|
Ekonomide vites küçülüyor, ama sorunlar sürüyor
Dün açıklanan büyüme verileri herkesi bir hayli şaşırttı. Açıkçası, yılın üçüncü çeyreğinde yüzde 3 kadar düşük bir büyüme beklenmiyordu. Şimdi üç konu önem taşıyor. Birincisi, bu düşüşün nedeninin doğru anlaşılması. İkincisi, bu yavaşlamada alınan önlemlerin katkısının belirlenmesi. Ve üçüncüsü, bunun, özellikle cari açık üzerindeki sonuçlarının tartışılması.
Geçen yıl ilk çeyrekte milli gelir yüzde 5.3 büyümüş. Bu yıl (2006) ise yüzde 6.4. Demek ki, yılın başında 2005'e göre daha yüksek bir büyüme hızı oluşacağı görülmüş. Bu yılın ikinci çeyreğinde de sürmüş.
Mayıs ayındaki ciddi bir mali dalgalanmaya, yani kur ve faizdeki yükselmeye rağmen, geçen yıl yüzde 3.4 olan büyüme hızı, bu yıl yüzde 8.8'e fırlayıvermiş. Diğer bir deyimle, ekonomi iyiden iyiye ısınmış.
| DÖNEMSEL BÜYÜME HIZLARI (%) | | Yıllar | I | II | III | IV | TOPLAM | | 2005 | 5.3 | 3.4 | 8.0 | 10.2 | 7.6 | | 2006 | 6.4 | 8.8 | 3.0 | (?) | (?) | |
Üçüncü çeyrekte işler değişmiş. Gerek dalgalanmanın etkisiyle, gerek alınan tedbirlerle büyüme birdenbire hız kesmiş. Geçen yıl üçüncü çeyrekte büyüme yüzde 8 iken, bu yıl yüzde 3 olmuş. Bu durumda bu yılın büyüme hızını üç aşağı beş yukarı tahmin edebiliriz.
Büyüme hızı mevsimsellik gösteren bir veri. En büyük katkıyı üçüncü çeyrek yapıyor. Sonra da dördüncü.
Yani bundan sonra açıklanacak olan veriler daha fazla ağırlık taşıyor. Eğer bu yapı son çeyrekte de sürerse (ki öyle sanıyoruz) yıllık büyüme hızı geçen yıla göre bir hayli düşük çıkacaktır.
| SEKTÖREL BÜYÜME HIZLARI (III. Dönem) (%) | | Yıllar | Tarım | Sanayi | İnşaat | Ticaret | Mali kuruluşlar | | 2005 | 6.4 | 5.6 | 19.7 | 7.1 | -0.5 | | 2006 | -2.0 | 6.4 | 20.0 | 3.7 | 1.5 | |
Sektörler itibariyle bu düşüşe baktığımızda, tarımda ciddi bir daralma gözleniyor. Sanayi ve inşaatta pek bir daralma gözlenmese de, bu yanıltmamalı. Çünkü geçen hafta açıklanan verilerde ağustos ayı itibariyle sanayide hızlı bir vites küçülmesi görüldü.
Asıl daralma ise ticari kesimde gözleniyor: geçen yıl yüzde 7.1 büyüyen bu kesim, bu yıl birdenbire sadece yüzde 3.7 büyümüş. Özetle, gelinen noktada en büyük pay tarımdan ve ticari kesimdeki yavaşlamadan kaynaklanmış. Sanayinin etkileri ise son çeyrekte görülecek.
Kısacası, 2006 yılında daha düşük bir büyüme hızının oluşacağı ortada. Bunun ne kadarının alınan tedbirlerden, ne kadarının da mali dalgalanmadan etkilendiğini belirlemek gerek. Hatta 2007'nin riskli konjonktürünün katkısını. Öte yandan, ekonomide yavaşlama başlasa da, cari açık küçülmüyor.
Dün açıklanan ekim verileri bunu gösterdi. Demek ki, yapısal bir deformasyon oluşmuş. Asıl sorun da burada.
| SANAYİ ÜRETİMİ (BİR ÖNCEKİ YIL AYNI AYA GÖRE) % DEĞİŞİM | | Ocak | Şubat | Mart | Nisan | Mayıs | Haziran | Temmuz | Ağustos | Eylül | Ekim | | 2005 | 5.0 | 10.7 | 3.4 | 5.0 | 2.4 | 1.8 | -1.4 | 6.8 | 8.3 | 7.0 | | 2006 | -6.0 | 5.9 | 9.8 | 7.4 | 9.3 | 11.2 | 8.7 | 4.8 | 3.5 | 2.5 | |
hgunes@milliyet.com.tr
|
|
Sık Kullanılanlara Ekle
Açılış Sayfası Yap
Sitene Ekle
İletişim Kurumsal
Blog
Haber İndeksi
Arşiv
Haberci
Üyelik
Bülten
