En iyi girişimci ödülü kazansın

Yılın Girişimcisi Yarışması'nın finali için 44 ülkenin birincileri Monte Carlo'da buluştu. Kimi okullu, kimi alaylı, kimi çocuk yaşta işe atılmış, kimi felçliyken bile işini yönetmiş... Ortak noktaları kararlılık

Fatoş Karahasan

Türkiye'de, dünyanın önde gelen danışmanlık kuruluşlarından Ernst&Young ve Milliyet işbirliğiyle gerçekleşen, Yılın Girişimcisi Yarışması'nın finali, geçen yıllarda olduğu gibi bu yıl da Monte Carlo'da yapıldı. Haberimiz baskıya girdiğinde 44 ülkenin birincileri arasından seçilecek olan "Yılın Girişimcisi"nin (The World Enterpreneur of the Year) duyurulacağı büyük organizasyon sürüyordu. Türkiye'yi Mavi Jeans'in patronu Ersin Akarlılar temsil etti. Geçtiğimiz yıl, Doğan Gazetecilik İcra Kurulu Başkanı Hanzade Doğan Boyner'in yer aldığı dünyanın önde gelen girşimcilerinden oluşan jüride, bu yıl Arkas Holding Yönetim Kurulu Başkanı Lucien Arkas görev yaptı.
Yaklaşık 20 yıl önce bir Amerikan kentinde doğan Yılın Girişimcisi Yarışması, bugün tam 125 kenti kapsıyor. 2001'den itibaren uluslarası platforma taşınan "Ernst&Young Enterpreneur of the Year" yarışmasına katılan ülkelerin sayısı düzenli bir biçimde artıyor. Her ülkede seçimler önce bölgesel bazda yapılıyor, daha sonra ülke birincisi seçiliyor. Dünya birinciliği için yarışan tüm ulusal yarışmacılar küresel bağlamda yaptıkları etkinliğe bağlı olarak değerlendiriliyor.

Bir eğitim süreci

Yılın Girişimcisi Yarışması aslında bir eğitim süreci. Amacı dünya çapında girişimcilere destek vermek, onların başarılarından gelecek nesillerin örnek almasını sağlamak. Yeni girişimcilere ilham kaynakları sunup, onları cesaretlendirmek ve son tahlilde ekonomik büyümeye zemin hazırlamak. Bugüne kadar, birincilikler sırasıyla İtalya, Almanya, Hindistan, Filipinler, ABD ve 2006'da Güney Afrika'ya verilmiş.
Küresel ekonominin can damarı olan, içinde yaşadıları topluma sağladıkları katkılarla sadece kendilerinin değil, başkalarının da yaşamlarını değiştiren girişimcilerin hepsi ilginç başarı öykülerine sahip.

Yaratıcı çözümler

Yarışmacıların bir kısmının geçmişine bakıldığında, eğitimlilerin yanı sıra, çalışmak için okulu terk edenlerin de olduğu görülüyor. Girişimcilerin hepsinin özgeçmişindeki ortak nokta kararlılık.
Başarı için çok çalışmak gerektiğine en iyi örnekse Çekoslavakya birincisi. İşçilikten fabrika sahipliğine yükselen Pavel Juricek disk kaymasına bağlı olarak tümüyle felç olduğu dönemde, işlerini aylarca hastaneden yönetmiş. Yılın girişimcilerinin yaşamlarından ortaya çıkan başarı formülü, hedefe gidebilmek için bir işi yapmayı çok istemek, zorluklardan yılmamak ve daima yaratıcı çözümler aramak gerektiği.


Akarlılar'ın Mavi marka yolculuğu

Ernst&Young ve Milliyet işbirliğiyle yapılan "Yılın Dünya Girişimcisi" yarışmasının Monte Carlo'daki finalinde, Türkiye adına Ersin Akarlılar yarıştı. Mavi Jeans, 2006'da 150 milyon dolara erişen toplam cirosu ve 50 ükedeki 161 mağazasıyla Türkiye'nin tekstildeki en büyük başarı öykülerinden birisinin sahibi. Oğlu Ersin Akarlılar'a destek vermek üzere Monaco'ya gelen Mavi Yönetim Kurulu Başkanı Sait Akarlılar'dan kendi girişimcilik öyküsünü dinleme fırsatı bulduk.
Mavi'nin yaratıcısı Sait Akarlılar 1940, İstanbul doğumlu. Anne ve babası Saraybosna'dan göç etmiş. 7 yaşında annesini, 14 yaşında babasını kaybetmiş. Konfeksiyonda çıraklıkla Mahmutpaşa'da başlayan kariyer yolculuğu, 1960'ta kendi işinin sahibi olmasıyla bir dünya markası yaratma hayaline dönüşmüş.
Sait Akarlılar, 60'lı yıllarda, sanayinin olmadığı, kendi tanımıyla "atölye yıllarında" büyük bir cesaret ve özgüvenle işe başlamış. Hep çok çalıştığını belirten Akarlılar, "53 senelik iş hayatımda, 100 seneden fazla çalışmış gibiyim" diyor.
Sait Akarlılar'ın üretim odaklı yaklaşımı, 1980'lerde daralan iç piyasa yerine ihracata yönelmesiyle yeni bir vizyon kazanmış. Fabrikası, büyük firmalara fason imalat yaparak, üretim becerisini ve kalitesini daha da artırınca, Sait Bey ve ailesi kendi markalarını yaratmışlar. 1991'de Mavi'nin marka yolculuğu başlamış. Akarlılar, "Bu noktayı açıkçası beklemiyorduk. Çocukların benimsemesi ve vizyonuyla benim tecrübemin birleşmesi sonucu markamız gelişti. Markalaşmanın önemini 16 sene önce gördük" diyor.


Ateş yutan cambazın kurduğu sirki 50 milyon kişi izledi

Kanada birincisi Guy Laliberte'nin öyküsü, 1984'te Quebec'te Kanada'nın keşfinin 450. yıl kutlamaları için hükümetin özel gösteri aramasıyla başlıyor. Akordiyon çalıp, ateş yutan, ipte yürüyen Laliberte'nin getirdiği Güneş Sirki fikri kabul ediliyor.
Bugüne kadar dünya çapında 100 kentte gösteri düzenleyen sirk, geçtiğimiz yıl 600 milyon dolar ciroya erişmiş. 50 milyon kişinin izlediği yapım, 2007'de 10 milyon izleyici öngörüyor.


Yanık tedavisi ABD'li şirketi 1.2 milyar dolara taşıdı

Integra Life Sciences'ı kuran Dr. Richard Caruso, yanık kurbanlarına yapay cilt geliştirmelerine yardımcı olan bir ürün yarattı. 100 ülkede 400 milyon dolar ciroya ve 1.2 milyar dolarlık pazar değerine ulaşan şirket, dokuları yenileyen ürünler geliştiriyor. Caruso'nun genç girişimcilere öğüdü: "İçinizdeki eşsiz insanı bulun, onu anlayın ve özgür bırakın."


Rüzgâr enerjisiyle 1.4 milyar dolarlık ciro hedefliyor

Hindistan'ın rüzgâr potansiyelinden enerji yaratmak fikri, Tulsi Tanti'yi ülkenin en değerli şirketlerinden birinin sahibi yaptı. Suzlon, Hindistan'ı dünyanın rüzgâr enerjisi kullanımında dördüncülüğe yükseltti. 12 ülkedeki 10 bin çalışanıyla geçen yıl 723 milyon dolar ciroya ulaştı. 2007 cirosunun 1.4 milyar dolar olması öngörülüyor.


Elektrikli matkapla büyüdü, multimilyarder işadamı oldu

Hong Kong birincisi Horst Julius Pudwill Asya'nın en dinamik şirketlerinden Technotronic'in kurucusu. Eletrikli matkap türü ev aletleriyle büyüyen Technotronic aralarında Hoover'ın da olduğu pek çok önemli beyaz eşya markasının da sahibi. 2.2 milyar dolarlık bir değere erişen Pudwill, 5 yılda satışlarını üçe katlamayı planlıyor.