13 yıl sonra yemyeşil
1994'te çıkan büyük yangında kül olan Gelibolu dikilen fidanların boy vermesiyle yeniden yeşerdi
BURAK GEZEN, ERSAN KÜÇÜKKURU Çanakkale DHA
Gelibolu Yarımadası Tarihi Milli Parkı'nda 13 yıl önce çıkan yangının ardından dikilen fidanlar boy verirken, şehitlerin örtüsü de yeniden yeşerdi. Bölgede yangınlara karşı ciddi önlemler alındı.
25 Temmuz 1994 günü saat 16.30'da başlayan ve 57 saat süren kâbus gibi yangında, Çanakkale Savaşı'nın en şiddetli çarpışmalarına sahne olan Arıburnu ve Conkbayırı civarındaki 4 bin 49 hektar orman kül oldu. Büyük Anafarta, Bigalı, Kocadere, Kumköy ve Yalova köylerinin tarım alanları da harap oldu.
Müdür de ölmüştü
Dönemin Çanakkale Orman Bölge Müdürü Orman Yüksek Mühendisi Talat Göktepe, alevlerin arasında kalarak yaşamını yitirdi. Yanan sahaların eski haline döndürülmesi için yurtiçi ve yurtdışı kampanyalar başlatıldı. Gelibolu Yarımadası Tarihi Milli Parkı Ağaçlandırma ve Peyzaj Projesi kapsamında 136 bin YTL harcama öngörüldü. Kampanyalarla 129 bin YTL toplanarak projenin tamamına yakını bağışlarla gerçekleştirildi.4 milyon fidan dikildi
Bölge üç bölüme ayrıldı. Birinci bölümde savaş alanlarının zarar görmemesi için işgücüyle süs bitkisi ağırlıklı fidanlar, ikinci bölümde makineli arazi hazırlığı yapılarak yangına dayanıklı ve çeşitli orman ağacı türlerinden olmak üzere 3 milyon 646 bin fidan dikildi.Hatıra ormanlarına dikilen fidanlarla bu rakam 4 milyonu geçti. Yeniden ağaçlandırılan 3 bin 632 hektarlık alana kızılçam, fıstık çamı, servi, sedir, iğde, badem, meşe, akasya, aylantus, çınar, ceviz, ıhlamur, söğüt, zakkum, mahlep gibi birçok tür fidan dikimi gerçekleştirildi. Bazı alanlara ise tarihi sit alanı içinde kaldığından fidan dikimi yapılmadı.
Birçok kişi veya kuruluş bölgede kendilerine tahsis edilen alanlara fidan dikerek hatıra ormanları oluşturdu. 1995'te dikilen ilk fidanlar insan boyunu geçmeye başladı. Ancak yangından güç kurtulan eski ağaçlarla, yangın sonrası dikilen fidanların yan yana görüntüsü, fidanların 13 yıl gibi uzun bir sürede ne denli zor büyüdüğünü de gözler önüne serdi.
Milli Park Müdürü İsmail İşeri, 1960'lı yıllarda dikilen ve büyük orman yangınından geriye kalan bazı ağaçların, yanına dikilen yeni fidanlarla birlikte iki tabakalı bir görüntü oluşturduğunu vurgulayarak, "Fidanların eski hallerini almaları için bir bu kadar daha süre gerekli. El ele verip şehitlerimizin yeşil örtüsünü korumalıyız" dedi.
Milliyet, yardım için kampanya başlatmıştı
Milliyet 25 Temmuz 1994 yılında çıkan yangın sırasında kül olan Gelibolu'daki tarih ve doğa hazinesini elbirliğiyle onarmak amacıyla büyük bir kampanya başlatmıştı. Milliyet'in o dönem 500 milyon lira ile öncülük ettiği kampanya yurtiçi ve yurtdışından büyük ilgi görmüştü. Kampanyanın ilk iki günü 1 milyar 241 milyon lira para toplanmıştı. Bu miktar, 2 Eylül 1994 tarihinde 78 milyar 839 milyon liraya yükselmişti.
