|
 |
|
|
NATO'nun kafası karışık
NATO, Soğuk Savaş'ın ardından rüşdünü kanıtladı ancak, görüş ayrılıkları, diplomatik çekişmeler, ittifakın "siyasi askeri siyasi" bir örgüt diye tanımlanmasına neden oluyor
Menderes Özel
Soğuk Savaş'ın 90'ların başında sona ermesinin ardından bir kimlik bunalımına giren, ancak Bosna, Kosova'daki başarılı misyonların ardından Afganistan'da ülkenin yeniden inşasıyla güven tazeleyen 26 üyeli Kuzey Atlantik Paktı (NATO), Asya'dan Afrika'ya çok sayıda ülkenin en azından ortak olmaya çalıştığı bir kurum haline geldi.
Bugün, 26 üyenin yanı sıra ve Barış İçin Ortaklık, Akdeniz Diyaloğu gibi yan kuruluşlarla toplam 53 ülkeyi, ülke bazında neredeyse dünyanın dörtte birini şemsiyesi altına alan NATO, Letonya'nın başkenti Riga'da 28-29 Kasım'da düzenlenen zirveyle, yıllardır organizasyonun gündeminde olan "Acil Mukabele Gücü"nü (NATO Responce Force - NRF) operasyonel hale getirdi. Böylece NATO, bir kriz durumunda 15-30 gün içinde dünyanın her yerine komutasındaki 25 bin hazır askerle müdahale edebilme yeteneği kazandı.
Siyasi çekişmeler
Ancak 26 üyenin her birinin kararlarda veto hakkına sahip olması, ittifaka göre kimin terör örgütü olduğu konusundaki görüş ayrılıkları ve üyeler arasındaki çetin diplomatik mücadeleler, ittifakın kafası karışık bir portre çizmesine neden oluyor. NATO Genel Merkezi'nde görüştüğümüz Türk yetkililer de "askeri siyasi" bir örgüt olarak bilinen NATO'yu "siyasi askeri siyasi" bir organizasyon diye tanımlayarak, dünyanın en büyük savunma kuruluşu içindeki politik çekişmelere dikkat çekti.
NATO Genel Sekreteri Jaap de Hoop Scheffer başta olmak üzere NATO yetkilileri, Belçika'nın başkenti Brüksel'deki NATO Genel Merkezi'nde bir grup Türk gazeteciye Riga zirvesinin sonuçları ve ittifakın geleceği konusunda bilgi verdi. Görüşmelerde her fırsatta ittifakın, şu anda en büyük güvenlik krizini yaşayan Irak'ta eğitim ve planlama dışında görev almasının söz konusu olmadığını vurgulayan NATO yetkilileri, sık sık hem NRF'in önemine hem de organizasyonun "Uluslararası Güvenlik Destek Gücü" (ISAF) görevi kapsamında Afganistan'daki başarılarına dikkat çekti.
NRF, Riga zirvesinin ardından ittifak üyesi ülkelerin kara, deniz ve hava kuvvetlerinden gelen araç ve askerlerle "bir kriz veya tehdit halinde" 15 ila 30 gün içinde harekete geçebilme yeteneği kazandı. NATO'ya göre küresel tehditlerin başında terörizm ve kitle imha silahları bulunuyor. NRF'in Kara Kuvvetleri Komutanlığı, 2007 başından itibaren 6 ay için Türkiye tarafından yönetilecek.
Bunların ötesinde Brüksel'de görüştüğümüz yetkililer, NATO'nun görev tanımlarını yaparken, "terörizme karşı savaş" yerine "terörizme karşı savunma" ifadesini kullandı. İttifak içinde terör örgütünün tanımı ve hangi örgütlerin terör organizasyonu olduğuna ilişkin de bir görüş birliği olmadığı da dikkat çekti.
PKK terör belgesinde
Türkiye'nin NATO nezdindeki daimi temsilciliği yetkilileri NATO'nun her yıl güncellenen terör belgesinde PKK'nın da bir terör örgütü olarak tanımlandığını söyledi. Bir Türk diplomat şunları söyledi: "Teşkilat, 2003 yılına kadar terör örgütleri listesi oluşturuyordu ve bu listede PKK, Hizbullah gibi örgütlerin isimleri yer alıyordu. Ancak daha sonra baş gösteren anlaşmazlık nedeniyle bu liste kaldırıldı. Ancak bazı terör örgütlerinin adları 'terörle mücadele belgesi' adı verilen gizli belgede yer alıyor."
Türkiye Afganistan'a yeni birlik gönderebilir
9 Ekim 2004 tarihli bu fotoğrafta, Kâbil'de pazaryerinde devriye gezen Mehmetçik görülüyor. NATO'nun Afganistan'da yeni görevler üstlenmeye hazırlandığına dikkat çeken Türk diplomatik kaynakları, bu bağlamda Türkiye'nin mart ayından sonra Afganistan'a yeni birlik göndermesinin gündeme gelebileceğini de söyledi.
53 ülke NATO şemsiyesi altında
Yan kuruluşlarla NATO şemsiyesi altına giren ülke sayısı 53'e ulaşıyor. 1949'da Sovyet Birliği'ne karşı bir kutup olarak doğan 26 NATO üyesi arasında bugün, eski Sovyet Cumhuriyeti ülkeleri de bulunuyor. Yani bir bakıma, ortaklıklarla birlikte, dünya ülkelerinin neredeyse dörtte biri NATO şemsiyesi altında yer alıyor. Hırvatistan, Arnavutluk ve Makedonya'nın NATO üyelikleri konusunda 2008 yılında nihai karar alınması bekleniyor. Türkiye ise Gürcistan, Ukrayna gibi ülkelerin, gerekli koşulları yerine getirmeleri kaydıyla NATO'ya üye olmalarına sıcak bakıyor.
|
|
|
|
Sık Kullanılanlara Ekle
Açılış Sayfası Yap
Sitene Ekle
İletişim Kurumsal
Blog
Haber İndeksi
Arşiv
Haberci
Üyelik
Bülten
