|
Boynuz parlatan Efruz'lar çoook...
GEÇENLERDE birkaç genç geldi. Araştırma yapıyorlarmış, bir tiyatro kurmuşlar. Acaba son otuz yıl içinde sosyal içerikli bir oyunu onlara anlatabilir miymişiz...
Sosyal içerikli olunca içinde hiciv de olacak, aklımıza Haldun Taner'in oyunu geldi:
"Gözlerimi Kaparım, Vazifemi Yaparım!"
Hele bu oyunun iki kişisi vardır ki!
Vicdani ile Efruz...
Oyun ilk sahneye konduğu Küçük Sahne'de, Ulvi Uraz Tiyatrosu'nda 1964-65 sezonunda sürekli olarak kapalı gişe 670 kere oynandı.
***
GENÇLERDEN oyunu bilen de vardı, bilmeyenler de vardı, dilimiz döndüğü kadar anlatmaya çalıştık Vicdani ile Efruz'u...
Bir işyerine adam alınacaktır. Patron sıradakini gönderin der, Vicdani girer, heyecandan titremektedir. İlkokulu ve üniversiteyi birincilikle bitirmiştir, askerliğini doğu sınırında gönüllü olarak yapmıştır, anlatır:
"Kumarım, işretim, sefahatım yoktur, pazarları bile çalışırım. Hiç değilse, evdeki muslukları, saatleri, masaları tamir ederim, Allah'a şükür kanaatkâr bir insanım; bir lokma, bir hırka ne verseniz kabulüm. Politikadan nefret ederim. Gözlerimi kaparım, vazifemi yaparım."
Patron beğenir, 350 lira aylıkla dosya memuru olarak işe alır...
Vicdani o kadar yılgındır ki, işe alındığının farkında bile değildir, hâlâ "Bir imkân yok muydu acaba?" diye kıvranmaktadır.
***
BİRAZ sonra "Efruz" girer, belli ki feleğin çemberinden geçmiş, anasının koynuna bir avuç cam kırığı atıp gelmiştir. Hemen kendisini tanıtır:
"Adım Efruz, babamınki Firuz, anamınki Efsayış. İçki içerim, kumar da oynarım, üzerinize afiyet kadınlara da çok düşkünümdür. İçki insanın ayağını yerden keser, frenlerini gevşetir; kumar insanı paraya cimrice bağlanmaktan kurtarır; kadın da hayatın tuzu biberi, salçasıdır."
***
PATRONUN gözü tutar, Efruz kendini anlatmaya devam eder:
"İnsan dünyaya bir kere geliyor, her şeyi denemeli değil mi efendim. İçmeli, oynamalı; boynuzlamalı, boynuzlatmalı; kaçakçılık, kalpazanlık etmeli."
Patronun ağzı kulaklarındadır, sıra Efruz'un aylığına gelir:
"Masrafım çok olduğu içim maaşım dolgunca olmalı... Vermezseniz çalarım."
Biraz önce Vicdani'yi 350 liraya işe alan patron, Efruz'u 1800 liraya özel kalem müdürü yapar...
Üstelik cebinden tesadüfen çıktığını söylediği (!) garsoniyerinin anahtarına da el koyarak...
***
"NE diyorsunuz gençler?" dedik, "Bu oyunu oynar mısınız?"
Biri güldü:
"Efruz'lardan çok var, hele boynuz parlatanlar ama Vicdani'ler azaldı, acaba bulabilir miyiz?"
"Sizler Vicdani'lere sahip çıkarsanız" dedik...
h.pulur@milliyet.com.tr
|
|