|
 |
|
|
Tehlikeli denizde (1): Dalga bizi yutmasın
Çarşamba günü yayımlanan yazımda, büyük ölçüde dış kaynağa bağımlı hale gelen ekonomimizdeki büyümenin sürdürülebilirliği konusunda neden kaygılı olduğumu şöyle ifade etmiştim:
"Benim kaygım, uluslararası sermaye hareketlerindeki bir yön değişikliğinin Türkiye'nin kendine özgü riskleriyle bütünleşerek Türkiye'ye dış kaynak girişini ani olarak azaltması. Mayıs - haziran aylarında bunun bir provası yaşandı ve nelere yol açabileceği konusunda iyi bir fikir edinildi. IMF'nin de uyardığı gibi, ikinci bir dalganın gelmesi halinde bunun ülkeyi ve büyük ölçüde dış kaynak kullanan sanayiciyi yaralaması gözardı edilemeyecek bir olasılık."
Dalganın tehlikesi
Cuma günü piyasalarda yaşananlar benim kaygılarımın çok da yersiz olmadığını gösterdi. Şimdi bu son dalganın günlük bir olay olup olmadığı ve ekonomimize yapacağı etkinin boyutları tartışılıyor ama bu son olayın çarpıcı biçimde gösterdiği bir gerçek var: Çok tehlikeli bir denizde ilerliyoruz ve gemimiz de çok sağlam değil.
Cuma günü dünyada ve ülkemizde mali piyasaları sallayan dalganın nedeni olarak gösterilen gelişmeler arasında ne isterseniz var: ABD ekonomisindeki yavaşlamanın derinliği, düşen petrol fiyatlarının Rusya'yı olumsuz etkilemesi, Brezilya'daki seçimler, Tayland'daki askeri darbe, Macaristan'daki siyasi karışıklık, Polonya'da hükümetin dağılma noktasına gelmesi, Güney Afrika'nın büyüyen cari açığı, Ekvator'un borç ödeme sorunu.
Burada önemli olan, ilk bakışta birbiriyle ilişkisiz gibi görünen tüm bu olayların, 2002'den bu yana dünya ekonomisindeki gelişmeleri belirleyen senaryonun şimdi ciddi biçimde sarsılmakta olduğunu göstermesi.
Sarsılan senaryo
Şimdi sarsılmakta olan bu senaryonun ana unsurları şunlardı:
Likidite bolluğu ortamında yükselen konut fiyatlarına dayanarak büyüyen ABD ekonomisiABD'nin tüketimiyle, Çin'in üretimiyle ve finansmanıyla hızlı büyüyen dünya ekonomisiPetrol ve temel maddelerde, dünyadaki hızlı büyümeyle jeopolitik risklerin tetiklediği hızlı fiyat artışlarıPetrol ve temel madde fiyatlarındaki yükselişin bu ürünleri ihraç eden ülkelerin büyüme hızlarını artırması ve borçlarını eritmesiBu ortamda hemen tüm 'Yükselen Pazar' ülkelerinin durumunun düzelmesi ve bu ülkelerin artık istikrarı yakaladığına inanılmasıGenişleme sürecinde Avrupa Birliği üyesi olan eski Doğu Bloku ülkelerinin artık sınıf atladığı ve ciddi sorunlar yaşamayacağının varsayılmasıBu ortamda 'Yükselen Pazar'lara yılda 400 milyar doların üzerinde özel sermaye girişi olması
Türkiye'ye etkisi
Şimdi yaşanmakta olan gelişmeler, bu senaryonun bütün unsurlarının ve varsayımlarının tartışmalı hale geldiğini gösteriyor. Bu bizim için çok önemli çünkü Türkiye son dört yıla damgasını vuran bu senaryo sayesinde büyük çapta dış kaynak çekmeyi ve hızlı büyümeyi başaran ülkelerden biri.
Küresel senaryodaki olası değişimi ve bunun ne tür riskler yaratabileceğini yarınki yazımda ele alacağım.
oulagay@milliyet.com.tr
|
|
|
 | Çetin ALTAN | | Ramazan geldi hoş geldi, baklava tepsisi boş geldi
Ee işte yine bir ramazan ayının ilk günü... | |  | Melih AŞIK | | Şafak sohbeti...
Mahkeme gürültüsü bitti... Şimdi yazabiliriz.... | |  | Fikret BİLA | | Büyükanıt: Harp Okulu konuşmamı bekleyin
Avrupa Birliği'nin eleştiri okları, son günle... | |  | Hasan CEMAL | | Mutlu ol şimdi!
Bazı sözler insanı bir anda yakalar, düşündür... | |  | Güneri CIVAOĞLU | | Mahrem kulis
Bir "şah-mat" hamlesi -mahrem- konuşuluyor...... | |  | Can Dündar | | "Bodrum'daki sessiz odamdayım"
1996'da "Aynalar" belgeselini hazırlıyorduk.... | |  | Abbas GÜÇLÜ | | KKTC, üniversiteler, siyaset ve ek yerleştirme
Dün gün boyu KKTC'deydim. Önce KKTC YÖK'ü ola... | |  | Metin MÜNİR | | Bitkin
Dalgaların üzerinde kıyıya vurduktan sonra da... | |  | Hasan PULUR | | Cumhuriyet'in ilk nafaka davası...
BİZ gerektiğinde "Türkiye Cumhuriyeti, 1923't... | |  | Derya SAZAK | | Kon-Tiki
Serüven meraklıları, Norveçli ünlü araştırmac... | |  | Meral TAMER | | Vakko yönetiminde 2 zıt kuzen
Vakko, 2. kuşak patronları, üst düzey yönetic... | |  | Ece TEMELKURAN | | Mehmet Dülger'e 'kadın' mektubu: Biz size alışamadık!
'Bacaklarını açmış oturuyor adam. Böyle! Nefr... | |  | Tamer HEPER | | Vicdan azabı çekerler mi?
Daha kanun çıkmadan önce yazdım. Kanun çıktı ... | |  | Osman ULAGAY | | Tehlikeli denizde (1): Dalga bizi yutmasın
Çarşamba günü yayımlanan yazımda, büyük ölçüd... | |  | Güngör URAS | | Ramazanda insanlar rahatlar, verim düşer
Onbir ayın sultanı ramazan geldi. Hoş geldi. ... | |  | Serpil YILMAZ | | Bize mal gönderin!
Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği'nin (TOBB)... | |
|
|
Sık Kullanılanlara Ekle
Açılış Sayfası Yap
Sitene Ekle
İletişim Kurumsal
Blog
Haber İndeksi
Arşiv
Haberci
Üyelik
Bülten
