Meral TAMER

79 yaşında, hayatı boyunca sadece limon satmış!

Dün de yazdım. İşportacı Haydar Gözüaçık önde, asistanım Özlem ve ben arkada, kavurucu güneş tepemizde, yoksullukla mücadele kanallarından biri olarak işportacılığı irdelemek üzere dolaşıyoruz.
Yaşlı bir amca, elindeki koca limonu bana göstererek, "Bu limon, vitamin deposudur. Cildini güzelleştirir, nezleni önler; limon giren eve doktor girmez" diyor.
Son dönemde aldığım "melez" limonların acımsı ekşiliğinden şikâyetçi olan bendeniz, birden rahmetli annemin küçüklüğümde o enfes limonataları yaparken rendelediği limonlardan birini görüyorum karşımda.
Tamam, hemen 15 - 20 tane alayım, ama o da ne? Tanesi 5 YTL'ye limon mu olurmuş! Hatta büyükleri 6 YTL!
Haydar, meseleyi hemen kavrıyor. Limoncu amcanın okuma-yazması yok. TL'den YTL'ye geçince sıfırları atayım derken, herhalde 10 limonun fiyatını 1 limon olarak yazmış. 1 limon, aslında 50 krş.
Limoncu amca 79 yaşında. Ayağından özürlü, bastonları tezgâhın altında duruyor. Kendini bildi bileli, 60 yıldır tek ürün olarak sadece limon satıyor. Hani "Hiçbir iş yapamazsam limon satarım" derler ya... Bizim limoncu amca, bunun tam canlı örneği!
Eve gelir gelmez yaptığım limonata ise tam anneciğimin limonatasının lezzetinde, yıllar sonra ne hoş bir sürpriz... Tabii limoncu amcanın tek ürünle ailesini geçindirip, çocuklarını okutabilmesinin sırrı da zaten burada. Bundan böyle her yolum düştüğünde alacağım o limonlardan...

Çakmak uzmanı
Biraz ilerde yolun ortasında duran, vücudunu tezgâha dönüştürmüş beyin uzmanlığı çakmak! Boynundan çapraz astığı ve göbeğine yasladığı küçük kasanın ağırlığı 15 kilo civarında. 12 saat boyunca bu ağırlıkla, ellerinde-kollarında çakmaklarla geziyor sokaklarda. 4 çakmak 1 YTL! Hepsi farklı renklerde, ama 4'ünü bir arada almak mecburiyetindesiniz.
Samsunlu bir bey, 10 YTL'ye şık bebek kıyafetleri satıyor. Emekli olduktan sonra başlamış işportacılığa. O küçük tezgâh sayesinde oğlu üniversite okuyabilmiş, bilgisayar mühendisi olmuş.
Bir başkasının tezgâhı, büyük bir siyah poşet! İçinden rengarenk eşofman altları çıkıyor. 3 çocuk okutuyor. Bir ara sokakta ise, yere serilmiş bir çuval üzerinde kullanılmış ayakkabılar satılıyor. Hepsi gıcır gıcır boyanmış; yanında da bir çekecek... Dene, beğen, al!

mtamer@milliyet.com.tr