|
 |
|
|
3 yıl için öngörülen bütçeler
Bir süre önce muzip bakanımız Kemal Unakıtan üç yıllık bütçe hedeflerini açıkladı. Bu bildiğim kadarıyla bir ilk oluyor. Bütçe malum devletin bir yıllık gelir-gider hedeflerini gösterir. Üç yıllık plan yapmayı ise açıkçası düşük düzeye varan enflasyon sağlıyor. Bundan on yıl önce değil üç yıllık bütçe, o yıl yapılan bütçe birkaç ay sonra geçerliliğini yitiriyordu. Ancak bu, üç yıl boyunca bu bütçelerin harfiyen uygulanacağı anlamına gelmiyor. Olasılıkla bu IMF ile müzakerelerde kullanılmıştır.
Burada amaç Türkiye'de mali sistemde üç yılda beklenen yapısal değişim beklentisini ortaya koymak. Dikkat edilirse, en çok ilgi çeken veri gelirdeki hızlı artış. Bütçe gelirlerinde de, özellikle vergi gelirlerinin hızla artması öngörülüyor. Harcamalar da artıyor ama daha yavaş. Dört yılda harcamaların toplam yüzde 23 artması öngörülüyor. Oysa gelirdeki artış beklentisi yüzde 30.
Açıklanan tablonun en ilginç tarafı da şu: 2009 yılında bütçe gelirlerinin giderleri aşması bekleniyor. Yani 2009'da bütçe fazlası elde edilecek. Vergi gelirlerindeki artış beklentisi yüzde 40. Bu nasıl olacak? Herhalde indirilen vergi oranlarının tahsilatta artış sağlayacağı, verginin tabana yayılacağı ve kayıtsızlık oranının düşeceği hesaplanıyor. Olabilir. Ancak, eğer ithalatta azalma meydana gelir ya da dolaylı vergi oranlarının düşürülmesi gerekirse, bu beklenti gerçekleşmeyebilir.
İlginçtir, faiz giderlerinin, 2007 yılı hariç, pek bir artış göstermeyeceği düşünülüyor. Bunun da gerçekçiliği tartışılabilir. Çünkü 2007 çalkantılı bir yıl olacağa benziyor. Eğer o dönemde de reel faizler yüksek kalırsa, 2008 bütçesinde faiz giderleri arzu edildiği kadar düşmeyebilir. Öte yandan, kurda düzeltme gerçekleşirse, yeni kur ödenecek dış borç ve döviz cinsinden iç borç üzerinde ciddi bir yük getirecektir. Bu da göz ardı edilmiş görünüyor.
Siyasal konjonktüre bağlı
2007 bütçesinin siyasal konjonktürü elverişli olmasa da, yapısı oldukça sıkı bir disiplin gösteriyor. Yeter ki harfiyen uygulansın. Buna rağmen, açığın milli gelire oranı yüzde 2,7'ye çıkacağı düşünülürken, ertesi yıl birdenbire yüzde 1'in altına, daha sonraki yıl da yüzde 1'e yakın fazlaya dönüşmesi gerçekten kâğıt üzerinde de olsa, etkileyici oluyor.
Aslında 2007'nin siyasal konjonktürünün gerektirdiği gevşeklik de bu arada gözlenmiyor değil. Mesela 2007 yılında harcamaların artış hızı ortalama enflasyonun çok üzerinde; yüzde 16,7 olarak öngörülüyor. Personel harcamaları yüzde 26 (anlaşılıyor ki devlet kadroları şişecek), faizler yüzde 14,5, yatırımlar yüzde 11,9, sosyal güvenlik ve tarımsal destekleri içeren cari transferler ise yüzde 19,7 artıyor. Fakat 2008 ve 2009 yıllarında ise bütün bu harcamaların artış hızlarında ciddi bir yavaşlama bekleniyor.
Anlaşılan üç yıl sonra bütçenin yapısı kendiliğinden daha da farklı olacak. Acaba? Siyasete bu kadar güvenilebilir mi?
| Merkezi Yönetim Bütçesi (Milyon YTL) | | 2006 | 2007 | 2008 | 2009 | | Giderler | 175.248 | 204.902 | 209.579 | 216.847 | | Personel giderl. | 42.690 | 53.772 | 56.445 | 57.037 | | Mal ve hizmet alımları | 18.273 | 15.584 | 16.294 | 17.214 | | Sermaye giderleri | 10.800 | 12.080 | 13.983 | 14.438 | | Faiz giderleri | 46.260 | 52.946 | 48.980 | 50.205 | | Cari transferler | 50.831 | 60.863 | 64.395 | 68.247 | | Gelirler | 172.202 | 188.159 | 204.143 | 223.530 | | Vergi gelirleri | 137.644 | 157.973 | 175.094 | 192.902 | | Vergi dışı gelirler | 30.436 | 26.270 | 25.046 | 26.470 | | Bütçe dengesi | -3.046 | -16.743 | -5.436 | 6.683 | | Bütçe açığı/GSMH | -0.5 | -2.7 | -0.8 | 0.9 | |
hgunes@milliyet.com.tr
|
|
|
 | Taha AKYOL | | 1915'te Osmanlı Ermenileri
TÜRKİYE 1915'teki olaylar için "Uluslararası ... | |  | Çetin ALTAN | | Şayet öyle olsaydı, şayet böyle olsaydı... Ve 'Sol'...
Şayet Türkiye de, 500 yıl önce okyanuslara aç... | |  | Melih AŞIK | | Parlat bakalım
Sabancı Üniversitesi Tarih Bölümü öğretim üye... | |  | Fikret BİLA | | Silahlı Kuvvetler Fransa'yla neleri askıya aldı?
Kara Kuvvetleri Komutanı Orgeneral İlker Başb... | |  | Hasan CEMAL | | Kürtçe konuştum tokat yedim, Türkçe bilmiyordum ki!
Gayet sakin, sükûnet içinde, her noktasını, h... | |  | Güneri CIVAOĞLU | | Bush'u doğa da çarpacak
Bush'a başkanlık seçimlerini kaptıran Al Gore... | |  | Abbas GÜÇLÜ | | Katsayıda geri adım
17. Milli Eğitim Şûrası'nda, katsayılar konus... | |  | Hurşit GÜNEŞ | | 3 yıl için öngörülen bütçeler
Bir süre önce muzip bakanımız Kemal Unakıtan ... | |  | Sami KOHEN | | Irak'ta "güçsüz" güçler...
TÜRK kamuoyu Irak sorunu denince daha çok Kuz... | |  | Metin MÜNİR | | Denizde yüzenlerin hangisi daha ıslak?
Yabancılar bizi uzlaşma kültürüne sahip olmay... | |  | Faik ÖZTRAK | | Cari açık büyümenin bedeli mi?
Ülkemizde yüksek cari açığın hızlı büyümenin ... | |  | Hasan PULUR | | Yurdumun güzel insanları...
HANİ bazı kitaplar vardır, "Nasıl gidilir, ne... | |  | Erdoğan SAĞLAM | | Vergi iadesi kalkmasın kapsamı genişletilsin
Maliye Bakanı Kemal Unakıtan, önceki gün verg... | |  | Derya SAZAK | | Papa'nın ziyareti
İtalyan medyası, Papa 16. Benedictus'un Türki... | |  | Meral TAMER | | Rahmi Koç'un İtalyanca öğrenme yöntemi!
Türkiye ile İtalya arasındaki diplomatik iliş... | |  | Ece TEMELKURAN | | 'Soykırım' demezsem yüzümü aynada göremem
Yeryüzünde yürürken öğrendiğim bir şey var: H... | |  | Güngör URAS | | TIR'cıların bölünmesi kimseye yarar sağlamıyor
Yurtdışına gidip gelen 45 bin TIR'ımız var. T... | |  |  | M. Ali BİRAND | | Papa ziyareti çok sıkıntılı geçecek
Henüz gündemimize oturmadı, ancak yakın bir s... | |
|
|
Sık Kullanılanlara Ekle
Açılış Sayfası Yap
Sitene Ekle
İletişim Kurumsal
Blog
Haber İndeksi
Arşiv
Haberci
Üyelik
Bülten
