
Hasan CEMAL
'Pusula engel oluşturmaz'
DİYARBAKIROfis semtindeki Yüksek Kahve'de dün öğle vakti kürsülere çökmüş, seçim geyiği yapıyoruz. Çoğunluk, işsizler ve emekliler. Hep aynı şeyi dinliyorum:
"Bir yanda bağımsızlar, yani Demokratik Toplum Partisi (DTP), diğer yanda AKP... Başkası yok! Zaten Baykal konuştukça, CHP'nin de söyleyecek bir şeyi kalmıyor. CHP'li Değer ailesi havlu attı sayılır; artık Mesut Değer'in şansı yok. Diyarbakır'da oyların çoğunluğunu 4 bağımsız alır ve Ankara'ya giderler. Geriye kalan 6 milletvekili de AKP'ye..."
"Ağar'ın DP'si? Ensarioğulları'nın 1960'lardan beri AP ile DYP'ye giden oyları?"
"DP, Diyarbakır'dan 1 milletvekili çıkarabilirdi. Ama baraja takılır."
"Neden?"
"Bir kere birleşmeyi yapamadılar. Mehmet Ali Bayar'ı, Hasan Subaşı'sı, Sinan Aygün'ü bu yüzden çekildiler DP'den. Ama bence birleşmeden çok, cumhurbaşkanı seçiminde bozuldu bu iş. Askerin muhtırası derken, mahkeme kararı derken Ak Parti mağdur edildi beyim. Ağar, Mumcu Meclis'e girseydiler, böyle olmazdı. Asıl hata burada yapıldı. Ayrıca, hükümetin muhtıraya karşı dik durması da AKP oylarını artırdı."
Bu sözlerin sahibi, başında takkesi, elinde tespihiyle, oyunu yine DP'ye vereceğini söyleyen Ensarioğulları taraftarı yaşlı bir çiftçiydi.
Şöyle devam etti:
"Cumhurbaşkanı seçiminden dolayı tepki oyları Ak Parti'ye..."
Ofis'te, Gevran Caddesi'nde AKP Kadın Kolları'nın irtibat bürosundaki kadın partilinin o cümlesi kulağımda:
"Cumhurbaşkanlığı seçimindeki adaletsizliği, göreceksiniz, Diyarbakırlı unutmayacak!"
İki gündür Diyarbakır'dayım.
Bu gözlemi yapanlar arasında yalnız DP'liler ya da AKP'liler değil, DTP'liler de var. 27 Nisan muhtırasının sadece Diyarbakır'da değil, tüm bölgede tepki oyları olarak AKP'ye yaradığını belirtiyorlar.
Fakat hemen ekleme geliyor:
"Bir yanlış anlama olmasın. DTP'den oy kaçmaz AKP'ye."
Kaçar mı, kaçmaz mı?
Akın Birdal: CHP kalmadı gibi bir şey
Diyarbakır bağımsız adaylarıyla, Akın Birdal ve Selahattin Demirtaş'la, Gültan Kışanak'la (dördüncü aday da Aysel Tuğluk) sohbetlerimde DTP'nin oy tabanının çok sağlam olduğunu belirttiler.
Bunda gerçek payı büyük.
2002 genel seçimlerinde Diyarbakır oylarının yüzde 56'sını DEHAP almıştı. Ama yüzde 10 Türkiye barajını geçemediği için, AKP yüzde 16 oyla 10 milletvekilinden 8'ini kazanmış, CHP de yüzde 6 ile 2 milletvekili çıkarmıştı.
Korkunç bir adaletsizlikti bu.
Bölge halkının, Kürtlerin dışlanmışlık duygusunu körükleyen, Ankara'yla, devletle arasını biraz daha soğutan bu haksızlığı şimdi bağımsız adaylar yoluyla aşmaya çalışıyor DTP.
Gültan Kışanak dün sabahki sohbetimizde şunları söyledi:
"Oyumuz bu defa boşa gitmesin! Her yerde bu sözü duyuyoruz. Birleşik oy pusulası fazla bir engel oluşturmaz. Birçok pratik, yaratıcı çözümler var. Alacağımız oyu yine alacağız."
Diyarbakır'da sevildiği adım başı kendini belli eden bağımsız aday Akın Birdal'la önceki gün sohbet ederken şöyle dedi:
"Diyarbakır'da hem AKP'nin hem de DTP'nin yani bağımsızların oyu artar. CHP kalmadı gibi bir şey. Cumhurbaşkanı seçimi, muhtıra derken bu mağduriyet duygusu AKP'ye yaradı."
Bu gözlemi AKP'liler de paylaşıyor. Ama tabii AKP oylarını Diyarbakır'da artırıcı başka faktörlere de işaret ediyorlar.
Önceki akşam Gurme Restoran'da AKP listesinin ilk dört adayıyla yemek yedim. Tarım Bakanı Mehdi Eker, Ticaret Odası'nın eski Başkanı Kutbettin Arzu, Diyarbakır milletvekili İhsan Arslan, eski İl Başkanı Abdurrahman Kurt...
Mehdi Eker şöyle dedi:
"Biz Ak Parti olarak bölgeye hem hizmet getirdik, hem de ilk defa kimlik meselesinde çözüm yolunu açtık. Eskiden bir bakan Kürt de olsa bölgede Kürtçe konuşmaktan çekinirdi. Ben şimdi Kürtçe konuşuyorum Diyarbakır'da. Bir taraftan yol, su, sağlık, eğitim alanlarındaki hizmetlerimiz, diğer taraftan hem muhafazakâr hem demokratik yanımız bölge halkının daha çok ilgisini çekti, çekiyor."
Abdurrahman Kurt kulağıma eğiliyor:
"2002'de yüzde 16 oy almıştık Diyarbakır'da. 2004 yerel seçimlerinde yüzde 31'e çıktık. DTP yüzde 42 idi. 22 Temmuz'da DTP'yi yakalayıp 10 milletvekilinin 6'sını değil, 7'sini çıkaracağız, hedefimiz bu..."
Ekliyor İhsan Arslan:
"Böylece Kürt meselesinde anahtar parti biz oluruz."
Yarın köşemizdeyiz. Diyarbakır'dan yarın da bir yazı.
h.cemal@milliyet.com.tr

