|
 |
|
|
Petrol fiyatları hem dünyayı, hem Türkiye'yi vuruyor
Eskiden en çok değindiğimiz konu döviz kuruydu. Okuyucularımız en çok bu konuyu merak ederdi. Son zamanlarda kur, hatta enflasyon bile cazibesini yitirdi. Şimdi ilgi daha çok petrol fiyatına.
Petrol fiyatı Türkiye için birçok bakımdan önemli. Birincisi, Türkiye'nin en büyük ithalat kalemi enerji. Petrol fiyatlarındaki artış dış açığı daha da artırıyor. Önceki gün açıklanan dış açık rakamında bu açıkça görülüyor. Unutmayalım, petrol fiyatı arttığında dünyada doğalgaz fiyatları da artıyor.
2004 yılında Türkiye 4.4 milyar dolarlık doğal gaz, 8.6 milyar dolarlık da petrol ithal etmişti. 2005 yılında doğalgaz faturası 7 milyar dolara, petrol faturası da 12 milyar dolara çıktı. Kısacası, en az 6 milyar dolarlık bir ek yük bindi. 2004 yılına göre bu ek yük 10 milyar doları aşacak görünüyor. En az 25 milyar dolarlık enerji ithal edeceğiz.
İkincisi, petrol fiyatının tüm maliyetler üzerinde etkisi var. Yani hem enflasyona neden oluyor, hem de hayat pahalı hale geliyor. Nisan ayı enflasyon verilerinde bu açıkça görüldü. Ulaşım ve birçok bağlı sektörde fiyat hareketliliği yüksek çıktı.
En önemli etmen politik
Petrol fiyatlarının artmasının bir başka sakıncası da, bazı alternatif enerji alanlarının ekonomik hale gelmesi. Haliyle, alternatif alanlara kayanlar oluyor. Ancak, daha sonra petrol fiyatları düştüğünde yanlış bir yatırım yapılmış oluyor. Petrol fiyatının bu düzeylerde 25 yıl kalacağına kim garanti verebilir ki? Ancak yanılmayalım; dünyada petrol elbette bir gün tükenecek, ama şu anda keşfedilen rezerv miktarı her yıl artan talebin üstünde!
Petrol fiyatlarının bu düzeylere çıkmasında politik gelişmeler çok etkili. İşin ekonomik boyutunun yanı sıra, Ortadoğu'da, yani petrol bölgesinde gözlenen hareketlilik ortamın gerginleşmesine ve spekülatörlerin fiyatı yukarı çekebilmesine yarıyor. İkincisi, Venezüella gibi petrol üreten ülkelerin yönetimlerine Batı'nın pek hoşnut olmadığı liderlerin gelmesi. En son İran'la ABD arasında gözlenen gerginlik buna tuz biber oluyor.
Gevşeme beklenmiyor
Petrol fiyatlarının artışındaki ekonomik etmenler belli. Hem talepte (özellikle Asya'daki hızlı büyümeden kaynaklanan) artışlar, hem de arzda sorunlar gözleniyor. Arz tarafında durum karışık. Suudi Arabistan üretimini artırmış görünüyor. Fakat Irak petrollerinin devreye girememesi, ABD'deki stokların yetersiz hale gelmesi ve uluslararası dağıtım kanallarında çıkan sorunlar spekülasyonları destekliyor. Sonuç olarak kaçınılmaz biçimde fiyatlara gem vurulamıyor.
Petrol fiyatlarının kısa vadede bundan beş yıl öncesi düzeylere gelmesi artık beklenmemeli. Hatta kimi uzmanlar petrolün varilinin 100 dolara ulaşabileceğini söylüyor. Petrol fiyatlarındaki artışın sürmesi halinde ise, dünyadaki siyasal çalkantılar dinmeyeceği gibi, hızlı büyüme eğilimi de sekteye uğrayabilir. Türkiye de bundan fazlasıyla olumsuz etkilenir. Hem enflasyon, hem de özellikle giderek büyüyen dış açık açısından.
Özetle, bizim açımızdan petrolde olumlu bir tablo yok!
hgunes@milliyet.com.tr
|
|
|
 | Taha AKYOL | | Türkiye İran olursa!
TBMM Başkanı Bülent Arınç, Diyanet'in devlet ... | |  | Çetin ALTAN | | Bir gerilim, bir gerilim; nereye varmak için
Bilmiyorum dünyada bir "işkence müzesi" var m... | |  | Melih AŞIK | | Dördüncü dede...
Kesinleşmiş rakamlara göre... Türkiye'de 18 m... | |  | Fikret BİLA | | Çörtoğlu'nun dikkat çeken konuşması
Danıştay Başkanı Sumru Çörtoğlu'nun, Danıştay... | |  | Hasan CEMAL | | Türklüğü aşağılamak!
Türklüğü aşağılamak... Ermeni soykırımı... Fr... | |  | Yılmaz ÇETİNER | | Milliyet'te 4 dönem yaşadım
Yıllardır, kâh hayranlıkla, kâh neşe ve renkl... | |  | Güneri CIVAOĞLU | | Fotoğrafın arabı
Fransa'da "sıfır sonuçlu" bir oyun oynanıyor.... | |  | Can Dündar | | Yüzümüzün ağardığı şafaklar
Hatırayı, Sunay Akın'ın o nefis sahne sohbeti... | |  | Hurşit GÜNEŞ | | Petrol fiyatları hem dünyayı, hem Türkiye'yi vuruyor
Eskiden en çok değindiğimiz konu döviz kuruyd... | |  | Doğan HEPER | | 'Herkese ev', nerede o bolluk!
EV sahibi olmak artık kolaymış. Kredi veren b... | |  | Semih İDİZ | | Kıbrıslı Rumlar 'taksim' diyor
Kıbrıs Rum lideri Tassos Papadopulos son günl... | |  | Sami KOHEN | | Hem ekonomik, hem stratejik...
IRAK'ta merkezi hükümetin kurulması için ta g... | |  | Hasan PULUR | | Avrupa istedi de biz mi girmedik...
YILLARCA hep bu söylendi: | |  | Derya SAZAK | | Soykırımı ret
1915'te ne oldu? Tarihçilerin 90 yılı aşkın s... | |  | Meral TAMER | | 'Şeriat özlemi' metni, okuru ayağa kaldırdı
Önceki gün bu köşede yayınladığım "Neyin Bayr... | |  | Yaman TÖRÜNER | | İlaç geri ödeme sistemi
Türkiye'deki ilaç fiyatlandırma ve geri ödeme... | |  | Güngör URAS | | Başbakanımız Diyarbakır'da güvercin uçurdu
Hasan Cemal'in "Kürtler" isimli kitabının 513... | |  | Serpil YILMAZ | | Havalimanı isteyen iller artıyor
İki ilin birleşerek ortak bir havalimanı tale... | |  |  | M. Ali BİRAND | | ANDIÇ bir daha tekrarlanır mı?
Ben, geçmişte yaşanmış olayların muhasebesini... | |
|
|
Sık Kullanılanlara Ekle
Açılış Sayfası Yap
Sitene Ekle
İletişim Kurumsal
Emlak
Haber İndeksi
Arşiv
Haberci
Üyelik
Bülten
