53 KİŞİYE MEZAR OLAN DİYARBAKIR ASKERİ CEZAEVİ DOSYASI YENİDEN AÇILDI

78'liler: Diyarbakır'da ne oldu?

İSTANBUL Milliyet

78'liler Vakfı, İçişleri Bakanlığı'ndan 12 Eylül 1980 ile Mart 1984 arasında Diyarbakır Askeri Cezaevi'nde yaşanan ölüm olayları hakkında "bilgi edinme" talebinde bulundu.
İçişleri Bakanlığı'na bir dilekçeyle başvuran vakıf, Genelkurmay Başkanlığı'nın 2 Nisan 1984'te yaptığı ve "Diyarbakır Cezaevi'nde 53 ölüm olayına rastlandığı, bu ölüm olaylarında 14 kişinin kendini astığı ve yaktığı, 23 kişinin çeşitli hastalıklardan öldüğü, 7 kişinin ölüm orucu ve açlık grevinde öldüğü, 7 kişinin işkencede öldüğü, bazı münferit hadiseler dışında işkence olaylarının olmadığı" ile ilgili açıklamalarını hatırlattı. Dilekçede şöyle denildi:
"12 Eylül darbesiyle 1984 Mart tarihine kadar Diyarbakır Askeri Cezaevi'nde kamu görevlileri tarafından ağır ve sistematik işkence yaygın ve sürekli biçimde uygulanmıştır. Bu tür insanlık dışı uygulamalar sonucunda Bedii Tan, Necmettin Büyükkaya, Cemal Arat, Orhan Keskin, M. Ali Eraslan, İsmet Karak, Abdurrahman Çeçen, Ramazan Yayan, Medet Özbadem, Ali Sarıbal, Cemal Kılıç, Seyfettin Sak, Mehmet Emin Akpınar, Aziz Özbay, Kenan Çiftçi, Önder Demirok, Ali Erek, İbrahim Halil Baturalp, Hüseyin Yüce, İbiş Ural, Aziz Büyükertaş, Mehmet Kalkan adlı tutuklular yaşamını yitirmiştir.

İşkence, intihar, ölüm orucu

Yaratılan vahşet ortamını protesto etmek için Ferhat Kutay, Necmi Öner, Mahmut Zengin, Eşref Anyık adlı tutuklular kendilerini yakmış; Mazlum Doğan, Yılmaz Demir, Remzi Aytürk ve Suphi Çevirici adlı tutuklular intihar etmiştir. Kemal Pir, M. Hayri Durmuş, Akif Yılmaz ve Ali Çiçek ölüm orucu sonucunda yaşamlarını yitirmişler; Cemal Arat ve Orhan Keskin ölüm orucu sırasında idarenin baskı ve işkenceyi sürdürmesi sonucu ölmüşlerdir. Başta Nebi Şahin, Derviş Çelik, M. Bozan Aslan, Fuat Çavgun, A. Kadir Denli, Cemal Miran olmak üzere yüzlerce tutuklu sakat kalmıştır. Aralarında Hamit Kankılıç, İbrahim Ekinci, İrfan Güler, Faruk Altun, Alaattin Aktaş olmak üzere yüzlerce tutuklu vereme yakalanmıştır."



Bilgi ve belge istediler

78'liler Vakfı'nın bakanlığa verdiği dilekçede konuya ilişkin resmi herhangi bir yayın, bilgi veya belge bulunmadığı da belirtilerek şu ifadeler yer aldı:
"Anılan tarihler arasında, Bilgi Edinme Yasası gereğince Diyarbakır Askeri Cezaevi'nden sorumlu olan kolluk görevlilerinin isimleri, bu sorumlular hakkında herhangi bir idari veya cezai soruşturmanın ve işlemin yapılıp yapılmadığı, yapıldıysa kaç kişi hakkında olduğu ve neticesinin ne olduğu, sorumlular hakkında kamu davası açılmışsa bu davanın kaç kişi aleyhine açıldığı ve neticesinin ne olduğu hususlarına ilişkin bilgi veya belgenin onaylı bir kopyasının tarafımıza gönderilmesini talep ederiz."
78'liler Vakfı Başkanı Celalettin Can, Diyarbakır Cezaevi dosyasını açmalarının nedenini şöyle açıkladı: "Diyarbakır vahşetinin sorumlularının toplum vicdanında ve insanlığın ortak değeri hukukta yargılanmasının, toplumsal yaraları adalet duygusuyla saracağı görüşündeyiz."