|
|
|
 |
|
|
Şanssız Karaoğlan
Çeşitleme / Selim Türsen
Kötü haber çabuk yayılır derler. Günümüz teknolojisinde ise saniyeler içinde her şey öğreniliyor. Pazar gece yarısı cep telefonuma gelen haber sinyalinden Bülent Ecevit'in ölümünü öğrendiğimde yıllar sinema şeridi gibi gözümün önünden geçti.
Önce, 1973'te hayatımda katıldığım ilk miting düştü aklıma. Ecevit konuştukça İzmirliler coşuyordu.
Ardından karartma gecelerinin olduğu 1974 Kıbrıs Barış Harekatı geldi.
Sonra 1977 seçimlerinde inanılmaz bir coşku yaşadığımız İstanbul Taksim Mitingi...
* * *
Ecevit büyük umutlarla Başbakan olmuştu ama her gün onlarca kişinin öldüğü, benzin, yağ, ampulün karaborsaya düşüp kuyrukların uzadığı kabus dolu bir dönem yaşanıyordu.
Dünyanın yaşadığı iki büyük petrol kriziydi bunun en önemli nedeni. İsrail, Mısır'a saldırınca Araplar Batı'ya petrol satışını durdurmuş ve 1974 Birinci Petrol krizi patlamıştı.
Bu krizin etkileri Ecevit'in başbakanlığı dönemine denk gelmişti.
İran'da Şah rejimini bitiren ve ikinci petrol krizine yol açan 1979 öncesi yaşananlar da Ecevit'in başbakanlık dönemindeydi.
* * *
Sosyal adalet, insanca, hakça bir düzen vaat ederek iktidara gelen Halkçı Ecevit'in gücü 74 krizinde yüzde 40 artan, İran krizinde ise 80 doları geçen petrol fiyatlarının Hazine'de açtığı delikleri kapamaya yetmiyordu.
Bütün dünya petrol tüketimini kısıp işine bisikletle gidip gelirken, halka verilen sözler nedeniyle Türkiye'de benzine bile zam yapılamamıştı.
Sadece Ecevit hükümetleri değil Milliyetçi Cephe hükümetleri de dünyadaki ekonomik fırtınadan korunacak önlemleri alamıyordu.
Sonrası malum.
Ekonomiyi rayına sokmak için Demirel döneminde görev Özal'a verilip can yakan 24 Ocak Kararları alınmış, uygulama ise 12 Eylül darbesinin demir yumruğuyla mümkün olmuştu.
* * *
Film şeridinde yıllar su gibi akıp giderken DSP-MHP koalisyonunun kuruluşu geldi aklıma. 12 Eylül öncesi taraftarlarının birbirlerini vurup öldürdüğü iki parti koalisyon hükümetinde birlikteydiler.
Ama rayından çıktığı için ekonomi yine duvara çarpacak ve 2001 yılında Cumhuriyet tarihinin en büyük krizi yaşanacaktı.
Bu kez de 90'lı yılların soygun ve yağmalarının, 1997-1998 dünya krizinin ve 1999 Marmara depreminin faturasını ödüyordu Ecevit.
Kemal Derviş'i çağıran Ecevit, enflasyonu yüzde 80'lerden bugünlere getiren yapısal değişim için en radikal kararlara onay verdi. Avrupa Birliği trenine son anda atlamak için idam cezasının kaldırılmasında MHP'nin dolaylı desteğini bile yarattı. Ama gecikilerek içilen acı ilacın faturası da acı oldu. Seçimlerde meydan AKP'ye kaldı ve Türkiye'yi laiklik kaygısı sardı.
* * *
Güzel şeyler hayal etti Karaoğlan Türkiye için.
Politikacıların da namuslu, dürüst olabileceğini bu ülkenin insanlarına gösterdi.
Ama şanssızlıklar hiç yakasını bırakmadı.
Nur içinde yatsın.
Vizyonumuz olmazsa çamura saplanırız
Prof. Danny Rodrik İstanbul doğumlu Harvard Üniversitesi öğretim üyelerinden birisi. Dünyanın en iyi 100 ekonomistinden biri olarak kabul ediliyor. Sosyal adalete önem veriyor ve serbest piyasa düzeni içerisinde bunun sağlamanın yollarını gösteriyor.
Geçen hafta İstanbul'da bir forumda konuşmacıydı Danny Rodrik. Türk ekonomisinin geleceğinin parlak olduğunu ama güzel günleri yakalayabilmek için yeni bir şeyler yapılması gerektiğini anlattı. "İşin sırrı verimlilikte" diyordu Rodrik. Türkiye'de tarım ve hizmetler sektöründe verimliliğin düşük olduğunu bu sorunun ise yapısal değişim ile aşılabileceğini vurguluyordu. Yapısal değişim için ise kayıtdışı ekonominin hızla küçültülmesi ve teknoloji ağırlıklı yatırımlara yönelmek gerektiğini vurguladı.
* * *
2001 ile 2005 arasında 3.4 milyon ek iş gücü girmiş Türk ekonomisine. Bu iş gücünün 1.5 milyonu tarım sektöründeki çözülmeden kaynaklanmış.
Şimdi sıkı durun.
Toplam 4.9 milyon ek iş gücünün sadece yüzde 10'u sanayide çalışmaya başlamış. Yüzde 32'si turizm, banka, kamu gibi hizmetler sektöründe kalan yüzde 58 ise hiçbir işte çalışmamış.
"Eğer 4.9 milyon kişiye yüksek verimlilik sağlayan sektörlerde iş imkanı yaratılabilseydi Türkiye'nin milli geliri 2005-2006 yıllarında yüzde 30 daha fazla olurdu" diyor Rodrik.
İşte işin sırrı.
Ama bütün bunlar vizyon, strateji ve plan işi.
Günü kurtarma çabalarıyla döndürülmeye çalışılan tekerlek bir gün çamura saplanır.
stursen@milliyet.com.tr
|
|
|
|
|
Sık Kullanılanlara Ekle
Açılış Sayfası Yap
Sitene Ekle
İletişim Kurumsal
Blog
Haber İndeksi
Arşiv
Haberci
Üyelik
Bülten
