|
 |
|
|
Alem adamlar!
Gökkuşağı / Reşat Kutucular
İngiliz şirketi BAE Systems dünyanın önde gelen silah üreticilerinden. Şirket etik olarak sorgulanabilecek iş kolunda şimdi bir ilke imza atmaya hazırlanıyor. Üretilen silahların çevre dostu olmasına dikkat edilecek bundan böyle. Kurşundan arınmış mermiler ve "yeşil" patlayıcılar üretecekler, savaş uçaklarındaki diğer savaş aletlerindeki zararlı bileşimleri de azaltacaklar. Denizlerde kullanılan silahlarda da ekosisteme zarar vermemeye özen gösterecekler.
Evet trajikomik bir durum. İnsan öldürmek için yapılan silahların çevreye vereceği zarar minimumda olacak. Şirketin sosyal sorumluluk müdürü hanım konuyu şöyle netleştiriyor:
"Silahlar zaten üretiliyor, üretilecek ve kullanılacak. Dolayısıyla en azından çevreye verilecek zararı azaltmış olacağız. Bu sorumluluğun hissedilmesi, hissedilmemesinden iyidir."
* * *
Silah muhalifleri doğal olarak BAE'nin yaklaşımını saçma buluyorlar ve etik olmayan bir işe çevre kılıfı giydirme girişimi olarak niteliyorlar. Haksız da sayılmazlar. BAE ise sürdürülebilir silahlar ve çevre dostu patlayıcılar üretme konusunda kararlı görünüyor. Bundan 15-20 yıl önce gündemin en alt sırlarında bile olmayan tartışmalar bunlar. Sürdürülebilirlik artık topa tüfeğe bile girmiş durumda.
Bugünlerde okyanusun öbür tarafında da ilginç bir çevre davası açıldı.
Kaliforniya Eyalet Savcısı, 6 otomobil üreticisi aleyhine; havayı kirlettikleri, sera etkisini artırdıkları ve iklim değişiklerine yol açtıkları gerekçesiyle dava açtı. Kamu adına açılan davada çevreye verilen zararların tazmini isteniyor.
Otomobillerin, özellikle de büyük motor hacimlilerin Kaliforniya'daki hava kirliliğinin yüzde 30'una neden oldukları iddia ediliyor. Çevresel zararların şimdiden ciddi boyutlarda olduğu, örneğin, eyalette kar miktarının azaldığından söz ediliyor. "İşlerin aynen devam etmesi durumunda" ise çevresel faturanın daha da büyüyeceğinden korkuluyor. Tarıma, insanlara ve ekonomiye gelecek zararların önlenmesi için böyle bir adım atılıyor.
Bu davanın açılmasında Bush yönetiminin küresel ısınma konusunda gösterdiği duyarsızlığın ve Çevre Koruma Ajansı'nın etkin çalışmamasının da etkisi var tabii. ABD'deki araçlar yılda 300 milyon ton karbondioksit emisyonuyla küresel ısınmanın en büyük besleyicilerinden. Davayı açan Bill Lockyer şöyle diyor:
"Bir kıyı eyaleti olarak, bir tarım eyaleti olarak, Sierra dağlarındaki kara dayanan bir eyalet olarak Kaliforniya küresel ısınmayla mücadele etmek durumundadır." Sürdürülebilirlik, zengin Kaliforniya'da da bir öncelik yani.
* * *
Üç yanı kıyılarla çevrili, hala daha tarım ülkesi sayılabilecek ülkemizde bu tip haberleri okuyup garipseme aşamasındayız henüz. Bize göre alem adamlar bunlar! Evet araç sayımız ABD'yle kıyas kabul etmez ama insanın aklına ister istemez İstanbul trafiği geliyor. Kim neyi ölçüyor, kim neyi hesaplıyor acaba? "On yıl sonra ne olur" sorusu soruluyor mu? Oranın başındakiler şu ara Sevda Tepesi'yle meşguller. Ayıp olacak yoksa Kral'a!
Sonra İzmir'e bakıyoruz. Yollar tıkalı vapurlar boş. Yöneticilerden gelen öneri, fuarın altına otopark yapmak. Ne kadar cince! Sürdürülebilirlik mi? O ne ya! Biraz ileriyi düşüneceğiz artık, birazcık. Aklın yolu bir, denizle barışacağız, denizle tanışacağız. Yoksa yaya kalacağız!
ege@milliyet.com.tr
|
|
|

|