|
 |
|
|
Ecevit ve iktidar
CHP'nin ya da solun elli altı yıldır doğru dürüst iktidar olduğu, yani ya tek başına, ya da iktidarın ana ortağı olduğu dört dönem vardır. İlki 1961-1965 İnönü hükümetidir. Diğerlerinin başında ise hep Bülent Ecevit olmuştur. 1974 CHP-MSP hükümeti, 1977 CHP'nin transferlerle kurduğu hükümet ve nihayet 1999 DSP-ANAP-MHP koalisyonu.
Sola son yarım yüzyılda başbakanlık getiren tek lider ise Ecevit'tir. Bu başlı başına bir siyasal başarıdır. Ancak bu hükümetlerin, 1974 koalisyonu hariç, hepsi başarısız olmuştur. Ekonomik açıdan ise hepsi başarısızdır.
Ekonomide popülizm
1974 koalisyonunda Kıbrıs müdahalesi olmasaydı, ekonomik açıdan epeyce yanlış kararların alındığı o hükümet bugün epeyce eleştirilirdi.
Memurlara bol kepçe maaş zammı ile destekleme alımı yapılan tarımsal ürünlere yapılan yüksek fiyat ayarları, hem bütçeyi sarsmış hem de iç talebi büsbütün körükleyerek artan petrol fiyatlarıyla açılan dış ticaret açığını büsbütün bozmuştu. Bu politikalar bugünkü anlayışla popülizmdi.
Ancak o dönemde bu politikalar sol açılımı desteklemişti, çünkü CHP öteden beri Demokrat Parti'nin kütlelere sağladığı ekonomik refahın gölgesinde eziliyordu. Gerçi, 1974 petrol krizinde alınan ekonomik kararlar Ecevit'in ekonomik konularla pek ilgilenmediğini hemen göstermişti.
Nitekim, 1977 hükümeti petrol krizinin baskısı ve yükselen terörün baskısı altında sürerken, diğer gelişmekte olan ülkelere göre CHP iktidarı ekonomik dengelerin daha fazla bozulmasına neden olmuştu.
1999 yılında DSP liderliğinde kurulan koalisyon, biraz Ecevit'in iyi niyetiyle, biraz da geçmişten aldığı derslerle, IMF'ye teslim olmasına neden olmuştu.
Ancak iyi niyet yetersizliği örtmemiş, kırılganlıklar üstüne kurulan kura dayalı istikrar programı sonunda çökmüştü.
Ecevit bu kez geçmişten tanıdığı, Washington'un da tavsiyesiyle, Kemal Derviş'i olağanüstü yetkilerle donatıp ekonominin başına getirdi. Ancak alınan radikal önlemlerin meyvelerini göremeden koalisyon dağıldı. Düpedüz şanssızlık!
IMF'yle krize teslim
Bir lider öncelikle iktidardaki performansıyla ölçülür. Efsanevi sol liderlerin ise bu anlamda başarıları hep tarihte sınırlı kalmıştır. Ecevit'in de öyle. Ancak ekonomik performans olarak pek de şanslı olamayan Ecevit, dış politikada ilginç, cesur ve kendi deyimiyle onurlu çıkışlar yapmıştı.
Ecevit'in siyasette herhalde en önemli özelliklerinden biri cesaretiydi. Kıbrıs'a çıkarma kararını ne Demirel ne de İsmet İnönü gerektiğinde alamamıştı. Ama Ecevit aldı. 1961 İnönü hükümetinde çalışma bakanıyken grev hakkını çıkarmak her babayiğidin harcı değildi. Ecevit bunu başardı. Bu anlamda sosyal demokrat bir ruha sahip olduğunu da gösterdi. 12 Mart'ta ya da 12 Eylül'de askeri darbelere cesaretle karşı çıktı.
Eğer iktidar cesaret işiyse Ecevit'te bu fazlasıyla vardı. Ama ekonomi politikalarına egemen olmaksa Ecevit'te bu eksikti. Ülkemizde sol politikacıların bu zafiyeti ne yazık ki Ecevit'te vardı.
1960'lı yılların efsanesi Baba lakaplı Demirel, 1991 yılında iktidara dönerek dirildi. 1970'li yılların efsanesi Karaoğlan lakaplı Ecevit de 1999 yılında iktidara dönerek. Gerçekten bu iki siyaset adamı son yarım yüzyılın Türkiye'sini biçimlendirmiştir.
hgunes@milliyet.com.tr
|
|
|


 | Taha AKYOL | | Ecevit ve 'gerici sol' AĞUSTOS 1999, Ecevit başbakan, "tahkim yasası... | |  | Çetin ALTAN | | Eriyen bir yaş kuşağının son elit siyasetçisi de söndü Geçen hafta 1928 doğumlu olan Semih Balcıoğlu... | |  | Melih AŞIK | | Çayiçi köyünde Erciyes Dağı'nın muhteşem güzelliğinin yanı b... | |  | Fikret BİLA | | Rahşan Hanım'ın gönlünden geçen Ecevit kabri Bülent Ecevit, cumartesi günü Devlet Mezarlığ... | |  | Hasan CEMAL | | Halkçı Ecevit'ten nereye?.. Ecevit, 1978 yılı başında başbakanlık koltuğu... | |  | Güneri CIVAOĞLU | | İyi niyet taşları Merhum Ecevit'in öte dünyada mekânı cennet ol... | |  | Abbas GÜÇLÜ | | Keşke dünyayı gençler yönetse Roma'yı görmeden dünyayı gördüm demenin yanlı... | |  | Hurşit GÜNEŞ | | Ecevit ve iktidar CHP'nin ya da solun elli altı yıldır doğru dü... | |  | Nail GÜRELİ | | Ecevit'ten çıkarsamalar Türkiye'nin başı sağ olsun. Dileriz; Türkiye,... | |  | Sami KOHEN | | AB ile beş kritik hafta... FAZLA merak edilecek bir tarafı kalmadı. AB K... | |  | Metin MÜNİR | | Nükleer komedi - 2 Petrol yok, gaz yok, kömür yok, seçenek yok. ... | |  | Hasan PULUR | | Ecevit yalnız gitmedi... GENÇ adam telefonda ağlamaklıydı: "Ecevit git... | |  | Meral TAMER | | İyi ki varsın NTV NTV'nin 10. yıldönümü gecesinde görüşlerine b... | |  | Ece TEMELKURAN | | Ece-vit! "Ecevit" diye bir arkadaşınız varsa siz de o ... | |  | Osman ULAGAY | | Hayatımda iz bırakan siyasetçi: Ecevit Hayat, hatırlanmaya değer yaşantı parçalarınd... | |  | Güngör URAS | | Demokratlardan "06 için 6" Dün ABD'de 36 eyalet valiliği, 435 Temsilcile... | |  |  | M. Ali BİRAND | | İlerleme raporu, Allah'ın emri değildir Önümüzdeki günlerde bol bol, Avrupa Komisyonu... | |
|
|