|
726 baraj sırada
Devlet Su İşleri akarsularımız üzerinde inşa edilebilecek 726 adet barajın listesini internet sitesinde yayımlıyor. Bu barajların tamamı inşa edilse, yılda 80 milyar kilovatsaat elektrik üretecek.
2006 yılında elektrik üretimi 172 milyar kilovatsaat. Demek ki, 726 barajın inşası halinde elde edilecek (güvenilir) enerji miktarı bugünkü üretimin yarısı kadar.
Şimdilerde elektriğin yüzde 24 dolayındaki kısmını sudan elde ediyoruz. Doğalgaz santralları toplam elektriğin yüzde 45'ini, kömür santralları yüzde 26'sını üretiyor.
Bizde devamlı olarak hidrolik santrallara önem verilmemesi eleştirilir. Ama baraj yapmak bu ülkede kolay değildir. (1) Türkiye bir medeniyetler diyarı. Medeniyetler genelde su havzalarında kurulmuştur. Her barajın su toplama alanı mutlaka bir medeniyet kalıntısını su altında bırakır. Bu ise tepki yaratmakta, baraj yapımını güçleştirmektedir. (2) Baraj yapımı büyük yatırım ister. Uzun zaman alır.
Zoru başarmaya mecburuz
Tartışılan bir diğer konu, yerli kömür kaynaklarına dayalı santralların kurulmamasıdır. Bu ülkede linyite dayalı santral kurmak kolay değildir. (1) Linyitlerin kalorisi düşük, kül oranı fazla. (2) Linyit santrallarının baca gazı ve külleri çevrecilerin tepkisine yol açmaktadır.
Rüzgârdan elektrik elde etmek iyi bir şey ama ülkenin enerji ihtiyacının karşılanmasında rüzgâr santrallarının payı sınırlı kalmaya mahkûmdur. Fakat bu olumsuzluklar bizi yıldırmamalıdır. Sularımızdan, linyitimizden, rüzgârımızdan yararlanabileceğimiz kadar yararlanmaya mecburuz.
Bekleyen projelerin önü açılıyor
Devlet Su İşleri yarım kalan barajların bir an önce yapımını sağlamak için bir kanun tasarısı hazırladı. Daha önce, yap-işlet modeliyle, lisans alınmaksızın Bakanlar Kurulu tarafından seçilen firmalara verilen ve başlamayan projelerle ilgili izinler gözden geçirilecek.
Çoğu önceki hükümetlerce ABD, Avusturya, Fransa ve Kanada ile imzalanan ikili anlaşmalara dayalı olarak yabancı firmalarla Türk ortaklarına verilen izinler. Kanun tasarısında bu izinleri aldıkları halde işe başlamayan firmalara üç ay süre tanınması, üç ay içinde tekrar başvuru olmazsa anlaşmalardan doğan hakların sona ermesi öngörülüyor,
ABD ile imzalanan ikili anlaşmalar çerçevesinde Alpaslan, Hakkâri, Konaktepe, Kargı, Gülsöğüt, Mut, Eriç, Durak, Pervari barajları, Avusturya ile imzalanan ikili anlaşmalara dayalı olarak Beyhan, Çukurova, Doğanlı, Kaleköy barajları, Fransa ile imzalanan anlaşmalarla Artvin, Yusufeli, Ilısu barajları, Kanada ile imzalanan ikili anlaşmalarla da Taşoba, Elmalı, Cizre, Çetin, Dereköy Laleli barajları ihalesiz olarak değişik gruplara verilmişti.
| Brüt elektrik üretimi | | (GWh) | | Dağılım (%) | | 2004 | 2005 | 2005 | | Taş kömürü | 11.998 | 13.246 | 8.2 | | Linyit | 22.450 | 29.946 | 18.5 | | Akaryakıt | 7.670 | 5.483 | 3.4 | | Doğalgaz | 62.242 | 73.445 | 45.3 | | Diğer | 104 | 122 | 0.1 | | Termik | 104.464 | 122.242 | 75.5 | | Jeotermal | 151 | 153 | 0.1 | | Hidrolik | 46.084 | 39.561 | 24.4 | | TOPLAM | 150.698 | 161.956 | 100.0 | |
Kaynak: Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı
guras@milliyet.com.tr
|
|