|
 |
|
|
Edebiyat ve astroloji
Yazmak kimileri için bir hayat olduğuna göre, yazının ve sembollerin gezegeni Merkür'ün edebiyatçılardaki yansımalarına bakabiliriz
hkirkoglu@ekolay.net
Faks: (0216) 418 54 99
Edebiyat ve astroloji birbirine bakan iki büyük ayna gibi iç içe geçen ve sonsuzluğa uzanan bir alışveriş yaratır. Semboller ve harfler Hermes'in yönetimindedir. Hermes (Merkür) yorumcudur, yani yorumbilim astroloğun ana işidir.
Astrolog haritadaki sembolleri kişiye aktarır. Yorumun gerçekleşmesi için sembollere, işaretlere ihtiyaç vardır. Zekanın, kıvraklığın, hazırcevaplığın, hatta hırsızların tanrısı Merkür (Hermes, Mısır'da Thot) aynı zamanda tanrıların da habercisidir.
Yazmak kimileri için bir hayat olduğuna göre, yazının ve sembollerin gezegeni Merkür'ün edebiyatçılardaki yansımalarına bakabiliriz. Şüphesiz, edebi bir eser, yazarın tüm hayatından, haritasındaki motivasyonlardan ve blokajlardan ortaya çıkar ancak yazarın kafasını meşgul eden düşünceler, yazma biçimi ve yaratıcı hayal gücünün aktarım biçimi, en azından temel noktası her zaman Merkür olacaktır.
Orhan Pamuk ve Perihan Mağden
Prag'da, Alman asıllı Yahudi bir tüccarın oğlu olan Franz Kafka'nın orijinalitesini, keskin Merkür-Uranüs karesinde kolayca görebiliriz. Farklı ve radikal Uranüs onun zihnini güçlü gerginlikler, rüyalar, huzursuzluklar ve kendisini sürekli bir labirent içinde hissetme olgusuyla örmüştü. İkizler burcundaki Merkür, onun en iyi çıkış noktasının sadece yazmak olduğunu da anlatıyor.
Merkür'ü İkizler burcunda güçlü olan diğer bir yazar da Orhan Pamuk'tur ancak onun Merkür'ü Kafka'nınki gibi aşırı zor durumda değil; hareketli, ilham alan, içine sanat ve uyum katan estetik Venüs-Neptün üçgeni ile bağlantılıdır.
Merkür-Neptün bağlantısı metin yazarları, reklamcılar ve hayal gücü ile çalışan pek çok yaratıcının haritasında görülebilir. Örneğin Modalı komşum, yazar Buket Uzuner'in Merkür'ü de Terazi burcunda, Neptün'le birleşmekte ve Merkür geri harekettedir. Merkür'ünün düzgün harekete döndüğü 1975 yılını edebiyat çalışmalarında önemli bir zaman olarak hatırlıyor.
Kelimelerle oyun oynamayı ve çarpıtmayı hicivle karıştırmak için yine Uranüs'e ihtiyaç var. Perihan Mağden'in yükselen burcunda yan yana gelen Merkür ve Uranüs, radikal, keskin, yenilik arayışı içindeki bir stile işaret ediyor.
Anton Çehov ve Oktay Rifat
Mizahı kendine özgü yaklaşımıyla ortaya koyan Woody Allen'ın Merkür'ü ise Jüpiter-Satürn karesinin ortasında yer alıyor. Yay burcundaki Merkür-Jüpiter birleşimi onu verimli kılsa da, depresif Balık'taki Satürn'le bu sert açıyı kurarken, kendini sürekli eksik ve defolu hissetmekten de alıkoyamıyor. Zira Satürn gamlı bir gezegen olarak dokunduğu her şeyi siyaha döndürür. Ancak böyle bir melankoli her zaman için gereklidir ve yazarı derinlere çeker, disiplinle iyi demir atmasına yardımcı olur.
"Bizi çalışmak kurtarır" diyen Rus yazar Anton Çehov'un haritasında, Satürn'ün burcunda yer alan Merkür'ün onu içedönük ama aynı zamanda ince espri sahibi kılması gibi. Satürn Çehov'a kısa öykü yazma konusunda disiplin vermeyi esirgememiş olsa gerek.
Oktay Rifat edebiyatımızda Garip akımının öncülerindendir. Merkür haritasında duyarlılığı ve hayal gücünü anlatan Yengeç burcunda yer alırken, sürekli değişen Ay'la da karşı karşıya durmaktadır. Kitaptan kitaba değişen şiiri ile sıradan insanların yaşamlarını duyarlı ve yenilikçi bir biçimle ele almıştır.
Yengeç'teki Merkür ona katı kurallardan uzaklaşma ve doğallık verdi. Garip akımı şairleri de hece, uyak, aruz gibi geleneksel şiir kalıplarını terk ettiler.
|
|
|
|
Sık Kullanılanlara Ekle
Açılış Sayfası Yap
Sitene Ekle
İletişim Kurumsal
Blog
Haber İndeksi
Arşiv
Haberci
Üyelik
Bülten
