Eğirdirlilerin başına gökten üç elma düştü!

Eğirdirli elma üreticileri birlikte çalışmanın meyvelerini topluyor. 3 bin üreticinin üye olduğu Elmabirlik, üretim maliyetlerini yüzde 40 azalttı, zincir marketlere direkt satışın yolunu açtı, çiftçinin kazancı arttı

Nevin Donat

Isparta'nın Eğirdir ilçesi, üç yıllık çalışmanın sonucunda toplumsal bir başarı öyküsüne imza attı. Üç yıl önce ilçedeki 3 bin çiftçiyi bir araya getirerek Elmabirlik'i kurduklarını anlatan Eğirdir Kaymakamı Ömer Ulu, bugün toplam elma üretimlerinin 230 bin tona ulaştığını kaydetti. Ulu şunları söyledi:
"Migros, Tesco Kipa, Carrefour, Kiler'de satılan elmaları 3 bin çiftçiyi bir araya getirerek kurduğumuz Elmabirlik yetiştiriyor.
Birlik olduktan sonra sulama miktarını kilo başına 8 litreden 1 litreye düşürdük, soğuk hava deposu maliyetini kilo başına yüzde 60 azalttık. Kasaları plastik yaptık, geri topluyoruz. Toplam maliyeti yüzde 40'lara varan oranda, 40 milyon YTL kadar azalttık."
Ömer Ulu, yaptıkları çalışmaları incelemek ve kendi şehirlerinde uygulamak için Malatya, Uşak, Manisa, Karaman'dan gelecek ekipleri ağırlayacaklarını söyledi.

13 proje geliştirildi

Çiftçilerin Elmabirlik sayesinde maliyeti düşürmenin yanı sıra daha kaliteli üretim yapma ve ürünlerini zincir marketlere direkt satma imkânına kavuştuklarını belirten Ulu, şöyle devam etti:
"Tarım Bakanlığı'na, maliyetleri düşürmek için 13 proje sunduk. Bu yıl bakanlıkta tüm Türkiye'den 16 proje kabul edildi ve 13'ü bizim projemizdi.
Bakanlık projelere destek olmak için para verdi. Köylülerden de para topladık ve 32 milyon YTL yatırım yaptık. Şimdi 12 bin dönüm elmalığımız bir düğmeye basılarak damlama yöntemiyle sulanıyor. Köylünün her gün traktörle tarlasına gidip sulamasına gerek kalmadı, mazottan da tasarruf ettik. Ayrıca gübreyi de bu suya karıştırarak veriyoruz, gübrelemek kolaylaştı. Elmalıklar damlama yöntemiyle sulandığı için su tüketimi kilo başına 8 litreden 1 litreye düştü."

'Kadınlar çalışıyor'

Elmanın dünya standartlarında boylanabilmesi için tasnifleme merkezlerini kurduklarını, bilgisayar sistemiyle elmaların boylarına ve renklerine göre ayrılıp kasalara dizildiğini anlatan Ulu şunları söyledi
"Sekiz tasnifleme merkezimizde toplam 400 kadın çalışanımız var. Kadınlarımızın para kazandıkları için kendilerine güveni geldi, ailede söz sahibi olmaya başladılar, artık emeklilik hakları var."

'Köylere lüks geldi'

Ömer Ulu, düşük maliyette, kaliteli üretimi sağladıktan sonra Elmabirlik olarak büyük marketlere Eğirdir'in elmasını pazarlamaya gittiklerini ve Migros, Carrefour, Tesco Kipa, Kiler marketlerinde satılan elmaların Eğirdir Elmabirlik ürünü olduğunu kaydetti.
Geçen yıl bu çalışmalar sonucu köylünün cebine 40 milyon YTL fazla para girdiğini anlatan Ulu, "Oturdukları yerde tek düğmeye basarak sulama yapılıyor. Maliyetler aşağıya indi. Köylü zamanı arttığı için kültür mantarı üretimine de başladı. Evleri bile değişti. Şehirdeki lüks, bizim köyümüze geldi, refah arttı" diye konuştu.

Fiyatlar ekranda

Çiftçilerin İstanbul, İzmir ve Ankara halindeki elma alış fiyatını günü gününe öğrenebilmesi için kaymakamlığın girişine koydukları dijital ekranda günlük hallerin elma alım fiyatlarını yazdıklarını belirten Ulu, şöyle devam etti:
"Kayıt dışının yoğun olduğu tarım sektöründe, ilçemizde yaşayan çiftçilerin çoğunu kayıt içine aldık. Birlik kurduğumuz için çiftçinin ürünü marketlere satılırken devlete yüzde 1 KDV ödüyoruz. Birlik olduktan sonra Eğirdir'de sattığı elmanın parasını alamayan çiftçi kalmadı.
Eskiden 2 bin YTL alacağını almak için çiftçimiz dava açamıyordu, çünkü dava açsa 1500 YTL'si masraf oluyordu. Şimdi 3 bin kişinin gücüyle avukatımız da var, çiftçimizin hakkı yenmiyor."

Eğirdir'de başarının tablosu
	Birlikten	Birlikten
	önce	sonra
1 kilo elmada
- Soğuk hava depolarının maliyeti	300 bin	125 bin
- Sulama maliyeti	8 litre	1 litre
Tasnifleme merkezi sayısı	2	8
Damlama sulama yapılan alan	Yok	12 bin dönüm
Perakende mağazalarına satış	Yok	50 bin ton

Elma üretimi
	(yıllık/ton)
Türkiye	2 milyon
Isparta	500 bin
Eğirdir	230 bin

Eğirdir Elması marka oldu

Türkiye'ye yurtdışından getirilen beyaz renkli ekşi elma 'grany smith'i de ürettiklerini bildiren Kaymakam Ömer Ulu, ayrıca AB'ye uyumlu EUREPGAP sertifikasyonu çerçevesinde 5 bin dönüm elmalıkta kontrollü tarıma geçtiklerini belirtti. Ulu, "Yarı organik elma üretiyoruz. Normal elmadan yüzde 10 daha yüksek fiyata satıyoruz. Daha az ilaçlama yapıyoruz. Eğirdir elması olarak markayız, dört ismi tecil ettirdik. Bunlar, Elma Diyarı, Elma Cenneti, Eğirdir Elması, Elmabirlik" diye konuştu.

Ulu: Birlikler master tezimdi

Ömer Ulu, İstanbul Üniversitesi Siyasal Bilgiler Fakültesi'nde okuduğunu ve tarımsal birliklerin kurulması ve birliklerin üretime katkısıyla ilgili master tezi yazdığını belirterek şöyle konuştu: "Dört kitabım var. Bir tanesi birliklerin ekonomiye etkisiyle ilgili. Çanakkale Yenice'de kaymakamlık yaparken Tütün ve Biber Birliği'ni kurdum. Kastamonu Arata'da görevliyken, şimdi hükümetin uygulamaya koyduğu Köydes projesini ilk ben yaptım. Trakya Lalapaşa'da görevliyken Süt Birliği'ni kurdum. Nusaybin kaymakamıyken Suriye devletinden, sınırdan vizesiz 3 günlük geçiş izni alarak ticareti geliştirdim. Kaymakamın görevi birlik kurmak değildir. Eğirdir çok güzel, odam da göle bakıyor. Ancak köylülerin bu kadar sorunu varken biz göl manzarasını izleyerek vakit geçiremezdik."