ALMANLARIN YÜZDE 12'Sİ DÖNER YEMEYİ TAMAMEN BIRAKTI

Döner Almanya'da tahtını kaybediyor

Almanya'da ele geçirilen 160 ton bozuk et skandalının faturası dönere kesildi. Bozuk etin akıbetinin açıklanmasını isteyen dönerciler, zararlarının yüzde 30'a ulaştığını açıkladı

HAYRİ DİZERKONCA Frankfurt

Almanya'da fast food devlerinin 'korkulu rüyası' olan dönerciler zor günler geçiriyor. Almanya'da son iki yılda yaşanan bozuk et skandalında fatura dönere kesildi.
Alman basınının, Bavyera Eyaleti'nde yaklaşık bir ay önce ele geçirilen yaklaşık 160 bozuk ton etin tamamının döner yapımında kullanılmış gibi göstermesi, dönercileri zor durumda bıraktı.
160 ton etin 1-2 tonu bir Türk toptancıya satılmış, onun da Berlin'deki bir - iki dönerciye satış yaptığı belirlenmişti. Geriye kalan binlerce ton bozuk etin akıbeti ise henüz açıklanmadı.

Yüzde 30 zarar var

Döner sektörü ve Türk sivil toplum örgütlerinin temsilcileri Berlin Eyalet, Sağlık, Çevre ve Tüketiciyi Koruma Bakanı Katrin Lompscher'den döner üzerinde oynanan oyunlara karşı önlem alınmasını istedi. Bakan, temsilcilere "ilgileneceğim" sözü verdi.
Avrupa Türk Döner İmalatçıları Derneği (ATDİD) Başkanı Atasever Şir, bozuk et skandalının dönere büyük zarar verdiğini belirterek, "Sektörde yüzde 30 oranına varan bir zarar var. Bundan hem tüketiciler, hem biz, hem de devlet zarar görüyor" dedi. Şir, skandalı, "Dönere karşı bir karalama girişimi" olarak nitelendirdi.

RTL'yi mahkemeye verdi

ATDİD Başkanı, televizyonlarda, gazetelerde dönerin konuşulduğuna dikkat çekerek, bozuk eti alan firmalarının isimlerinin açıklanmasını istedi. Atasever Şir, Alman medyasının dönere "önyargılı" olduğunu ve bazı haberleri kasıtlı verdiğini iddia etti.
Buna örnek olarak, kendisiyle röportaj yapan RTL televizyonunu gösteren Şir, "Benden 10 tane döner paketi istediler. İyi niyetle verdik. Aldıkları dönerleri yolda giderken rastladıkları büfelere 'ucuz döner' var diye satmaya kalkışmışlar. Mahkeye verdik" diye konuştu.
Berlin Türk İşadamları Birliği (TDU) Başkanı ve Kaplan Döner şirketinin sahibi Remzi Kaplan da, söz konusu bozuk etlerin kasaplarda, marketlerde satıldığını ve sucuk, sosis yapıldığını belirterek, dönerin "günah keçisi" yapılmasını kabul edemeyeceklerin söyledi.
Bu arada Forsa Araştırma şirketinin yaptığı ankete göre, bozuk et skandalından sonra Almanların yüzde 12'si döner yemeyi tamamen bıraktı. Yüzde 16'sı azalttı, yüzde 29'u ise döner yemeye devam ettiğini bildirdi.

Kaliteye dikkat edecekler

Döneri azaltanların ve yemeğe devam edenlerin de yüzde 65'i bundan sonra dönerin kalitesine çok dikkat edeceğini vurguladı. 11 - 20 Eylül tarihleri arasında 1001 kişiyle yapılan ankette, Berlinlilerin yüzde 42'si döner ve lahmacun büfelerinden uzak durduğunu söyledi.

Sektörün cirosu 1.8 milyar euro

Türkiye Araştırmalar Merkezi'nin verilerine göre, Almanya'da döner sektörünün yıllık cirosu 1 milyar 800 milyon euro.
Mc Donalds, Burger King gibi dev fast food zincirlerini zorlayan döner sektörü, Avrupa'da rakiplerinin adeta "korkulu rüyası".
Almanya'da günde 350 ton döner üretiliyor. Yaklaşık bir o kadar da diğer Avrupa ülkelerine satılıyor. Danimarka, Fransa, Belçika, İspanya, İtalya ve hatta Yunanistan'a döner Almanya'dan ihraç ediliyor.

Bozuk ete boyalı önlem

Almanya'da bilim adamları, bozuk et skandallarından sonra önlem arayışına girdi. Leipzig Üniversitesi Hayvan Besiciliği Enstitüsü, döner, sosis, sucuk ve salamda bozuk et kullanılmasını önlemenin çarelerini araştırıyor.
Yapılan araştırmalarda boya yöntemiyle, ete konacak hileli maddeleri açığa çıkarılıyor.
Leipzig Üniversitesi öğretim görevlisi Prof. Manfred Coenen, besi hayvanlarının deri, boyun eti gibi farklı dokuları boya geliştirdiklerini, bu boyaların, soğuk ve sıcağa dayanıklı olacağını belirtti.
Coenen, böylece tüketime elverişli etlerle, bozuk etlerin boyalarla ayrılmış olacağını, pilot projenin bir yıl denendikten sonra Almanya genelinde uygulanacağını açıkladı.