|
 |
|
|
Louvre Müzesi çinileri vermiyor
Fransa'daki ünlü Louvre Müzesi, Ayasofya'dan 110 yıl önce restorasyon bahanesiyle kaçırılan çinileri "Biz onları satın aldık" diyerek iade etmiyor. Bakanlık da dava açmaya hazırlanıyor
Ömer Erbil - İstanbul
Ayasofya Müzesi'nden 110 yıl önce restorasyon adı altında kaçırılan çinileri Louvre Müzesi satın aldığını ileri sürerek iade etmek istemiyor. Kültür ve Turizm Bakanlığı'nın, eserlerin iadesi için Dışişleri Bakanlığı aracılığıyla yaptığı girişimler de sonuç vermedi. Bakanlık şimdi dava açmaya hazırlanıyor.
Ayasofya Müzesi'nde 2. Selim Türbesi'ne ait, 17. yüzyıl İznik çini panonun, Louvre Müzesi'nin "Art of Islam" bölümünde, 3919 / 2-265 envanter numarasıyla yer aldığını Milliyet ortaya çıkarmıştı. Eser Paris'teki müzede "Ayasofya Müzesi Haziresindeki Sultan 2. Selim Türbesi Çinileri" ifadesiyle sergileniyor. Bu haberin ardından Ayasofya Müzesi yetkilileri titiz bir çalışma başlattı ve sadece 2. Selim değil, 3. Murat Türbesi ve 1. Mahmut Kütüphanesi'ndeki çinilerin de kaybolduğunu tespit etti. Yapılan araştırma sonucunda, orijinal İznik çinilerinin yerlerine Fransa'da üretilen imitasyonlarının konduğu belirlendi.
İki müzede daha var
Haberin Milliyet'te yer almasından sonra, adının açıklanmasını istemeyen emekli bir profesör, daha önce İznik çinileri üzerine yaptığı bir araştırma için Fransa'daki müzelerin depolarında çektiği fotoğrafları Ayasofya Müzesi yetkililerine ulaştırdı. Yapılan araştırmalar neticesinde, Louvre Müzesi'nden başka, Fransa'daki Musée de Sevres ve Musée Des Arts Decoratifs koleksiyonlarında da Ayasofya'dan sökülüp götürülen İznik çini panolara rastlandı.
İstanbul Valiliği'nin 09.07.2003 ve 14.08.2003 tarihli yazılarında, Sultan II. Selim'in türbesinin girişinde yer alan, 16. yüzyıla ait çinilerin bir kısmının 20. yüzyıl başlarında İstanbul'da dişçilik yapan Albert Dorigny isimli bir Fransızın çalışmasından sonra kaybolduğu vurgulandı.
Buna göre Albert Dorigny, Evkaf Nezaretin'e türbelerin eksik çinilerini tamamlamak üzere müracaat etti ve sol panodaki hakiki çinileri alarak yerlerine Fransa'da imal ettirdiği taklit çinileri bugünkü panoya yerleştirdi. Oradan alınan çiniler ise bir süre sonra Louvre Müzesi'nde sergilendi. Konuyla ilgili olarak, Topkapı Sarayı Osmanlı Arşivi'nde ve İstanbul Arkeoloji Müzeleri Müdürlüğü arşivinde incelemeler yapıldı.
Dışişleri de devreye girdi
Kültür Varlıkları ve Müzeler Genel Müdürlüğü, çinilerin Louvre Müzesi'ne nasıl gittiğine ilişkin bilgi almak için Dışişleri Bakanlığı'na başvurduğunu bildirdi. Buna göre, Dışişleri'nin girişimleri sonucunda, Louvre Müzesi yetkilileri çinilerin satın alındığına dair, dönemin oturum komitesi belgesinin ellerinde bulunduğunu kaydetti.
Müze yetkilileri, Dorigny'nin başvurusuyla ilgili arşiv belgelerinin kendilerine iletilmesi durumunda, belge değişimine hazır olduklarını da ifade etti.
Ancak devlet arşivlerinde yapılan taramalarda Albert Dorigny'nin başvurusuna ilişkin bir belge bulunamadı. Bunun üzerine eldeki mevcut belgelerle çinilerin iadesi için girişimde bulunulması, gerekirse dava açılması kararlaştırıldı.
|
|
|

|