'Yabancı sermayede model değişsin'

Güler Sabancı, "Yüksek faiz çıpasıyla yabancı sermaye çekme modelinden çıkmalıyız" diye konuştu

ŞÜKRÜ ANDAÇ Brüksel

Avrupa'nın en büyük otobüs fuarı Busworld 2007'ye katılan Sabancı Holding Yönetim Kurulu Başkanı Güler Sabancı, etkinlikte gazetecilerle bir araya geldi. Türk ekonomisinde hızla reformların yapılması gerektiğini söyleyen Sabancı, "O zaman yüksek faiz çıpasıyla yabancı sermaye girişi modelinden çıkabiliriz" dedi.
Güler Sabancı, Türk ekonomisi, grubun hedefleri, yeni projeleri ve tezkerenin etkilerini değerlendirdi. Sabancı'nın bu konularla ilgili yaptığı açıklamalar şu şekilde sıralandı:

TL aşırı değerli

"Öncelikle altını çizmeliyim. Grup olarak dolar borcumuz yok. 500 milyon dolar artıdayız. Biz faizlerin yüksek olduğunu aşırı yüksek faizlerin TL'yi aşırı değerlendirdiğini düşünüyoruz. Sadece işçilik maliyetinden bakınca bile düşük kur üretimi vuruyor arkadaş.
Enflasyonun 6-7'lerde olduğu bir ülkede bu kadar yüksek bir reel faizi sağlıklı bulmuyorum. Bunun doğal sonucu aşırı değerli TL oluyor. Bu durum sürdürülebilir değil.

Reformlar hızlanmalı

Bir an önce yapılması gereken reformları, özelleştirmeleri yapmak lazım. Bunlar yapılırsa o zaman sadece yüksek faiz çıpasıyla yabancı sermaye girişi modelinden çıkabiliriz. Seçim olalı üç ay oluyor. Anlatılanlarla mutabıkız. Bir an önce yapılmasını istiyoruz. Artık çalışma zamanı. Artık ekonomiyi gündeme getirme zamanı.

IMF ile yola devam mı?

IMF'ye borcumuz azaldı. İşler eskisi gibi değil. IMF gibi bağımsız bir kurulla belli bir anlaşmayla gitme taraftarıyım ancak eski anlaşma şekli gibi değil. Yeni bir anlaşma ama bu ilişkinin de kopmaması gerektiğine inanıyorum ama yeni bir çerçeve içinde.

Yeni alanlara kapalıyız!

Sabancı grubu olarak 7 ana iş kolumuz vardı. Bu şu anda 5'e düştü. Beş tane ana iş kolumuz olacak. Bunun dışında gireceğimiz yeni iş alanlarına bakarken, bunların mevcut iş kollarımızla sinerjilerine bakacağız. Onun dışındakilere bakmayacağız. "Telekom mu?" derseniz, Hayır. Ama "Enerjinin bir yan dalı mı?" derseniz, Evet.

5 iş kolu eksilir mi?

Ana iş kolu olarak şu anda 5 stratejik alan var. Bu böyle devam edecek mi, hayır. Hiçbir şekilde söz veremem. Biz olaya stratejik bakıyoruz. Her sene portföyümüzü gözden geçiriyoruz. Her sene 3 yıllık planlar ve 10 yıllık perspektife bakılıyor. Ve ciddi bir şekilde stratejik planlama, çalışma metedolojisine geçtik. Dolayısıyla sürekli değişen bir konuyu konuşuyoruz. Statik kalamayız süreç dinamik.

Neden gıdadan çıkıldı?

Biz gıda işine devam edecek olsak geldiğimiz noktada devam ettirebilirdik. Ama gıda işinde devam edeceksek buna çok ciddi kaynak koymamız lazım.
"Ciddi kaynağı buraya mı koyalım, yoksa hali hazırda ciddi bir pozisyonumuz olan perakendeye mi koyalım?" Bu ayrımı yaptığımızda, biz perakendeye koymaya karar verdik. İkisini birlikte aynı büyüklükte götürebilmeniz mümkün değil. Planlamadığımız bir anormal durumumuz yok. İş hayatında bazen zararın neresinden dönersen o da kârdır.
Bu arada Carrefoursa olarak Migros sürecinin içinde yer alıyoruz. Fransız ortağımızla birlikte hareket ediyoruz."


'Müdahalenin etkisini düşünmek bile istemiyorum'

Güler Sabancı, Kuzey Irak'a olası bir sınır ötesi harekât konusunda şöyle konuştu: "Gerçekçi olalım.
Umuyorum ki alınan tezkere kullanmaya lüzum kalmadan başka çözümler bulunur. Çünkü kabul edelim ki yapılması gerekirse yapılacak ama bunun gerek ekonomik gerek siyasi gerekse sosyal hayata çok ciddi sonuçları olabilecek. Ama herkes sağduyu içinde davranıyor. Soğukkanlı olmak lazım. Diğer çözümlere öncelikli olarak bakmak lazım. Olası bir müdahalenin etkisini açıkçası
düşünmek bile istemiyorum. Ciddi olacaktır tabii ki."


Havaalanından fuara uzanan 'logo' krizi

Fuarın açılışından bir gün önce basın mensuplarıyla birlikte etkinliğe katılmak üzere Brüksel'e gelen Güler Sabancı, burada Temsa logosundaki SA'nın renkleriyle oynanmış olmasına tepki gösterdi. Havaalanına iner inmez, ekibi karşılayan kişinin elinde bulunan Temsa logolu kartondaki renk değişikliğini uzaktan fark eden Sabancı, yetkilileri, 'Logo olmamış. Neden bu şekilde' diye uyardı. Normalde mavi renkle hazırlanan "SA" logosunun üst kısmında bu kez beyaz tonlar hâkimdi.
Ardından Brüksel'deki Avrupa merkez ofisinde de bu şekilde logoları duvarda çeşitli amaçlarla asılı olarak gören Sabancı, tepkisini tepe yönetime iletti. Kendisine gelen, "Üzerine kar yağmış görüntüsü vermek istedik" açıklamasını kabul etmeyen Sabancı, orjinal logonun kullanılmasını istedi. Buna karşın fuar hazırlıkları önceden tamamlandığından Temsa, Busworld 2007'de kar beyazlı mavi logoyla yer aldı.


Bir yolculuk hikâyesi: Adana'ya 9 inek gelir

Güler Sabancı, yöneticiler ve basın mensupları Brüksel'den fuarın yapıldığı Kortrijk'e uzanan 1.5 saatlik yolu Temsa'nın yeni model otobüsünde geçirdi. Ön koltukta Sabancı Holding Lastik Takviye Malzemeleri Otomotiv Grup Başkanı Turgut Uzer'le oturan Sabancı, yol boyunca günlük hayattan ve geçmişten ilgi çekici birçok anısını paylaştı. Bunlardan en ilgi çekici olanı ise, yol kenarlarındaki çiftliklerde gördüğü inekler dolayısıyla aktardığı bir anı oldu.
70'li yılların sonunda rahmetli Sakıp Sabancı'nın Hollanda'dan Adana'daki çiftliğe 9 inek aldığını ve bunların içinden bir ineğin Emirgân'daki evin bahçesine getirildiğini söyleyen Sabancı, özellikle babaannesinin bu inekleri oldukça sevdiğini hatırlattı. Sabancı ayrıca ineklerin sütünün çocuklar arasında küçükten büyüğe doğru içirildiğini, kendisi en büyük olduğu için, hiç sırasının gelmediğinin altını çizdi.

'Yabancı inekleri aç bıraktılar'

Her şey yolunda giderken yaz geldiğinde Adana'daki ineklerin sıcaklardan dolayı art arda öldüğünü aktaran Sabancı, "Babaannem yas tutmaya başladı" dedi. Sabancı, babaannesinin ölümlerden dolayı 'yabancı olduklarından dolayı ineklere yem vermediğini öne sürdüğü' bakıcıları suçladığını da belirtti.
Bu gelişmeler sürerken İstanbul'da kalan inek de ölür. Sakıp Sabancı, olası bir yasın önüne geçmek için ölen ineğin yerine bir benzerini aldırır.
Bir süre sonrasında da Emirgân'daki Atlı Köşk'e boynunda nazar boncuklu bir inek heykeli dikildiğini ileten Sabancı, bu heykelin hâlâ köşkte durduğunu sözlerine ekledi.