|
 |
|
|
Çin ateşi
Küresel piyasalardaki dalgalanmanın "Çin borsası" başta dünyadaki sermaye hareketlerine ve zaten kırılgan olan Türkiye'deki mali piyasalara etkisi, nisanda başlayacak Çankaya turları öncesinde hesap edilmeyen bir faktörü, "ekonominin geleceği"ni siyasal gündemin önüne taşıyor.
2006 baharında da benzer durum yaşanmıştı.
ABD, Çin, Japonya gibi ekonomi devleri durgunluğa girince ya da faizler değişince piyasalar altüst oluyor. Brezilya, Arjantin, Türkiye, Rusya gibi sıcak paraya açık ülkeler dalgalanmadan fazlasıyla etkileniyor. Borsa düşüyor, kur yükseliyor. Krizin yatışması aylarca sürebiliyor.
Türkiye geçen yılki dalgalanmadan fazla etkilenmedi, birkaç ayda piyasalar yatıştı. Ancak 2006 yılını 30 milyar doları aşan cari açıkla kapattı.
Merkez Bankası'nca önlem olarak yükseltilen faizler eski düzeyine gerilemedi. 2007'nin şubatından itibaren enflasyon yeniden çift haneye, yüzde 10'lara çıktı.
Büyüyen, ancak istihdam yaratmayan ekonomide işsizlik de Türkiye'nin en önemli sorunu olarak gündemin ilk sırasındaki yerini koruyor.
Sonbaharda seçime gidilecek. Mayısta ise yeni cumhurbaşkanı göreve başlayacak.
Küresel piyasaları ısıtan "Çin ateşi" Türkiye'yi böylesine kritik bir takvimde yakaladı.
AKP iktidarı zor bir tercihle karşı karşıya. Başbakan Erdoğan, cumhurbaşkanlığına aday olmak istiyor. Ancak, partisinin iktidarı kaybetmesi halinde Çankaya'da rahat bir dönem geçiremeyecek. 2007 seçimlerinden bir koalisyon çıkması olası.
Küresel piyasalardaki dalgalanmanın Türkiye'ye etkilerini yorumlarken "iç politika" faktörünü, Erdoğan ve AKP iktidarının olası tercihlerini de öncelikle dikkate almak gerekiyor.
Piyasalar mart başına kadar cumhurbaşkanlığı seçiminin "krizsiz" aşılacağı beklentisini satın almışlardı. Ve bu iyimserliğin ardında "Erdoğan'ın aday olmayacağı" Çankaya'da uzlaşma sağlanacağı beklentisi yaygındı. Ancak bu hava dağılıyor.
Eski ABD Merkez Bankası Başkanı Greenspan'in (Yaşı Evren'e yakın olmakla birlikte sözleri hâlâ ciddiye alınıyor!) verdiği "durgunluk" alarmı üzerine küresel piyasalardaki düşüş önce Çin'i vurdu. Domino etkisiyle dalgalanma tüm piyasalara ulaştı.
2007'nin "çifte seçim" yılı olması nedeniyle bu sarsıntıyı daha çok hissedeceğiz.
Büyümesini dünyadaki likidite bolluğuna, ucuz döviz ve ithalata bağlayan Türk ekonomisi için "değirmenin suyunun nereden geldiğini" sorma ve anlama zamanı geliyor.
Yabancılar bu soruya bir de "Çankaya inadı"na bağlı gerilimi ekliyorlar.
Çin ateşi siyaseti de ısıtacak.
dsazak@milliyet.com.tr
|
|
|


 | Taha AKYOL | | Din ve laiklik SÜLEYMAN Demirel dini konuları iyi bilir. Sad... | |  | Melih AŞIK | | Saatlerin durumu 16 Mayıs'ta saatler 100 yıl geri alınıyor... ... | |  | Fikret BİLA | | Türkiye içten ve dıştan sıkıştırılıyor Türkiye, "Kürt sorunu" konusunda hem içten he... | |  | Hasan CEMAL | | Özal, Demirel, Erdoğan! Siyaset dilimizde Çankaya denildiği zaman Cum... | |  | Güneri CIVAOĞLU | | Bir "hain" tanımı Yeni bir "vatan haini" tanımıyla karşılaştım.... | |  | Can Dündar | | Devlet içinde yeni çizgi Bir yıl önce, güzel bir Avrupa kentinde, Batı... | |  | Abbas GÜÇLÜ | | Abla, Ağabey, Kardeş El Ele Projesi Türkiye'nin dört bir yanında ilginç projeler ... | |  | Hurşit GÜNEŞ | | Tansiyon düşmedi yatırımcı yön arıyor Geçen hafta Çin'den başlayarak uluslararası m... | |  | Sami KOHEN | | Fransa neden böyle davranıyor? Türk basını haberi kısaca vermekle yetindi, a... | |  | Metin MÜNİR | | 'Ordu hükümete, hükümet orduya güvenmiyor' Bir süreden beri Türklerle yabancılar arasınd... | |  | Derya SAZAK | | Çin ateşi Küresel piyasalardaki dalgalanmanın "Çin bors... | |  | Meral TAMER | | TSKB, çevreyi kirletene kredi vermiyor Türkiye Sınai Kalkınma Bankası TSKB'nin rüzgâ... | |  | Ece TEMELKURAN | | Suyunda kurtlar mezarsız çocuklar "Kömür geldiii! Dağıtıyolar abla, koooş!" ... | |  | Güngör URAS | | İnsanlar ne olup bittiğini öğrenmek istiyor Dolar neden 1.45 YTL'nin üzerine çıktı? Dolar... | |  | Serpil YILMAZ | | Ağaoğlu'ndan yabancı fona büyük satış hazırlığı Gayrimenkul piyasası, yeni bir "çağ" yaşıyor.... | |  |  | M. Ali BİRAND | | Kenan Evren kadar olamıyoruz... Son yazımda Evren'in Kürt sorunuyla ilgili çı... | |
|
|