|
 |
|
|
Çalışana Avrupa'lı hakkı yok
'Avrupa Sosyal Şartı Sözleşmesi' Meclis'ten geçti. Hükümet, asgari ücretin yükseltilmesi talebini gündeme getirir endişesi ile 'çalışanların ailelerine iyi bir yaşam düzeyi" maddesine çekince koydu
BÜLENT SARIOĞLU Ankara
Avrupa Konseyi'nin 30 yılda geliştirdiği 'Gözden Geçirilmiş Avrupa Sosyal Şartı Sözleşmesi', sosyal refahla ilgili dört önemli ilkesine 'çekinceli' konularak TBMM Genel Kurulu'ndan geçti. Hükümet, 'asgari ücreti artırır' korkusu ile "çalışanların ailelerine iyi bir yaşam düzeyi" ile "örgütlenme ve toplu pazarlık hakkı" konularında taahhüt altına girmeyerek, bu maddelere çekince koydu. Sözleşmenin en temel unsurlarının Türkiye tarafından kabul edilmediğini belirten muhalefet sözcüleri, hükümeti AB sürecinde samimiyetsiz davranmakla suçladılar.
TBMM Genel Kurulu'nun önceki günkü oturumunda, çocuklarla ilgili hükümüne konulan çekince kaldırılan sözleşme ile ilgili dünkü görüşmelerde hükümet, 18 yaşın altındaki çocuklara yılda en az dört haftalık ücretli izin hakkını son dakikada kabul etti.
'Ülkemizin durumu budur'
Çalışma Bakanı Murat Başesgioğlu, "Biz bu hakların hiçbirine karşı değiliz. Ama bugün ülkemizin durumu budur. Ancak bu şartlar dahilinde bu sözleşmeyi imzalayabiliyoruz. Ben de isterim asgari ücret en yüksek seviyeye çıksın. Ama asgari ücreti sadece kamu vermiyor. Bu neticede işsizliği körükleyebilir veya işletme kayıtdışına kaçar" dedi.
Konfederasyonlara göre, sözleşmedeki çekinceler olmasaydı, çalışanlar "ailelerine iyi bir yaşam düzeyi" ilkesinden hareketle asgari ücretin dört katına kadar artırılmasını talep edebilecekti.
Çekinceli maddeler
Türkiye'nin kabul etmediği taahhütler şöyle:
Tüm sektörlerdeki yetişkinlere en az dört hafta yıllık ücretli izinÇalışanların kendilerine ve ailelerine iyi bir yaşam düzeyi sağlayacak ücret hakkıÇalışan ve işverene ekonomik sosyal çıkarlarını korumak için örgütlere üye olma özgürlüğünün sağlanması Toplu pazarlık hakkının etkili bir biçimde kullanılması ve isteğe bağlı hakemlik sisteminin kurulmasıGrev hakkı dahil, toplu eylem hakkının tanınması
Taahhüt edilen haklar
Sözleşmede kabul edilen bazı taahhütler ise şöyle:
Fazla mesai karşılığında zamlı ücret hakkının uygulanmasıHaftalık çalışma süresinin aşamalı olarak azaltılmasıTehlikeli ve sağlığa zararlı işlerdeki risklerin kaldırılması, gece çalışan için önlem alınmasıÇocukların sağlık, ahlak ve eğitimleri için zararlı olmayacak hafif işlerde çalıştırılmasıAsgari çalışma yaşının 15 olmasıEmzirme döneminde annelere, yeterli bir süre işe ara verme hakkı sağlanmasıEngellilere de teknik ve mesleki eğitim olanağı.Cinsiyete dayalı ayırım yapılmaksızın fırsat eşitliği ve eşit muamele
'Hakları kullanmak olanaksızlaşır'
Uluslararası sendikal haklar hukuku uzmanı Prof. Dr. Mesut Gülmez, sözleşmenin Avrupa Konseyi'nin en önemli insan hakları belgelerinden biri olduğuna işaret etti. Anayasa'nın 90. maddesine göre sözleşmenin ulusal hukuka üstün tutularak öncelikle ve doğrudan uygulanacağını belirten Gülmez, Türkiye'deki çekince oranının AB ortalamasının altında kaldığını, ancak Türkiye'de sendikal haklara çekince konduğunu vurguladı. Gülmez, şu değerlendirmeyi yaptı:
"İlerleme raporlarında 1999'dan beri, 5. ve 6. maddelere konulan çekincelerin kaldırılmadığı yinelenerek, haklı eleştiriler yapıldı. Kanımca, bu maddelere çekince konulması son derece anlamsız. Çünkü Türkiye, sendikal hakları daha ayrıntılı güvenceye bağlayan ILO sözleşmeleri ile zaten yükümlülük üstlenmiştir. Çekinceler, yüksek düzeydeki onay oranının değerini azaltıyor. Çünkü sendikal haklar, tüm öteki sosyal haklardan eksiksiz yararlanmanın da en temel aracı. Tüm sendikal haklar tüm çalışanlara tam olarak tanınmamışsa, sözleşmedeki sosyal hakları kullanmak da olanaksızlaşır. 25 AB üyesinden yalnızca Yunanistan bu maddelere çekince koymuştur. Bir de, AB üyesi olmayan, ama Avrupa Konseyi üyesi olan Andora, 6. maddeye çekince koymuştur. Çekinceler üyelik sürecinde ciddi sorun olur."
|
|
|
|
Sık Kullanılanlara Ekle
Açılış Sayfası Yap
Sitene Ekle
İletişim Kurumsal
Blog
Haber İndeksi
Arşiv
Haberci
Üyelik
Bülten
