|
 |
|
|
Doğalgazda proje savaşı
Avrupa ülkeleri ve Türkiye, ileride yaşanacak bir doğalgaz sıkıntısının önüne geçmek ve Rusya'ya olan doğalgaz bağımlılıklarını azaltmak amacıyla, başta Nabucco olmak üzere alternatif projelere ağırlık vermeye başladı. Rusya ise karşı proje atağında
EKONOMİ SERVİSİ
Rusya'nın, "etkinlik alanı dışına çıkan eski Sovyet cumhuriyetlerini cezalandırma" amaçlı olduğu yorumlarına yol açan doğalgaz fiyat politikası, gazda bu ülkeye 'bağımlılığın' birçok ülkeyi tedirgin etmesi, alternatif projeleri gündeme getirdiği gibi bir anlamda 'proje savaşları' da başlattı.
Rusya'nın yüksek fiyat tehdidi altında olduğu belirtilen Ukrayna, Gürcistan, Belarus gibi ülkeler gaz almak için başka ülkelerin kapısını çalmaya başladı. Gürcistan, Türkiye ile Hazar bölgesi gazından pay almak için pazarlık yapıyor. Rusya ile bir anlaşma sağlayamayan Belarus hükümeti, Rus gazının ülkeden geçişine izin vermeyebileceğini ilan etti.
Avrupa Birliği ülkeleri, Rus gazına bağımlılıktan kurtulmanın çarelerini arıyor. Nabucco projesi de bu amaçla gündeme getirildi. Ancak Moskova'nın, bu projeyi bozmak için Macaristan kozununu kullandığı belirtiliyor. Macaristan, Nabucco projesinin 5 ortağından biri konumunda.
Avrupa'nın % 25'i Rus gazına bağımlı
Nabucco projesinin gerçekleşmesi durumunda, Avrupa ülkelerinin yanı sıra Türkiye de Rus gazına bağımlılığını önemli oranda azaltacak. Bu arada Türkiye, yüzde 65'e varan Rus gazına bağımlılığı azaltmak için bu projenin yanı sıra Şah Deniz ve Trans - Hazar boru hattı projelerine de destek veriyor.
Rus gaz tekeli Gazprom'un, alım fiyatlarını kat kat artırmaları sağlamak için Ukrayna ile yaşanan krizin ardından Gürcistan, Beyaz Rusya ve Azerbaycan gibi ülkelere yaptığı yoğun baskılar Avrupa'da büyük kaygı yaratmış durumda. Bu gelişmelerin karşısında gaz konusunda yüzde 25 oranında Gazprom'a bağımlı olan Avrupa'nın, Rusya'yı baypas etmek için Nabucco projesini hızlandırma kararını aldığına dikkat çekiliyor.
Avrupalı tüketiciyi Rusya'nın esiri olmaktan kurtarmayı amaçlayan AB'nin, geçen haziran ayında Viyana'da imzaları atıldığı Nabucco projesini gerçekleştirmek istediği kaydediliyor. Proje, en kısa süre içinde Bakü - Tiflis - Erzurum boru hattının Avusturya'ya kadar uzatılmasını öngörüyor.
Ancak bu gelişmelerin karşısında harekete geçen Rusya, bir karşı proje geliştirdi. Rusya'nın bu projeyle Nabucco'ya darbe vurabileceği öne sürülüyor.
Rusya, bir yandan Baltık denizinin altında geçecek ve 2020 yılında devreye girecek bir boru hattıyla Almanya'ya gaz götürmeyi amaçlarken diğer yandan da Karadenizaltından Türkiye'ye gaz taşıyan Mavi Akım'ı Macaristan'a kadar uzatmayı planlıyor.
Fransa'da yayımlanan Libération gazetesine göre, Nabucco ve Gazprom'un güney boru hattı projesi, aynı pazarları hedef alıyor. Rus projesinde, Macaristan'ın başlıca dağıtım noktası durumuna getirirken Nabucco'da bu rolü Avusturya üstleniyor.
Macaristan faktörü
Macaristan'ın ise, 'ikili bir oyun' oynadığını belirten gazete, Macar gaz şirketi MOL'un, Nabucco projesine imza atmadan çok kısa bir süre önce Gazprom ile Mavi Akım'ın uzatılmasına ilişkin bir fizibilite çalışması anlaşmasını imzaladığına dikkat çekti.
Gazete, Nabucco projesinin, İran gazını da dahil ederek geliştirildiğini ancak nükleer programı krizi nedeniyle İran gazının devre dışı gibi göründüğünü kaydetti. Türkmen gazının bir çözüm oluşturabileceği ancak bunun da Rusya'nın baypas edilmesi gerekeceğine dikkat çekilirken Gazprom'un da İran gazına erişmeyi de amaçladığını anımsattı.
Türkiye'nin gaz kullanımı artıyor
Türkiye, 2005 yılında 27.1 milyar metreküp, 2006 yılının kasım ayı itibariyle de 27.5 milyar metreküp doğalgaz ithalatı yaptı. 2006'da 10.8 milyar metreküple en büyük ithalat Rusya Federasyonu'ndan yapılırken, Rusya'yı, Mavi Akım, Cezayir, Nijerya izliyor. Türkiye, çok az miktarda da TPAO gazı kullanıyor.
Belarus, Rusya'ya gaz resti çekti
REUTERS
Belarus, Rusya'nın sattığı doğalgazda yüksek fiyat artışı baskısına boyun eğmek yerine, yılbaşına kadar yeni anlaşma yapılmazsa Gazprom'a kendi transit hatlarını kullandırmayacağını bildirdi.
Bu konuda Moskova'da yaptığı ancak sonuçsuz kalan görüşmelerden ülkesine dönüşünde dün gece açıklama yapan Belarus Başbakan Yardımcısı Vladimir Semaşko, "Bağımlılığımız karşılıklıdır. Eğer bizim ülke içinde kullanacağımız doğalgaz için bir anlaşma olmazsa, transit geçiş anlaşması da olmaz" dedi. Semoşko, Rus gazının ülkesinden geçişini tümüyle mi engelleyecekleri konusunda bir açıklama yapmadı.
Gazprom dün Belarus'la yaptığı görüşmelerde sonuç alınmadığını ancak olası aksamalara karşı Almanya ve Avusturya'da yeterince gaz depolamış oldukları için, Batı Avrupa'daki tüketicilerin gazsız kalma tehlikesi olmadığını bildirmişti.
İran, kış gerekçesi ile gazı azalttı
İran'dan Türkiye'ye gelen günlük doğalgaz miktarı geçen günlerde 4 milyon metreküpe kadar gerilirken, son durumda bir miktar artarak 6 milyon metreküpe yükseldi.
Bu ayın ortalarında havaların soğumasıyla ilgili anlaşma kapsamında 'mücbir sebep'e dayanarak, Türkiye'ye verdiği gazda kısıntıya giden İran, günlük 27 milyon metreküp doğalgaz miktarını, geçen hafta 4 milyon metreküpe kadar düşürdü. Türkiye'ye verdiği gazı ayın başından beri belli oranlarda azaltan İran, bu hafta ise gaz miktarını bir miktar artırarak 4 milyondan 6 milyon metreküpe yükseltti.
|
|
|
|
Sık Kullanılanlara Ekle
Açılış Sayfası Yap
Sitene Ekle
İletişim Kurumsal
Blog
Haber İndeksi
Arşiv
Haberci
Üyelik
Bülten
