Çevreye saygı yoksa yatırıma kredi de yok

Türkiye'de, 'çevreye saygı sertifikası' alan ilk banka olan TSKB'nin Genel Müdürü Halil Eroğlu, çevre kriterlerini yerine getirmeyen firmalara kredi vermediklerini söyledi

Kadife Şahin

Alman TÜV'den Türkiye'nin çevre sertifikası alan ilk bankası olan TSKB'nin (Türkiye Sınai Kalkınma Bankası) Genel Müdürü Halil Eroğlu, "Artık biz istesek de çevreye uygun üretim yapmayan firmalara yatırım kredisi veremeyiz. Bunun en somut örneği de Yatağan" dedi.
Geçen yıl çevre sertifikası kuruluşu TÜV'den ISO 14001'i alan TSKB'nin çalışanları iki yılı aşan bir süre boyunca Almanlar'dan eğitim aldı. İktisatçı ve mühendislerden oluşan ekibin yürüttüğü çalışmalarla banka, tüm personelinin ne kadar su, elektrik, doğalgaz, kağıt harcadığını ve havaya ne oranda karbondioksit salgıladığını hesapladı.Aralık 2006'da tamamlanan denetimler sonucunda da sertifika alındı.

'Çevreyi biraz öğrenin'

Yatırım kredisi taleplerinde çevreye saygılı üretimin öne çıktığını vurgulayan Eroğlu, TSKB'nin çevreci olmasının öyküsünü anlatırken, Türk sanayicisi açısından da gelinen zorlu noktayı tüm çıplaklığıyla ortaya koydu.
Eroğlu'nun verdiği bilgiye göre kendilerini bu sürece götüren ilk tetikleyici olay, bir demir - çelik fabrikasına verilen kredinin ret edilmesi olmuş. "Çevre faktörü sürekli gündeme geliyor" diyen Eroğlu, olayı şöyle anlattı:
"En son demir - çelik firmasına verilmiş krediyi reddettiler. 'Neden reddediyorsunuz?' diyoruz 'Çevre' diyor. İmkân yok onaylamıyorlar. Biz, leasing şirketleri ve bankalar kanalıyla kredi veriyoruz. Bu da o bankalardan gelen bir krediydi, reddettiler. Ortalığı yıktık, 'Türkiye'nin en firmasıdır' diye. 'Katiyen olmaz, çevreye uygun değil' dediler.
Vermeyince arkasından KFW (yüzde 80'i devlete ait olan Alman bankası), yani Almanlar geldi. 'Çevreyle ilgili biraz çalışalım, siz bu işi öğrenin' dediler. Geldiler, anlattılar, eğitim verdiler.
Sonra, 'Önce siz kendinizi çevreci yapın' dediler. Yani bankadaki elektrikler otomatik sönsün, çeşmeler akmasın, kağıtları ayrıştırın... Bunların hepsini yaptık ve ISO 14001 sertifikasını aldık. Epeyi çalıştık. İktisatçı ve mühendislerden kurulu ekibimizin çalışmaları sonucunda denetimden geçtik ve TÜV'den sertifika aldık."

'Genlerimize işlettiler'

Türkiye'de çevre sertifikasına sahip olan ilk banka olduklarını belirten Halil Eroğlu, bunun bankanın günlük faaliyetlerinde nasıl uygulandığını şöyle anlattı:
"ISO 14001 iki boyutlu bir çevre sertifikasıdır. İlk aşamada biz banka olarak kendi günlük operasyonlarımızı tasnif ettik. Bunları hayata geçirdik.
Örneğin bizde izin formu yoktur, herşey bilgisayar ortamında olur biter. Çevre sertfikasının ikinci boyutu ise kredi verirken gündeme geliyor. Yatağan'a kredi verseydik bacasız projeyi kabul etmezdik. Bunun en somut örneği bu.
Çimento yatırımı da yapsak çevreci çimentoya yatırım yaparız. Çünkü bize kaynağı verenler bunu kabul etmez, o projeyi götürdüğüm zaman reddederler. Zaten bizi zorlayarak bunu genlerimize işlettiler. Biz de projelere buna göre bakıyoruz."



Sorumluluk projesi başlıyor

TSKB'nin tüm bu aşamalardan sonra toplumda çevre bilinci oluşturmak için mayısta bir sosyal sorumluluk projesi başlatacağını söyleyen Halil Eroğlu, toplumun önde gelen bazı kişilerinden proje için destek istediklerini söyledi.
Eroğlu, "Biz çevre konusunda toplumda bilinç oluşturmak istiyoruz. Bunu bir sosyal sorumluluk projesi olarak görüyoruz. Topluma mal etmek istiyoruz. Bunun için sosyal sorumluluk projesi kapsamında sadece lafta değil, ilgililerin de dahil olacağı faaliyetlerde bulunmak istiyoruz. Toplumun önde gelen kişilerine çevre elçimiz olmaları konusunda çağrıda bulunduk. Birlikte kamuoyu oluşturacağız. Somut projelerimizi mayısta yapacağımız lansmanda açıklayacağız" dedi.


AB'nin koşulu 70 milyar euro yatırım

Türkiye'nin AB üyeliği için 50 milyar euro kamu, 17 milyar euro da özel sektör olmak üzere 70 milyar euro'ya yakın çevre yatırımı yapması gerektiğini söyleyen Eroğlu, TSKB'nin 5 yıldır verdiği kredilerde çevre kriterini dikkate aldığını söyledi. TSKB, geçen yıl 631 milyon dolar kredi kullandırdı. Bu rakamın yüzde 20'si (126 milyon dolar) temiz enerji ve çevre yatırımlarına verildi.