|
 |
|
|
Yolsuzluk, barajda maliyeti katladı
Çoruh Nehri'ne kurulan Borçka ve Deriner barajlarının yolları projelere dahil edilmedi. Bu nedenle yüzde 100'e varan keşif artışı oldu. Projelerin bitişi gecikti, zarar büyüdü
Şükran Özçakmak
Artvin'de Çoruh Nehri üzerindeki Borçka Barajı'nın inşaatı bir yıl önce tamamlandı ancak yol tamamlanmadığı için üretime geçilemedi. Bir yıllık zarar 62 milyon 340 bin dolar (90 milyon 393 bin YTL) oldu. Gerçek maliyeti gizlemek için yolun maliyetinin projeye dahil edilmediği ortaya çıktı. Ayrıca aynı nehir üzerindeki Deriner Barajı'nda da ilave yollar yüzde 94.99 keşif artışı getirdi. Keşif artışından kaynaklanan 750 milyon dolarlık kredi bir yıldır bulunamadı. Uzayan her günün devlete faturası 1 milyon dolar.
Çoruh Nehri üzerinde 1990'da 5 barajın yapımı Bakanlar Kurulu kararıyla kesinleştirildi. Ardından inşaat işi kredi bulma koşuluyla ihalesiz olarak bazı özel şirketlere verildi. Baraj suları altında kalan mevcut yolların yerine yapılacak yollar, Karayolları Genel Müdürlüğü sorumluluğundaymış gibi gösterilerek maliyetin dışında tutuldu. Ancak Karayolları, baraj kapsamında olduğu gerekçesiyle yolun yapımını üstlenmedi. İki bakanlık arasında yolu kimin yapacağını tartışması sürerken, Borçka Barajı'nın inşaatı tamamlandı. Yeni yol yapılmadığı için üretime geçilmedi.
Yüzde 95 keşif artışı
DSİ, zorunlu olarak keşif artışına gitti. İlk ihale bedeli 363 milyon 95 bin dolar olan baraj, 21.5 kilometrelik yol için yapılan keşif artışıyla toplam 546 milyon 902 bin dolara (793 milyon 008 bin 360 YTL) mal oldu. Yol önceden yapılsa ve enerji üretimine geçilseydi, devletin kasasına bir yılda 62 milyon 340 bin dolar girecekti.
Bir yıl içerisinde yol viyadük ve tünellerle inşa edildi. Ancak aydınlatma ve asfaltlama bitmedi. Daha fazla zararı önlemek için baraj üzerindeki hidroelektrik santralı (HES) geçen hafta test üretimine geçti. Resmi açılış şubatta.
Aynı nehir üzerindeki Deriner Barajı'nın 4 Kasım 1997'deki ilk keşif bedeli 711 milyon 431 bin dolardı. Yollar, Borçka'daki gibi maliyetin dışında tutulmuştu. İlave yollar Deriner'de yüzde 94.99 keşif artışı getirdi, maliyet 1 milyar 38 milyon dolar oldu. Ek keşif artışından kaynaklanan 750 milyon dolarlık kredi bir yıldır bulunamadı. Bu da 15 Aralık 2009'da tamamlanması planlanan barajın bitiş süresini bir yıl daha uzattı.
Deriner'de sorun bu kadarla da kalmıyor. Zeytinlik köyünden itibaren Yusufeli'ne devam edecek olan 28 kilometrelik yeni yolun ihalesi henüz yapılamadı. Üstelik bu ihalenin bedeli baraj maliyetine dahil değil. İnşaat bitse de Deriner Barajı Borçka'daki gibi yolsuz kalabilir.
'Sorgulanmalı'
İTÜ İnşaat Fakültesi Hidrolik Anabilim Dalı öğretim üyesi Prof. Dr. İlhan Avcı şöyle dedi:
"Toplum olarak bu maliyeti hep beraber ödüyoruz. Oysa fizibilite hazırlanıp, yollar ne kadar, yeniden yerleşimler ne kadar, kamulaştırma ne kadar, barajın fiziksel gövde maliyeti ne kadar hesaplanıp DPT'ye sunulmalıydı. Müteahhitlere iş vermek ve bunu DPT'den de geçirmek için sınırlandırılmış, komik rakamlar belirlenmiş. DPT de kurumların hazırladığı rapora inanmış. Oysa geriye dönüp sorgulanması lazım."
Güler: Elektrikte vergiyi düşürebiliriz
Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı Hilmi Güler, elektriğe zammın şart olmadığını, vergileri düşürebileceklerini söyledi. Güler bu arada, doğalgaz fiyatlarında nisanda indirime gidilebileceğini bildirdi. Bakan Güler, enerji konusunda NTV'nin sorularını yanıtlarken, elektriğe zam yapılıp yapılmayacağı sorusu üzerine, "Üç bakan tartıştık, iş karara kaldı. Zam yapmamız şart değil, vergileri de düşürebiliriz. Tek alternatif zam değil" dedi.
Elektriğe dört yıldır zam yapmadıklarını, bunun enflasyonun düşmesine katkıda bulunduğunu belirten Güler, "Ekonominin gereği neyse onu yaparız. 2007 için hesap-kitap neyi gösteriyorsa onu yaparız. Bu cari açığı etkiler, sanayi politikasını, ihracatı, turizmi etkiler. Bu olayı bir bütün halinde incelememiz gerekiyor" dedi.
Irak petrol şirketi SOMO'nun, bu ülkeye akaryakıt taşıyan ve sözleşmesi sona eren Türk şirketlerine, işin devamı için "Kuzey Irak'taki yerel yönetimleri" adres göstermesi üzerine, misilleme olarak bu ülkeye elektrik ihracının kesilmesinin istenmesi konusunda ise Güler, "Irak'a elektrik satışını durdurma niyetimiz yok" dedi.
|
|
|
|
Sık Kullanılanlara Ekle
Açılış Sayfası Yap
Sitene Ekle
İletişim Kurumsal
Blog
Haber İndeksi
Arşiv
Haberci
Üyelik
Bülten
