ABD'den İran uyarısı

Başbakan Erdoğan'ın İran Cumhurbaşkanı Ahmedinecad ile 'enerji işbirliği'ni konuşmasının ardından, ABD Dışişleri Bakanı Rice, Babacan'a 'BM'nin İran'a karşı ambargo kararına herkes uymalı' mesajını verdi

Utku Çakırözer - New York

ABD Temsilciler Meclisi'nin İran'ın enerji sektörüne yatırım yapan yabancı şirketlere yaptırım uygulanmasını öngören kararı almasından bir gün sonra Başbakan Recep Tayyip Erdoğan'ın, New York'ta buluştuğu İran Cumhurbaşkanı Mahmud Ahmedinecad ile "enerji işbirliği"ni konuşması dikkat çekti.
ABD Dışişleri Bakanı Condoleeza Rice da Dışişleri Bakanı Ali Babacan'a "İran sorunlu ülke. Birleşmiş Milletler'in ambargo kararlarına herkes uymalı" mesajını verdi.

'Doğalgaza ihtiyacımız var'

ABD Temsilciler Meclisi'nin önceki gün İran enerji sektörüne yatırım yapan yabancı şirketlere ABD ile ticarette yaptırım uygulanmasını ve verilen cezaların affedilmemesini öngören yasayı kabul etmesinin ardından dün Erdoğan ile Babacan'ın New York'taki görüşmelerinde ilginç bir manzara ortaya çıktı. İşte saat saat gelişmeler:
15.00 - Türkevi: ABD Musevi cemaatinin temsilcileriyle görüşen Erdoğan, İran ile Türkiye arasında imzalanan enerji anlaşmasını "Bizim doğalgaza ihtiyacımız var" diyerek savundu. Erdoğan, İran'ın nükleer silah yapmasının ise "Türkiye için arzu edilen gelişme olmadığını" söyledi ve "Ancak, bölgemizde sorunların askeri değil, diyalog ve diplomasi yoluyla çözülmesinden yanayız" dedi.
16.00 - BM binası: Erdoğan, Ahmedinecad'la 25 dakika süren bir görüşme yaptı. Başbakanlık kaynakları, görüşmede "ağırlıklı olarak enerji işbirliği konusunun ele alındığı" bilgisini verdi.
17.00 - Waldorf Astoria Oteli: Babacan, Rice'ı ziyaret etti. Görüşmede, İran konusunu gündeme getiren Rice, "İran sorun yaratan bir ülke. Nükleer silah yapma girişimleri ciddi sorun oluşturuyor. İran'a yaptırım uygulanması yönündeki BM Güvenlik Konseyi kararlarına tüm ülkelerin uymasını bekliyoruz" mesajını verdi. Rice'ın bu sözlerine "Türkiye'nin de bölgesinde nükleer güç istemediğini" söyleyerek destek veren Babacan, Türkiye'nin BM Güvenlik Konseyi kararlarına uyduğunu vurguladı.

Ankara, süreci ağırdan alıyor

Rice'ın "BM kararlarına uyun" uyarısının ardında, BM Güvenlik Konseyi'nin Aralık 2006 tarihli 1737 ve Mart 2007 tarihli 1747 sayılı İran'a yaptırım kararlarına uyulması yönünde kamu kurumlarına talimat niteliğindeki Bakanlar Kurulu kararları ve genelgelerinin aradan uzun süre geçmesine rağmen çıkarılmamasının yattığı öğrenildi. Kulislerde, hükümetin İran'la güvenlik ve ekonomik alandaki ilişkileri zedelememek için bu süreci ağırdan aldığı ileri sürülüyor.

Ermeni tasarısı masadaydı

Babacan - Rice görüşmesinde sözde Ermeni soykırımına ilişkin karar tasarıları ve Kıbrıs konularında da şu diyaloğun geçtiği öğrenildi:

Babacan: 1915 olayları hakkında ABD Kongresi'nde bekleyen karar tasarılarının geçmesi ilişkilerimize büyük bir zarar verebilir.

Rice: Bush yönetimi katı bir biçimde bu kararlara karşıdır. Gelecek dönemde de daha güçlü bir çalışma programı çerçevesinde karşı çıkacağız.

Babacan: Rum tarafı adeta ayak sürümektedir. KKTC Cumhurbaşkanı Talat'ın son görüşmedeki önerilerin hiçbirine Rum lider Papadopulos olumlu yanıt vermedi.

Rice: Kıbrıs çok zor bir konu. Ben de yakın zamanda Talat'tan bizzat bilgi aldım. Bu sorunun çözümü konusunda her zaman için yardımcı olmaya hazırız.

Babacan: Kuzey Irak'tan kaynaklanan PKK terörünün kesinlikle durdurulması ve elebaşlarının yakalanması gerekli. Türkiye'nin ABD'den bu konuda net beklentileri sürmektedir.

Rice: PKK terörünün sadece Irak'ta değil, tüm dünyada bitirilmesine çok önem veriyoruz ve bu konuyu yönetimimizin en üst seviyelerinde ele alıyoruz.