|
 |
|
|
Muhteşem, saraylara yakışır bir avize ve yaklaştığınızda...
İstanbul Modern'deki "Venedik İstanbul" sergisinin en çarpıcı eserlerinden biri "Gelin" adlı avize. Portekizli sanatçı Joana Vasconcelos'un "Kadınların özgürlüğünü de simgeliyor" diye anlattığı altı metrelik bu eseri tam 14 bin tampondan oluşuyor
DENİZ ALPHAN
Portekizli sanatçı Joana Vasconcelos'un altı metrelik "sürprizli", büyüleyici avizesi karşıdan pırıl pırıl ama yaklaştığınızda sizi şaşırtıyor, güldürüyor, düşündürüyor. Kristal gibi gördüğünüz avizenin o taşları kadınların regl günlerinde kullandığı tamponlar... Evet, "Gelin" adlı bu avize 14 bin tampondan oluşuyor.
"Bu projemi galericime anlattığımda 'Bu kirli bir düşünce' demişti. Tabii böyle bir cevap alır almaz hemen orayı terk ettim. Kadınları özel günlerinde rahat ettiren, istedikleri gibi hareket etmelerini sağlayan, onlara özgürlük tanıyan bu tamponlar bazı kimseleri rahatsız etti!" diyor sanatçı.
Vasconcelos, İstanbul Modern'deki "Venedik İstanbul" sergisi için İstanbul'daydı. Neşeli, heyecanlı ve her cümlesi ile mesaj dolu, derinlikli biri. Sadece feminist mesajların peşinde değil. Tüketim toplumu, politik olaylar, sosyal problemler de onun ilgi alanı içinde.
Örneğin alkolizmi konu eden yedi metrelik bir heykeli var Japonya'da. Bir kasaba halkının tükettiği sake şişelerinden oluşan bir heykel bu. Duygularını, işlerini anlatmayı seviyor. İşleriyle verdiği mesajların ille de derinliğine anlaşılması şart değil diye düşünüyor.
"Kimisi de işin sürprizi, esprisi ile ilgili" diyor. "Eğer sizi düşündürmüyorsa sadece bakıp eğlenebilirsiniz de. Bir sergide izleyicilerden iki Çinli kız eserimi çok beğendi. Çok esprili buldular ama mesajı anlamalarına imkan yoktu çünkü tamponun ne olduğunu bile bilmiyorlardı."
Tamponlar kimini güldürdü kimini şaşırttı kimini de düşündürdü
Herhalde "Gelin"e bir tampon markası sponsor olmuştur... Bu muhteşem avize için kaç tampon kullandınız?
Johnson and Johnson sponsor oldu. Ayrıca devlet desteği de aldım. Kültür Bakanlığı'na bağlı çağdaş sanatı destekleyen sanat enstitüsü direktörü önerdi. 14 bin tampon kullanarak yapıldı. Beş kadın 2,5 ay bu tamponları dizdi.
Bu ikinci yapılışı. İlki 2001 yılında yapılmıştı ve bundan küçüktü. Bir sonraki sergilenişi için bunu yaptım. Bu da ülke ülke geziyor. Önce fikrimi çizerim. Kocam mimardır, işlerimin iskeletlerini o oluşturur. Sonra da atölyemde işçiliğe geçilir.
"Gelin"i ilk sergilediğinizde aldığınız tepkiler nasıl oldu?
Çok feminist bulundu. Şoke edici bulundu. Ve yarışmaya kabul edilmedi. Galericime bu projeyi anlattığımda zaten "Çok kirli bir fikir"'demişti. Karşıdan bakınca herkes beğendi ama tamponlardan yapıldığı anlaşılınca... Kimileri düşündürücü ve esprili buldu, kimileri ise hiç beğenmedi. İnsanlar tabulardan söz etmeyi seviyor. Çok konuşuldu, tartışıldı. Basın hep arkamda oldu, destekledi.
Ülkeniz Portekiz dışında nerelerde sergilendi bu işiniz?
"Gelin" altı ülkede sergilendi. Çok değişik reaksiyonlar aldım. Tabii en büyük reaksiyonu kadınlardan aldım. Kadınlar bana cinselliklerini, kadın olmanın problemlerini anlattılar. Çoğu ilk kez cinsellikleri ile ilgili konuşabildiklerini söylediler.
Budapeşte sergisi ile şöyle bir anım var. Sergi kurulurken işçilerden biri "Bu kadın işi değil" diye beni vinçin üstüne bindirtmiyordu. En maço haliyle "Ben yaparım, ben asarım, elini çek" deyip duruyordu. Birden elindekilerin ne olduğunu anlayınca bir daha ellemek istemedi.
Bu çok ilgi çeken işinizi bir de siz anlatır mısınız? Neyi simgeliyor, neden böyle bir şey yaptınız...
Saflığı, temizliği, dokunulmamışlığı, lüksü, gösterişi simgeliyor... Tamponları kırmızıya da boyayabilirdim ama o zaman konuşulacak fazla bir şey kalmazdı. Ambalajının bozulmamış olmasını daha "zeki" buluyorum.
|
|
|
|
Sık Kullanılanlara Ekle
Açılış Sayfası Yap
Sitene Ekle
İletişim Kurumsal
Blog
Haber İndeksi
Arşiv
Haberci
Üyelik
Bülten
