|
 |
|
|
Başekonomistin sermaye harcamaları araştırması IMF'ye uymadı
Sıcak paranın ülkelerin büyümesine katkısı yok
Sermaye hareketlerinin büyümeye etkisini araştıran IMF Başekonomisti Rajan, IMF'nin görüşleri ile farklı sonuçlara ulaştı. Üniversiteye dönmeye hazırlanan Rajan'a göre doğrudan yatırıma gelen hariç, yabancı sermayenin büyümeye katkısı tartışmalı
EKONOMİ SERVİSİ
Chicago Üniversitesi'ne dönme kararı alan IMF Başekonomisti ve Araştırma Bölümü Direktörü Raghuram Rajan'ın, "gelişmiş ve gelişmekte olan ülkelerde, yabancı sermaye ile büyüme arasındaki ilişki" konusundaki araştırması, IMF'nin temel görüşleri ile çelişen sonuçlar ortaya koydu.
Ünlü iktisatçının üniversiteye dönüş nedeni, ("kurum ile bazı konularda farklı sonuçlara varan araştırması" değil), "üniversitenin IMF'de çalışma iznini uzatmaması" olarak açıklandı.
Bununla birlikte 'farklı sonuçlar' ile 'üniversiteye dönüş' kararının aynı döneme denk gelmesi dikkat çekti.
Rajan'ın araştırması ve üniversiteye dönüşü, bazı yönleri ile Dünya Bankası'nın eski Başekonomisti Joseph Stiglitz olayını hatırlatıyor. Stiglitz, 1997 Asya krizi sırasında IMF ve Dünya Bankası'nın politikalarını eleştirerek, Dünya Bankası'ndaki başekonomistlik görevinden istifa etmişti. Rajan'ın, IMF'ye yönelik eleştirileri yok. Ayrılma biçimi de istifa değil. Bunula birlikte, 'sermaye haraketleri' konusundaki araştırması, kurumla çok temel bir alanda görüş farklılığını yansıtıyor.
Türkiye'de de tartışılıyor
Rajan'ın araştırmasının sonuçları, Türkiye'de, özellikle 'sıcak para' tartışmaları açısından büyük önem taşıyor. Bilindiği gibi bazı iktisatçılar, cari açığı, Türkiye ekonomisinin en kırılgan göstergesi, en büyük riski olarak değerlendiriyor. Büyüme ile ilişkisini ise 'el kesesinden büyüme' olarak nitelendiriyor. Buna karşın, başka bazı iktisatçılar bu görüşe karşı. Ekonomi yönetimi, cari açığın AB'ye üyelik sürecinde aday ülkelerde zaten yüksek seyrettiği, büyümeye de 'katkısı' olduğu görüşünde.
Rajan açıklamalarında, doğrudan yatırıma gelen yabancı sermayeyi değil, Türkiye'de 'sıcak para' olarak adlandırılan ve portföy yatırımlarına gelen kısa vadeli sermaye hareketlerini değerlendiriyor.
'Tasarruf daha önemli'
Rajan'ın görüşleri özetle şöyle:
Her zaman, 'en fazla yabancı sermaye girişi olan ülke en fazla büyümeyi sağlar' demek değildir. Büyüme ile yabancı sermaye akışı arasında paralel bir ilişki olduğuna dair görüş doğru değil gibi görünüyor. Sermaye akışkanlığı yerel parayı 'değerlendirir' ve bu ekonominin rekabet gücünü olumsuz etkiler. İhracatını ve geleneksel büyüme adımlarını azaltır. Yüksek yabancı sermaye çeken ülkeler, yüksek dalgalanmanın olumsuz etkisinde olan yoksul ülkelerin risklerinden de uzak kalamaz.Yabancı para girişi, sermaye fakiri ülkeler için her derde deva bir ilaç değildir. Yüksek büyüme kaydeden ülkeler, düşük büyüme gösteren ülkelere göre daha az yabancı sermaye kullandı. Daha az yabancı sermaye kullanan ve tasarruf ihraç eden ülkeler daha hızlı büyüdü.Cari işlemler dengesi ile büyüme arasında da bir bağlantı var. Bütün işaretler, büyümede iç tasarrufların, yabancı tasarruflardan daha etkili olduğunu gösteriyor.Gelişmiş ülkeler gelişmiş bir finansal sisteme sahip. Şirketler yatırım fırsatlarından yararlanırken, bekleyişleri etkileyerek daha yüksek geliri tüketime yönlendirir. Bu yabancı yatırımı ve cari işlemler açığını da etkiler. Ancak sistem gelişmemiş ülkelerde böyle işlemez.
|
|
|
|
Sık Kullanılanlara Ekle
Açılış Sayfası Yap
Sitene Ekle
İletişim Kurumsal
Blog
Haber İndeksi
Arşiv
Haberci
Üyelik
Bülten
