|
 |
|
|
Şiir, Nobel, asker!
Doğru bildiğini, düşündüğünü eveleyip gevelemeden söylemek... Karşındakini eleştirmek... Lafı uzatmadan muhatabının yüzüne karşı hayır diyebilmek... Ezberlerin, tabuların, 'resmi doğrular'ın üzerine yürüyüp sorgulamak...
Kolay değildir.
Hele Türkiye gibi ezberlerin, tabuların, önyargıların kuşatması altındaki bir ülkede, düşündüğünü uluorta söyleyebilmek yalnız bilgi değil, aynı zamanda cesaret işi sayılır.
Hilmi Yavuz, bu yakınlarda keyifle okuduğum Şiirim Gibi Yaşadım (*) isimli kitabının bir yerinde şöyle diyor:
"Mesele Türkiye'de aydın olmaksa, birtakım şeyleri, düşman kazanmayı göze almak gerekir. Hep söylemişimdir, vurgulayarak bir kez daha söylüyorum. Türkiye'de birey olmanın yolu, düşman edinmekten geçer. Yoksa, herkese şirin görünüp arkadan alay ederek edebiyat çevreleriyle ilişkisini sürdüren insanlar var. Adam seninle konuştuğu zaman yüzüne gülüyor, arkadan dedikodunu yapıyor. Ben o ahbap-çavuş ilişkileri içinde hiçbir zaman olmadım. Tevfik Fikret'in dediği gibi, 'Kimseden ümmid-i feyz etmedim'. Doğru bildiğimi söylerim, söylemeye devam edeceğim. Buna devam ettiğim müddetçe düşman kazanmaya da devam edeceğimi biliyorum. Ne gam!"
Böyle diyor Hilmi Yavuz.
Kitabında da bu bakış açısının ilginç ürünleri var. Doğru bildiğini birçok yerde açıkça söylemiş...
Düşünce, siyaset ve basın dünyasında kalem oynatıp da, her çevreyle iyi geçinmeye veya herkese şirin görünmeye ve cici çocuk olmaya çalışan koca adamlardan ben de hazzetmem.
Öyle olur, öyle bir nokta gelir ki, bakarsın sabun gibi bir anda yan çizip gitmiştir, söylemesi gereken konunun yanından. İ'nin üzerindeki noktayı koymaktan bilerek kaçmıştır, bin bir hesapla...
Hilmi Yavuz'un zekâsı keskin, dili sipsivri. Sözcüklerle fena halde oynuyor. İstediği vakit acımasız olabiliyor. Bazen de ölçüyü kaçırıyor.
Olabilir.
Her dediğine katılmak zorunda değilsiniz. Benim de doğru ve yanlış bulduğum birçok şey var kitapta.
Örneğin, Hilmi Yavuz'un Orhan Pamuk hakkında söylediklerini hiç paylaşmıyorum.
Türkiye'de biri Nobel alacaksa, onun ancak Fazıl Hüsnü Dağlarca, Adalet Ağaoğlu ya da Yaşar Kemal olması gerektiğini söylüyor kitabının bir yerinde. "Onlar alırsa çok sevinirim, çok da gururlanırım" diyor.
Ben de sevinir, gurur duyardım.
Ama Orhan Pamuk, ilk Türk yazarı olarak Nobel Edebiyat Ödülü'nü alınca da sevindim, gurur duydum.
Adalet Ağaoğlu'nu, Yaşar Kemal'i her zaman büyük bir keyifle severek okudum.
Fazıl Hüsnü Dağlarca şiiri için aynı şeyi söyleyemem. Belki bende farklı, siyasal nitelik taşıyan çağrışımlar uyandırdığı için öyledir.
1969, 1970 yıllarında Doğan Avcıoğlu'nun Devrim dergisiyle askeri darbeye kışkırtıyor, müdahaleye çağırıyorduk.
Fazıl Hüsnü de dergimizin birinci sayfa şairiydi. İstanbul'dan postayla zarf içinde gönderdiği şiirlerinden her hafta birini seçer, kırmızı ya da mavi çerçeve içinde birinci sayfaya özenle koyardık.
12 Mart'tan önceki bir şiirinde şöyle dizeler vardı:
Ne güzel
Ankara'dan dört yönü
görmek
Kuzeye mi bakıyorsun
Namluları pırıl pırıl
Orda bir topçu alayı var.
Doğuya mı bakıyorsun
Süngüleri pırıl pırıl
Orda bir piyade alayı var.
Güneye mi bakıyorsun
Tırtılları pırıl pırıl
Orda bir tank alayı var.
Batıya mı bakıyorsun
Kanatları pırıl pırıl
Orda bir uçak birliği var.(**)
Ve Ankara'daki askeri birlikler, -belki de sesimizi duydukları için!- 12 Mart 1971 günü harekete geçtiler.
Halkın oyuyla seçilmiş Başbakan Demirel hükümetini devirdiler.
Deniz Gezmiş'leri astılar.
Adı Ziverbey Köşkü olan işkencehaneler kurdular.
Geçenlerde bir pazar günü, yine Fazıl Hüsnü Dağlarca'nın bir şiirine Cumhuriyet gazetesinin birinci sayfasında gözüm takılınca, bir kez daha zamanın nasıl hızla akıp gittiğini düşündüm, sevgili Hilmi Yavuz...
İyi pazarlar!
———————————
* Şiirim Gibi Yaşadım, Hilmi Yavuz'la Söyleşi; hazırlayan Can Bahadır Yüce, Dünya Kitapları.
** Fazıl Hüsnü Dağlarca, Dört Yöndekiler, Türkiye İçin Devrim gazetesi, 15 Aralık 1970, s. 61.
h.cemal@milliyet.com.tr
|
|
|


 | Çetin ALTAN | | Gökten sağanak inince, boynumuz kıldan ince Cin Ali Bey'le Ruhi Baba, bir kıraathanede ot... | |  | Melih AŞIK | | Kızılay madalyası Kızılay'ın Başbakan'a 21 milyar liralık madal... | |  | Fikret BİLA | | Sezer'in solu güçlendirme önerileri DSP Genel Başkanı Zeki Sezer, Anadolu'yu en s... | |  | Hasan CEMAL | | Şiir, Nobel, asker! Doğru bildiğini, düşündüğünü eveleyip gevelem... | |  | Güneri CIVAOĞLU | | Yaşsız Doğan Hızlan'ın "gönül sanatları" galerisine,... | |  | Can Dündar | | Şiddete yolculuk: Bilgisayar oyunları Bayramda Londra'da oğlumla "Game On" adlı bi... | |  | Abbas GÜÇLÜ | | Kar, yağmur ve İstanbul Anadolu'da yaşayanlar için İstanbul bir tutku... | |  | Metin MÜNİR | | Büyüklük kader değil terdir (2) Bilim adamların araştırmalarına göre, bir sah... | |  | Hasan PULUR | | İşte şampiyon! TELEVİZYONDAKİ bilgi yarışmalarında "Gazanfer... | |  | Derya SAZAK | | Kod adı On yıl önce 3 Kasım'da Susurluk'ta bir kaza o... | |  | Meral TAMER | | Demokrasi isterim, ama ben uygulamam! Dün de yazdım. Dünya Değerler Araştırması'nın... | |  | Ece TEMELKURAN | | Yabancı Damat'ta yaşamak istiyorum! Evet. Net söylüyorum: | |  | Osman ULAGAY | | Bush'zede ABD'yi kim finanse ediyor? Ülkesine ve dünyaya George W. Bush kadar zara... | |  | Güngör URAS | | YKB'nin iki korusu satılıyor Yapı Kredi Bankası (YKB), Yeniköy'de ve Bağla... | |  | Serpil YILMAZ | | Zengin köyün 'tutsak' annesi Antalya'nın Demre ilçesine bağlı, Üçağız Köyü... | |
|
|