|
 |
|
|
Yimpaş'ın para toplama yöntemi
Sermaye Piyasası Kurulu (SPK) Başkanı Doğan Cansızlar, Yimpaş olayıyla ilgili olarak aydınlatıcı bilgiler verdi.
Cansızlar'ın verdiği bilgiler Yimpaş ve benzeri yöntemle çalışan şirketlerdeki işlerin arapsaçına döndüğüne işaret ediyor.
Cansızlar, önceki gün Milliyet'e, dün de CNN-Türk'e, sistemin nasıl işlediğine ve tıkandığına ilişkin çarpıcı bilgiler verdi ve hukuki saptamalar yaptı.
Para toplama
SPK Başkanı, Yimpaş olayının yeni olmadığını, 1990'ların başında başladığını, kurum olarak sorun saptadıkları için de incelemeler yaptıklarını açıkladı.
Cansızlar, Yimpaş ve aynı yöntemi kullanan şirketlerin para toplama yöntemini şöyle anlattı:
"Para temsilciler aracılığıyla toplanıyor. Bu işleme SPK açısından baktığımızda şu ortaya çıkıyor: Bu işlem, bizim mevzuatımıza göre, halka izinsiz arz işlemidir. Eğer bir şirketin ortak sayısı 250'yi aşıyorsa, kişiler veya ilan aracılığıyla ortak arıyor ve para topluyorsa, bu, halka izinsiz arzdır.
Şirket adına temsilciler para topluyorlar, ancak kayıtlar sağlıklı değil. Kaç kişi ortak oldu? Bunu tam saptayamıyorsunuz. Çünkü, para toplayan aracılara belli bir oranda veya miktarda para ödeniyor. Bu durumda, eğer bir temsilci 100 kişiden para toplamışsa, bunun hepsini kayıtta göstermiyor. Örneğin 80 kişi gösteriyor. Çünkü arada aldığı komisyonu gösteremiyor. Veya temsilci 100 kişiden para topluyor ama ortak olarak bir tek kendisi gözüküyor. Bu durumda da bir şirketin kaç ortağı var, gerçekten kaç lira toplanmış, sağlıklı biçimde saptayamıyorsunuz."
Hisse senedi mi?
Cansızlar'ın dikkat çektiği çok önemli bir nokta da bugün mağdur olduklarını öne süren vatandaşların elindeki belgelerin hukuki niteliğiydi.
Cansızlar, bu belgelerin çoğunun hukuki nitelik taşımadığını belirtti.
Para toplayan kişiler tarafından verilen bu belgelerin anlamı ne?
Hisse senedi mi, borç senedi mi?
Bu belli değil.
80 bin kişi
Cansızlar, bu şekilde çalışan bazı şirketlerin 80 bin ortağı olduğunun belirtildiğini anımsatarak, bu durumun yarattığı sorunu şöyle özetledi:
"Şimdi 80 bin ortaktan söz ediliyor. Bu 80 bin kişinin şirket genel kurulunu oluşturması lazım. Şirkette en üst karar organı genel kurul. 80 bin kişiyi nasıl ve nerede toplarsınız da genel kurul yaparsınız? Ortakların dörtte birinin bulunması gerekir ki o halde bile 20 bin kişiyle nasıl toplantı yapılır, karar alınır?"
Saadet zinciri
Para toplayan şirketler ticaret yoluyla kâr elde edip bu kârı ortaklarıyla paylaşıyorlar mı?
Normal işleyişin böyle olması gerekiyor. Ama yine Cansızlar'dan öğreniyoruz ki, bu yöntemle çalışan şirketler arasında yatırım yapan, ticari faaliyette bulunanlar olduğu gibi sadece topladıkları paraları kişiler arasında dolaştırarak bir çeşit "saadet zinciri" sistemi kuranlar da var. Ki böyle çalışanların para toplama işi tıkanınca veya yavaşlayınca, 1980'lerdeki "banker faciası" gibi bir durumla karşılaşılması olası...
Faiz ve kâr
Bu şirketlere para veren vatandaşların faizi günah olarak gördükleri ve bunun yerine kâr payıyla çalışanlara yöneldikleri biliniyor. Nitekim para toplanırken aracıların bu yönde "nutuklar" attığı da kayıtlarda mevcut.
Ancak, Cansızlar, "sabit kâr garantisi" vermenin de nitelik olarak "faiz"i anımsattığına dikkat çekiyor.
Bu, para toplayanlar kadar, yüksek kâr cazibesi veya dini duygular nedeniyle bankacılık sistemi dışında para verenlerin de sorumlu olduğunu gösteriyor.
fbila@milliyet.com.tr
|
|
|
 | Taha AKYOL | | Kıbrıs'ı satmak
DIŞİŞLERİ Bakanı Abdullah Gül bir süredir "Kı... | |  | Çetin ALTAN | | "Zevahir"i, "görünüş"ü, "imaj"ı kurtarmak da ayvayı yiyince...
Sel baskınlarının yarattığı perişanlığın medy... | |  | Melih AŞIK | | Doktorunu seç!
Keçiören Atatürk Göğüs Hastalıkları Hastanesi... | |  | Fikret BİLA | | Yimpaş'ın para toplama yöntemi
Sermaye Piyasası Kurulu (SPK) Başkanı Doğan C... | |  | Hasan CEMAL | | Yine Kıbrıs, 301, AB!
İki gün üst üste Kıbrıs dinledim. Birinde, KK... | |  | Güneri CIVAOĞLU | | Kraliyet Lisesi'nde örtünmek
Türban krizi Avrupa'ya yayılacak gibi görünüy... | |  | Can Dündar | | Utanç
Son 3 gündür, ben de her baba gibi, her ana ... | |  | Abbas GÜÇLÜ | | Gençler, sorunlar ve hükümet
Dün, tarihi bir gündü. DSP, ANAP, DYP, MHP gi... | |  | Semih İDİZ | | Finlandiya Kıbrıs'ı yüzüne gözüne bulaştırdı
Avrupa Birliği'nin Kıbrıs sorununa girme çaba... | |  | Sami KOHEN | | Fin-iş...
Bu iş bitti mi?.. Yani AB Dönem Başkanı Finla... | |  | Metin MÜNİR | | Büyüklük kader değil, terdir (1)
Kimse annesinin karnından, büyük bir futbolcu... | |  | Hasan PULUR | | Sel, Yimpaş ve kazlar...
İNSANIN yüreği parçalanıyor, siz sıcak eviniz... | |  | Derya SAZAK | | Batman acısı
Sel felaketi Batman'da 8'i çocuk 11 can aldı.... | |  | Meral TAMER | | Dünya Kültür Haritası'nda neredeyiz?
| |  | Yaman TÖRÜNER | | Vergisiz, algısız % 21 net faiz nasıl kazanırsınız?
Hükümet sayesinde, vergiyi sadece fakir halk ... | |  | Güngör URAS | | Enflasyonun geleceği döviz fiyatına bağlı (ve de ucuz ithalata)
Ekim ayında tüketici ve üretici fiyatları end... | |  |  | M. Ali BİRAND | | PP çok şanslı, ancak kartlarını abartıyor
Kıbrıs Rum lideri Papadopulos ismi çok uzun ... | |
|
|
Sık Kullanılanlara Ekle
Açılış Sayfası Yap
Sitene Ekle
İletişim Kurumsal
Blog
Haber İndeksi
Arşiv
Haberci
Üyelik
Bülten
