|
 |
|
|
Enflasyon şoku
Nisan ayı fiyat artışları piyasaları şaşırtmıştı. Mayıs ayı artışları ise şoke etmişe benziyor. Geçen ay TÜFE yüzde 1.9 ÜFE ise yüzde 2.8 arttı. Yüzde 5 enflasyonun hedeflendiği bir yılda bu aylık artışlar çok yüksek.
Mayıs ayında 1 dolar, 1.5 eurodan oluşan sepetin ortalama YTL değerindeki aylık artış yüzde 9.1 olmuş. Hükümet, kurdaki sıçramaya bakarak mayıs ayındaki yüksek fiyat artışlarına içeride izlenen politikaların bir katkısı yok diyor. Bunun uluslararası piyasalardaki bozulmadan kaynaklandığını düşünüyor ve geçici görüyor.
Oysa son bir yılda 1 dolar, 1.5 eurodan oluşan sepetin değeriyle TÜFE'deki 12 aylık artışlara baktığımızda bunun pek de öyle olmadığını görüyoruz. Fiyat artışları geçen yılın eylül ayından beri yükseliyor. Buna karşılık eylül ayından şubat ayına kadar döviz sepetinin değeri sürekli düşüyor. Mayıs ayındaki yüksek fiyat artışlarının arkasında bir miktar kurun etkisi olabilir. Ama bizde enflasyon dünya konjonktürünün iyi olduğu dönemlerde artmaya başlamış. Bu nedenle benim politikalarım doğruydu, ne olduysa dışarıdan geldi demek güveni azaltmak ve riski artırmaktan başka bir işe yaramıyor.
Aşağıdaki tabloda bir ekonomide enflasyonist baskıları değerlendirirken dikkate alınması gereken bazı göstergeler var.
Geçen yıl bu ülkeye giren özel yabancı sermayede çok hızlı bir artış var. Bu, ikinci yarıda nihai yurtiçi talebi patlatmış. Bunun yarattığı ısınma da birim ücretlerin (hane halkı işgücü anketindeki imalat sanayii istihdamı rakamlarıyla) hızla yükselmesine neden olmuş. Bu tabloyu hangi iktisatçıya gösterirseniz size enflasyonun azacağını söyler. Tabii paradigma değişikliği gibi birtakım safsatalara takılmadıysa!
Hükümet tedbir almadı
Hükümet bu gidişi düzeltecek görünür hiçbir tedbir almadı. Aksine bütçede ve gelirler politikasında seçime gidildiği izlenimini veren bir gevşeme oldu.
Şimdi buna rağmen, nasıl olup da politika faizlerine ilişkin para politikası kurulu kararlarına şubat ayından itibaren kısa vadede faizlerin aşağı gitme olasılığının yükseldiğinin yazıldığını; nisan ayında faizlerin neden düşürüldüğünü ve hâlâ orta vadeli enflasyon perspektifinin bozulmadığının söylenebildiğini sormak hepimizin hakkı.
12 aylık fiyat artışları ilk beş ayda yüzde 9.9 oldu. Tek haneli enflasyon tehdit altında. Önümüzdeki ay fiyatlar sadece yüzde 0.2 artarsa 12 aylık artış yüzde 10'lara yeniden çıkıyor. TL'nin değer kaybının fiyatlara etkisi önümüzdeki ayda da devam edecek. IMF'ye taahhüt edilen fiyat politikasındaki yüzde 8.5'lik dış bandın haziran ayında aşılacağı hemen hemen kesinleşti.
Bu durumda IMF'ye danışarak tedbir almak gerekecek. Umarım, önlem almak için bir de temmuz ayına kadar beklemek gibi bir gaflete düşülmez.
Her ne kadar her şeyi biz yaptık deyip geçmişi unutturmaya çalışsa da, bu hükümete, acı veren birçok reform yapılarak hızla düzelme sürecine girmiş bir ekonomi teslim edildi. Buna ek olarak hızla iyileşen uluslararası piyasalar da bu dönemde ekonomiye, geçmişin aksine, önemli bir destek oldu. Üç sene içinde bunların meyvelerini, vatandaşa işsizlik, borç ve yükselen enflasyon dışında bir şey bırakmadan yabancılara yedirenleri millet affetmez.
foztrak@yahoo.com
|
|
|
|
Sık Kullanılanlara Ekle
Açılış Sayfası Yap
Sitene Ekle
İletişim Kurumsal
Emlak
Haber İndeksi
Arşiv
Haberci
Üyelik
Bülten
