|
Tüccarın sektörel dönüşümü
Gazetemizi ziyarete gelen Alışveriş Merkezleri ve Perakendeciler Derneği (AMPD) yöneticileri, bakkaldan hipermarkete kadar raf satışlarından elde edilen toplam 70 milyar dolarlık cironun yüzde 30'unu temsil ediyor ve "perakendeciliğin tüccar kimliğini kurumsallaştırmak ve çağdaşlaştırmak" hedeflerini anlatıyorlar.
AMPD'nin 190 üyesi içinde; Akmerkez, Capitol, Olivium, Profilo, Zafer Plaza gibi alışveriş merkezleri yüzde 26; Boyner, Collezzione, Mudo, YKM gibi zincir mağaza perakendecileri yüzde 40; Carrefour, Migros, Real, Tansaş, Gima gibi gıda perakendecileri yüzde 10 pay alırken; bu oranlar içinde en dikkat çekici olanı yüzde 24 ile "çözüm ortakları" geliyor. Bilimsel araştırmalar yapan ACNielsen, Alkaş, Martı, Soysal ve YK Koray gibi, piyasa hareketlerini yansıtan ve "gayrimenkul değerlendirme" perspektifi de taşıyan bu grubun yüzde 24 kadar bir ağırlığı var.
Perakende şimdi başlıyor
Türkiye genelinde toplam 111 tane alışveriş merkezi (AVM) bulunuyor. Bunlara ilaveten 81'i projelendirilmiş, 51'i ise proje aşamasında AVM yolda. Avrupa'da bin kişiye düşen AVM alanı 120 ila 730 metrekare olurken, Türkiye'de bu rakam 28 metrekare.
Geçen yıl başında AMPD Yönetim Kurulu Başkanlığı'nı Demir Sabancı'dan devralan YKM Mağazaları Yönetim Kurulu Üyesi Nuşin Oral, potansiyeli vurgulayarak, bu durumu, "Perakende şimdi başlıyor" cümlesiyle yorumluyor.
Organize pazar talebine dikkat çeken AMPD Yönetim Kurulu Başkan Yardımcısı Servet Topaloğlu, "Nüfus ve kişi başına gelir düzeyi bakımından Türkiye; Belçika, Yunanistan ve herhangi bir Ortadoğu ülkesini adeta aynı anda bir şemsiye etrafına alan ülke konumunda" diyor.
Dünyanın ikinci büyük perakendecisi Carrefour, 1993 yılında Türkiye'nin tüketim eğrisini tespit etmiş ve o tarihten bugüne kadar açtığı 12 satış noktasına iki otomobil fabrikasına eşdeğer kaynak aktarmıştı. Yılda 1.5 milyar dolar ciro sağlıyor.
Personel avcılığı!
"Büyük Mağazacılık Kanun Tasarısı" AMPD'yi harekete geçiriyor. Bu tasarının, Fransa gibi gelişmiş pazar örneklerini esas aldığını ileri sürüyorlar. Perakende sektöründeki ilk üç firmanın pazarın yüzde 90'ını oluşturduğu bir Fransa'nın, Türkiye için uygun örnek olmadığını aktarıyorlar.
Türkiye'de en büyük 10 firmanın pazar payının yüzde 15'ler düzeyinde kaldığını belirtiyorlar. Açık ve geleneksel pazarlar ağırlıkta.
Perakende sektörünün "ilkleri ve enlerini" gerçekleştiren Avi Alkaş'tan ilginç deneyimler dinledik...
Kayıt dışılık bu sektörün en büyük "kozu"... Çünkü organize pazarların dışındaki iş hacmi yılda yaklaşık 8-10 milyar dolarlık vergi kaybına yol açıyor. İstihdam açısından da organize pazarlar, "bacasız fabrika" gibi...
AVM'lerde toplam 300 bin kişi çalışıyor ve sayının yeni açılacak merkezlerle birlikte hızla artması bekleniyor.
Milli Eğitim Bakanlığı ile bir protokol imzalayan AMPD, pilot okullarda perakende yönetimi dalları ve örnek mağazaların açılmasını, bu okullarda okuyan çocuklara staj garantisinin verilmesini sağlıyor.
Her yıl istihdama katılan 750 bin genç, milyonlarca işsiz varken, Kayseri'de Boyner ve Beymen mağazalarının açılışının ertelenmesi sırasında ilginç bir gelişme oluyor. Yöneticiler mağazada çalışacak personeli açılışa kadar rakipler kapmasın diye Mersin gibi illere taşıyor!
Dinlediklerimden çıkan sonuç:
Gelecekte süper/hipermarketlerin karşısında "tütün" gibi özellikli ürüne odaklanan dükkânlar/bakkallar yaşayacak ve yeni bakkal açmak isteyenlere "İşte market, gir, çalış" denilecek!
syilmaz@milliyet.com.tr
|
|
Sık Kullanılanlara Ekle
Açılış Sayfası Yap
Sitene Ekle
İletişim Kurumsal
Emlak
Haber İndeksi
Arşiv
Haberci
Üyelik
Bülten
