|
 |
|
|
Merkez'in brüt rezervi 10 milyar dolar arttı
Merkez Bankası'nın döviz rezervi, bankanın serbestçe kullanabileceği döviz miktarını gösteriyor.
Uluslararası rezervden söz edildiğinde, döviz yanında altın mevcudunun piyasa değeri de döviz rezervine eklenir.
Merkez Bankası'nın sahip olduğu altınların değeri geçen yıl sonu 1.9 milyar dolar idi. Bu yıl altın fiyatları artınca 29 Aralık'ta 2.3 milyar dolara yükseldi.
Merkez Bankası'nın "serbestçe kullanabileceği" dövizlerin tamamı bankaya ait değildir. Büyük bölümü başkalarına ait dövizdir.
Merkez Bankası'nın kendine ait olan dövizler, piyasadan Türk lirası ödeyerek topladığı dövizlerdir.
Merkez Bankası'nın kendine ait olan dövizleri de, başkalarına ait dövizleri de rezervde tutmasının doğrudan veya dolaylı bir maliyeti/faturası vardır.
Rezerv tutmanın faturası var
Merkez Bankası, başkalarına ait dövize bir şekilde kira (faiz) öder. Kendine ait dövizleri satın almak için piyasaya saldığı Türk liralarını faiz ödeyerek geri toplamak zorundadır.
Merkez Bankası neden döviz rezervi tutar? Neden döviz rezervini büyütmek zorundadır? Çünkü döviz rezervi, Türkiye ile iş yapanlara, Türkiye'ye döviz gönderenlere güvence verir. Ekonomide bir çalkantı çıkarsa ülkenin bu rezervi kullanarak yabancıların döviz talebini karşılayacağı varsayılır.
Merkez Bankası'nın yılbaşında "Döviz Varlığı" (döviz rezervi) 50.5 milyar dolardı. 2006 yılında 10.3 milyar dolar arttı. 29 Aralık 2006 tarihinde 60.8 milyar dolara yükseldi.
Bu dövizler nereden geldi? Elimizde en son ekim ayına ait "Sermaye Hareketleri" rakamları var. Ekim ayından geriye 12 aylık (yıllık) dönemde, ülkeye "Sermaye Hareketi" ile (yabancı sermaye yatırımı, portföy yatırımı, dış kredi olarak) 62.2 milyar dolar döviz girdi.
Bankalarda da rezerv var
Bizim cari açığımız (döviz açığımız) 34.4 milyar dolardı. (1.2 milyar dolar da net hata noksan kalemi var). Döviz açığımızı kapattıktan sonra 26.6 milyar dolar döviz arttı. Bunun 4.4 milyar dolarıyla IMF borcu ödedik. 12.1 milyarını bankalarımız alarak bir köşeye attı. Kalan 10.1 milyar dolar da Merkez Bankası döviz rezervine eklendi. (Bu anlatım ekim sonu itibariyle yıllık anlatım ama, aralıkta da fazla bir şey değişmedi.)
Merkez Bankası rezervi denilince, kendine ait olsun, başkasına ait olsun, bankanın serbestçe kullanabileceği döviz miktarına bakılır. Bu miktar bankanın "varlığıdır" ama, buna karşılık bankanın (başkalarına ait dövizler nedeniyle) yükümlülüğü vardır. İşte bankanın varlığı ile yükümlüğü arasındaki fark bankanın net döviz varlığını gösterir. Bankanın net döviz varlığı geçen yıl sonu 15.4 milyar dolardı. Bir yılda 5.0 milyar dolar arttı. 20.4 milyar dolara yükseldi.
| Döviz ödemeleri bilançomuz 2005 Ekim - 2006 Ekim (milyar dolar) | | Sermaye Hareketi | | - Doğrudan yabancı sermaye | 20.6 | | - Portföy yatırımları | 11.6 | | - Dış krediler | 29.2 | | - Mevduat | 1.0 | | - Diğer | -0.2 | | Toplam sermaye girişi | 62.2 | | Cari açık (döviz açığı) | -34.4 | | Net hata noksan | -1.2 | | Kalan döviz (döviz fazlası) | 26.6 | | - IMF'ye ödenen | -4.4 | | - Bankaların döviz rezervi | -12.1 | | - Merkez Bankası döviz rezervi | -10.1 | |
| Merkez Bankası döviz rezervi | | 29.12.2006 | 30.12.2005 | Fark | | Brüt rezerv | 63.2 | 52.4 | 10.7 | | - Altın mevcudu | 2.3 | 1.9 | 0.4 | | - Döviz varlıkları | 60.8 | 50.5 | 10.3 | | Borçlar | -1 | -1 | | Kullanım kon. birikim | 63.0 | 52.2 | 10.7 | | Altın mevcudu | 2.3 | 1.9 | 0.4 | | Döviz mevcudu | 60.6 | 50.3 | 10.3 | | - Dış varlıklar | 64.5 | 53.7 | 10.8 | | - Döviz yükümlülükleri | -44.0 | -38.2 | -5.8 | | Döviz pozisyonu | 20.4 | 15.4 | 5.0 | |
guras@milliyet.com.tr
|
|
|


 | Taha AKYOL | | Siyaset, ordu, yargı DİYELİM Kİ mayıs ayında Meclis basiretsiz dav... | |  | Çetin ALTAN | | Hamsiyi koydum ta.. ta.. tavaya... Sabahın erken saatlerinde ortalık henüz sakin... | |  | Melih AŞIK | | Neden asıldı? Saddam'ın idamı tartışılıyor. Daha tartışılac... | |  | Fikret BİLA | | Edip Paşa: Az da olsa umudum var Başbakan Erdoğan'ın, PKK konusunda ABD'yi ele... | |  | Hasan CEMAL | | Tarih korkusu! Düşündürücü bir yazı girişi... "Hepimizde aşa... | |  | Abbas GÜÇLÜ | | Güzel yazı, güzel konuşma Temel eğitimin amacının ne olduğunu, dün, tra... | |  | Semih İDİZ | | Bulgaristan ve Romanya'nın 'üçüncü sınıf' AB üyelikleri AB üyeliğinin sevincini yaşayan Bulgar ve Rom... | |  | Sami KOHEN | | Türkiye yeni AB stratejisi hazırlıyor Önümüzdeki çarşamba günü Dışişleri Bakanı Abd... | |  | Metin MÜNİR | | Sümbül bayan, Allah diyen aslan... Sümbül Hanım bayramda Türk Hava Yolları ile B... | |  | Hasan PULUR | | Telif vergisinin dünü, yarını... 1998'de Meclis'e "vergi reformu" adında bir t... | |  | Derya SAZAK | | Kuran'lı yemin ABD'de Demokratların çoğunluğa geçtiği Temsil... | |  | Meral TAMER | | Huntington'a karşı Amartya Sen Yeni yılın ilk gününe Nobel ödüllü ünlü Hintl... | |  | Yaman TÖRÜNER | | Gayrimenkul yatırımı Önceki hafta, Donald J. Trump'ın gayrimenkul ... | |  | Güngör URAS | | Merkez'in brüt rezervi 10 milyar dolar arttı Merkez Bankası'nın döviz rezervi, bankanın se... | |
|
|