
|
|
|
 |
|
|
DOĞAL HAK: ÇOCUK YA DA YETİŞKİN FARK ETMEZ, İNSAN KEYFİ İÇİN OKUR YA DA OKUMAZ.
Çocukların okur hakları
Bazen kendileri için olsa da okuyacağı kitaplar büyükler tarafından seçilen, tercihi olmayan bir kitabı okumakla yükümlü kılınan çocukların okur haklarından haberdar mısınız?
EBRU AKKAŞ
Okumak fiilinin emir kipine tahammülü olmadığını söyleyen Fransız yazar Daniel Pennac, "Roman Gibi" adlı yapıtında, bunların pedagojik işkence malzemesi olarak kullanılmaması kaydıyla, çocukların on maddelik okurluk haklarına değiniyor.
Okumama hakkı
Sayfa atlama hakkı
Bir kitabı bitirmeme hakkı
Tekrar okuma hakkı
Canının istediğini okuma hakkı
"Bovarizm" hakkı
Canının istediği yerde okuma hakkı
Çöplenme hakkı
Yüksek sesle okuma hakkı
Susma hakkı
Bunlar sadece çocukların değil tüm okurların hakkı. Bu yüzden her hak için geçerli olan o hakkı kullanmama seçeneği elbette okumak için de geçerli. Okuyan kişinin kendini geliştirdiği gözle görülür bir gerçek olsa da okumanın reddedilebilecek bir eylem olduğunu da kabul etmeliyiz.
Keyif için okumak
Okumak, bir görev duygusu ile yapıldığında işkenceden farksız bir hâl alabilir. Okuyucu kitapla ilişkisini kendi belirleyip, metnin sayfalarını atlayabilir. Zira çocukların eline "İlyada"nın çocuklar için uyarlanmış kopyasını, yani kendisi için başkaları tarafından budanmış bir kitabı tutuşturmak yerine kitabın orijinalini verip, kendi destanını yaratmasına izin vermek daha anlamlı olabilir.
Çocuklar başladıkları her kitabı bitirmek zorunda değil. Bazı kitapların bizi çağıracağı günü beklemek daha anlamlı olabilir. Hikâye için daha hazır olmayabilirler. Ya da yeni bir kitap okumak yerine çok zevk alınan bir kitabı2., 3. kez okumak daha keyifli olabilir.
Pennac'nın listesinde yer alan en güzel okur hakkı ise bovarizm -kendini kitap kahramanının yerine koymak- olsa gerek. Kendini o kahramanın yerine koyup, okumanın tadına varan bir çocuğun artık kitaplardan kopması söz konusu olmayabilir. Yine de çocuk ya da yetişkin fark etmez, insan keyfi için okur ya da okumaz.
ÇOCUKLAR İÇİN İSTANBUL KİTAP FUARI'NDAN SEÇMELER
26. İstanbul Kitap Fuarı bünyesinde çocuklar için de bir dizi etkinlik düzenleniyor. İşte bu etkinliklerden bazıları ve bunlara konu olan birkaç kitap...
27 Ekim 2007 Cumartesi
"Çocuklara Felsefe Okutmak: Çıtır Çıtır Felsefe"
Konuşmacı: Brigette Labbè
Düzenleyen: Günışığı Kitaplığı
Yer: Karadeniz Salonu
Saat: 16:30
Büyüklerin dünyasında bile ikilemler yaşatan kavramları "Çıtır Çıtır Felsefe" dizisinde çocuklara aktaran Fransız yazar Brigitte Labbè, fuarın bu seneki konuklarından birisi.
Fransa'da satış rakamı milyonu aşan "Çıtır Çıtır Felsefe" dizisi pek çok ülkede olduğu gibi ülkemizde de büyük ilgi görüyor. "Çıtır Çıtır Felsefe" "2006-2007 Öğretim Yılı boyunca, her ay bir kitap olmak üzere yayımlandı. Kitapları Türkçeye Azade Aslan çevirdi.
Brigitte Labbè'nin kaleme aldığı dizinin felsefi içeriğini Sorbonne Üniversitesi Felsefe Bölümü öğretim üyesi Michel Puech değerlendirmiş. Kitaptaki görseller ise Jacques Azam'a ait.
31 Ekim Çarşamba
"Boncuklu Günler"
Konuşmacı: Aysel Korkut
Düzenleyen: Altın Kitaplar
Yer: Karadeniz Salonu
Saat: 14:30
Birçok çocuk kitabı yayımlanan Aysel Korkut fuarda okurlarıyla buluşacak bir diğer isim. "Boncuklu Günler", ders vermek için anlatılan hikâyelerden değil de çocuklukta yaşanan ama sonunda mutlaka ders alınan hikâyelerden oluşan bir kitap. Aysel Korkut'un samimi ve içten anlatımıyla dikkat çeken yapıtta, şeftaliden sonra en çok kitapları seven Seyhan'ın hikâyeleri anlatılıyor. "Boncuklu Günler"i Canan Barış resimlemiş.
1 Kasım Perşembe
"Kumkurdu"
Konuşmacı: Äsa Lind
Yöneten-Çevirmen: Ali Arda
Düzenleyen: İthaki Yayınları
Yer: Karadeniz Salonu
Saat: 13:00
Daha önce de fuara konuk olan İsveçli yazar Äsa Lind bu yıl da küçük okurlarıyla buluşacak. Kızının küçükken kumların içinde gördüğünü söylediği kum kurdundan esinlenerek yarattığı "Kumkurdu", çocukların favori dizi kitaplarından birisi. Kitabın kahramanları, Zakarina ve kumsalda yaşayan Kumkurdu. Günlerini kumsalda tek başına oynayarak geçiren Zakarina, bir gün Kumkurdu ile karşılaşır ve vaktini onunla geçirmeye başlar. Zakarina, akıl hocası ve dostu olan Kumkurdu ile her gün yeni bir macera yaşar. Kafasından geçen soruların yanıtlarını yeni arkadaşı ile bulmaya çalışır. Dizinin "Kumkurdu", "Daha Fazla Kumkurdu" ve "Daha da Fazla Kumkurdu" kitapları okuyucu ile buluştu. Kitaplar, Kristina Digman tarafından resimlendi.
3 Kasım Cumartesi
Gülten Dayıoğlu ile Çocuk ve Gençlik Edebiyatı Söyleşisi
Konuşmacı: Gülten Dayıoğlu
Yer: Büyükada Salonu
Saat: 14.30 - 15.30
Kırk yılı aşkın bir süredir çocuk ve gençlere yönelik yapıtlar veren Gülten Dayıoğlu bu yıl yine okurlarıyla buluşuyor. Yazarın yoğun üretimlerinin yanı sıra çocuk ve gençlik edebiyatı kültürünün gelişmesine katkıda bulunmak, seçkin eserlerin ortaya çıkmasına destek vermek amacıyla Gülten Dayıoğlu Çocuk ve Gençlik Edebiyatı Vakfı'nı kurduğunu da söylemek gerekiyor.
Vakıf, 2008 yılında çocuk romanı dalında bir ödül verecek. Bu ödül için; 18 yaşını doldurmuş yazarlar, 9 yaş üzeri çocuklar için yazılmış ve basılmamış çocuk romanlarıyla 31 Aralık 2007 tarihine kadar başvurabilecek.
Ödüle lâyık görülen romana 8 bin YTL para ödülü verilecek ve yapıt Altın Kitaplar tarafından yayımlanacak.
OKUMA LİSTESİ
"Sevdalı Bulut"
Nâzım Hikmet
Yapı Kredi Yayınevi
Resimleyen: Cem Kızıltuğ
Editör: Onca Tapınç Uğurlı
Fiyatı: 12 YTL
Çocukları, "Edebiyatın bütün çeşitleri masalla başlar masalla biter," diyen Nâzım Hikmet ile tanıştırmak için "Sevdalı Bulut"tan güzel bir başlangıç olamaz. Nâzım Hikmet, Pertev Naili Boratav'ın derlediği on altı Türk masalını kendi yorumu ile sunuyor bu kitapta. Kimbilir Nâzım Hikmet'in de dediği gibi masal dinlemenin okumaktan iyi olduğunu düşünen ebeveynler, bu kitabı çocuklarına okurlar.
"Babamın Gözleri Kedi Gözleri"
Sevim Ak
Can Yayınları
Fiyatı: 5,20 YTL
Birbirinden güzel çocuk kitapları yazan Sevim Ak'ın yapıtı "Babamın Gözleri Kedi Gözleri", Türkçede yazılmış en güzel çocuk kitaplarından birisi. Behiç Ak'ın resimlediği kitap, ayrılığı ve özlemi bir çocuğun gözünden ancak bu kadar güzel anlatılabilir. "Babamın Gözleri Kedi Gözleri", her çocuğun okuması hatta büyüklerine de okutması gereken bir kitap.
"Seçme Hikâyeler"
Sait Faik Abasıyanık
Akvaryum Yayınevi
Fiyatı: 2 YTL
"Seçme Hikâyeler" adından da anlaşılacağı gibi Türk hikâyesinin ustası Sait Faik Abasıyanık'ın çocuklar için seçilmiş yirmi bir hikâyesinden oluşuyor. Cem Kızıltuğ'un resimlediği kitapta denizden, hayvanlara, insanlardan mevsimlere kadar güzel olan her şey yer alıyor.
"Kanatlı Sözler Bahçesi"
Yunus Bekir Yurdakul
Mavi Bulut Yayıncılık
Fiyatı: 11 YTL
"Kanatlı Sözler Bahçesi", çocuklara uzak bir alan olan şiiri sevdirmeyi ve şairlerimizi onlara tanıtmayı amaçlayan bir çalışma. Kitap, Yusuf Bekir Yurdakul'un çocuklar için derlediği şiirlerden oluşuyor. Derlemede, aralarında Fazıl Hüsnü Dağlarca, Gülten Akın, Attila İlhan, Melih Cevdet Anday'ın yer aldığı 107 şairin 361 şiiri yer alıyor.
|
|
|

|
|