmiyor.
Sağda alttaki grafiğe baktığımızda ise büyümenin motorunun aslında özel tüketim olduğunu görüyoruz. Hangi grafik gerçeği yansıtıyor?
İç talebin büyümeye katkısını gösteren çizgiyi grafiğe ekleyelim. Bununla büyümeyi gösteren çubuklar arasındaki fark dış talebin büyümeye katkısını gösteriyor. İthalat ihracattan daha hızlı arttıkça dış talebin katkısı büyümeyi azaltıcı yönde oluyor. İç talebin katkısı büyümenin üzerine çıkıyor.
Dış talebin büyümeye katkısı büyük bir eksi rakam olunca, grafikte yer alan diğer kaleminin katkısını küçültüyor. İç talep unsurlarından özel tüketim veya yatırımın katkılarından sadece birini ayırarak gösterdiğinizde diğerinin gerçek etkisini bir anlamda diğer kalemi içinde gizliyorsunuz. Dolayısıyla sadece özel yatırımın büyümeye katkısını gösteren grafik, istatistiklerle, gerçeği göstermek yerine, nasıl siyaset yapılabileceğinin başarılı bir örneği.
Aslında yüksek büyüme ve cari açığın arkasında hem özel tüketim hem de yatırım artışları var. Durum hükümetin anlatmak istediği kadar rahat değil. Aldığımız dış borcun önemli bir kısmını da tüketime harcamışız.
Aslında herkes cari açığın sorun olduğunun farkında ama küresel likidite bolluğunda Türkiye üzerinden kazanabildiğimiz kadar kazanalım diyorlar. Hükümet ise cari açığın sorun olmadığına kendisini bile inandırmaya çalışıyor. Cari açık sorun diyenlerin hükümeti eleştirmek için ekonomiye zarar verdiklerini düşünüyor. Biz ise bu durumu düzeltmezseniz dünya er veya geç bir kez daha fakir fukaranın başına çökecek diye uyarmaya çalışıyoruz.
foztrak@yahoo.com
|
|
|

|