|
 |
|
|
Bura-ötesi Küba
Buyur ola birkaç soruyla kuşbakışı Küba testusuna bu hafta...
Röportaj yapan ve yapılan iyiyse ve zaman doğruysa o röportaj şiir gibi okunabilir. Yapan Tom Hayden. 1960'ların ünlü Vietnam Savaşı karşıtı eylemcisi. Gazeteci. Röportajı yapılan Ricardo Alarcon. 1959 Küba devriminin öğrenci lideri. Küba'nın Birleşmiş Milletler büyükelçisi. Halen Küba Parlamentosu başkanı.
Hayden'in yazılarını yıllardır takip ederim. Alarcon'u 2000 yılında Havana'da açılan John Lennon Parkı'nda müzisyenin heykeli başında yaptığı konuşmadan biliyorum. "Adamızın gemisi pupa yelken" diyordu. "Bize hayalci diyorlar ama John, biz senin şarkında söylediğin gibi biliyoruz, yalnız değiliz." Hayallerin ülkeleri hep birer ada mıdır? Thomas More'un ütopyası bir ada devlet değil miydi? Ta Grek-Roma devrinin Euhemerus'un ütopyasından Francis Bacon'un Yeni Atlantis'ine... Karl Marx'ın ütopyasının gerçekleştiği Küba'da 65 yaşındaki bu gencecik iki insan adalarındaki değişimi konuşuyorlar röportajda.
Yüzde 97 ile ABD'den yüksek okuma yazma oranını elde edebilen, tarlalarında hormonsuz tarım yapan, risk yönetimini topyekûn uygulayabilen 11 milyon nüfuslu Küba. Şüphesiz karaborsa varmış ama hiçbir sokak çetesi bulunmuyormuş. Öte yanda Küba'dan Miami'ye kaçmış mültecileri sürekli körükleyen ABD'li patronlar yanı başlarında yaşamayı başarmış bir komünist ülkeyi hiçbir zaman hazmedememişler. Sanki yıllardır ambargo koydukları Küba değil de kendileri deniyor.
İğneyi kendine de batırıyor Alarcon. Küba'da yakın zamanda geçirilmesi zorunlu değişimin niteliğini sorguluyor. "Karl Marx bugün ne yapardı, onu tahayyül edelim" diyor. Buyur ola birkaç soruyla kuşbakışı Küba testusuna bu kez de...
1- Kristof Kolomb bir türlü isabet kaydedemiyordu doğrusu. 1492'de yaptığı söylenen keşifte Amerika'yı Hindistan sanmıştı. Peki Küba'ya rastladığında neresi sanmıştı?
a. Türkiye
b. Kolombiya
c. Kendi ülkesi İspanya
d. Çin
2- Kübalıların adalarına taktığı ad "El Cocodrilo". Yukardan bakıldığı zaman Küba neye benzediği için bu ad takılmış?
a. Puro b. Şekerkamışı
c. Şezlong d. Timsah
3- Diktatör belleğinizi yoklayalım. Fidel Castro 1959'da kimi alaşağı edip iktidara gelmişti?
a. Fulgencio Batista
b. Augusto Pinochet
c. Manuel Noriega
d. François Duvalier
4- Soğuk Savaş'a baştan sona maruz kalmış, 10 ABD başkanı, yedi Rus lideri eskitmiş ve dünyanın iktidarda en uzun kalmış ülke başkanı olan Fidel Castro'ya büyük çoğunluğu Amerikalıların marifeti olan kaç suikast girişiminde bulunulmuş?
a. Sayısı bilinmiyor
b. 218
c. 428
d. 638
5- Küba'nın en meşhur puro markası Cohiba. Che Guevara içmediği halde Küba'nın ekonomisine katkısı olsun diye ağzında bu puro ile resim çektirmiş ve resim poster olunca puronun ünü dünyaya yayılmıştı. (Meraklısına: Fidel Castro, El Laguito isimli özel imalat puro içermiş.) Şimdi bu çok uzun ve çok kalın el sarması Cohiba puronun üretilişi hakkında bir tevatür var, acep ne?
a. Kübalı kızlar puroyu güya çıplak baldırları üzerinde sararmış
b. Bu puroları Fidel Castro bizzat kendi sararmış
c. Cohiba'yı doğru sarıncaya dek kızlara ad verilmezmiş
d. Hepsi
6- Küba'nın dünyanın en başarılı sağlık sistemlerinden birine sahip olduğu söyleniyor. Teknolojileri de gelişmiş. Hepatit-B ve menenjit-B hastalıkları için aşı üretmişler. Peki, bizimle karşılaştırmalı olarak aşağıdakilerden hangisi doğru?
a. 172 kişiye bir hekim düşüyormuş (bu sayı bizde yaklaşık 700)
b. Ortalama yaş haddi 76 (bu sayı bizde 66)
c. Sağlıklı doğan her 1000 çocukta ölüm oranı 7,51 (bizde 48, Batı Avrupa ülkelerinde ise bu oran 6)
d. Hepsi
7- Soğuk Savaş'ın doruk noktası 1962 Küba Füze Krizi idi. Rusya'nın Küba'ya nükleer başlıklı füze yerleştirmeye kalkması üzerine bu müthiş kriz hangi iki lider zamanında yaşanmıştı?
a. Fidel Castro ile Başkan Richard Nixon
b. İsmet İnönü ile Başkan Lyndon Johnson
c. Başkan John Kennedy ile Nikita Kruşçev
d. Josef Stalin ile Adolf Hitler
8- Füze krizi, Rusya'nın Küba'dan füzeleri sökmesi karşılığında ABD'nin 1960 yılında hangi ülkeye yerleştirdiği Jupiter füzelerini sökmeyi taahhüt etmesiyle sonlanmıştı?
a. Afganistan b. Pakistan
c. Finlandiya d. Türkiye
9- Amerika'nın İspanyol sömürgelerini ele geçirdiği 1898'den bu yana devam eden baskı sonucu Küba'nın güneyinde Guantanamo Körfezi'nde elinde tuttuğu bir Amerikan üssü var. Küba devriminden sonra da ABD buradan çekilmemiş. Aşağıdakilerden hangisi bu üsle ilgili bir gerçek?
a. Üs kuzeyden güneye bütün deniz trafiğinin ve Panama Kanalı'nın kontrol edilebildiği bir bölgede bulunuyor
b. Güya üs kirası olarak ABD her yıl 4 bin 85 dolarlık bir çek gönderirmiş ama Castro bu çeki tahsil etmezmiş
c. Üs son zamanlarda ABD'nin bir askeri işkence merkezi olarak tanınıyor
d. Hepsi
Yanıtlar: 1) d, 2) d, 3) a, 4) d, 5) a, 6) d, 7) c, 8) d, 9) d.
|
|
|

|