|
 |
|
|
Nefessiz gemi
Dünyada ve Türkiye'de milyonlarca hastası bulunan ama pek az kişinin adını bildiği nefessiz ölüm KOAH hastalığı testusuna buyur ola bu hafta
Benim arkadaşım KOAH'tan öldü. Hani şu çok sigara içmeye bağlı hastalıktan... Başkalarının arkadaşları ölmesin diye bugün KOAH'tan söz etmek istiyorum.
15 Kasım'ın kendisiyle mücadele günü ilan edildiğini öğrendiğim hastalığın meşum sürecini, sevgili dostum Prof. Dr. Metin Caner şöyle özetliyor: "Bu hastalığın gelişmesi çok yavaş ve sinsi bir süreçtir. Erken dönemlerinde kişilerde fazla soruna neden olmaz. Öksürük, zaman zaman hırıltı ve balgam görülebilir. 20 ile 40 yıl arası sürelerde günde ortalama bir paket sigara içenlerin çoğunda bu süreç ciğerlerde tıkayıcı tahribatını, avına fazla belirti vermeden sürdürür. Bu dönemde hastanın akciğer grafisi normaldir. Hasta günün birinde akciğer filmi çektirdiğinde film normal çıkar ve bakın ne güzel, sigaramı içiyorum ciğerlerimde bir şey yokmuş diye sevinir.
Zamanla hava kanallarındaki tıkanıklık, solunum fonksiyonunun kritik bir düzeye inmesiyle yani hastanın artık rahat yürüyemez, hatta dinlenirken bile nefes alamaz bir konuma gelmesiyle sonuçlanır. Bu durumda akciğerlerde geri dönüşümü imkansız noktaya gelinmiştir. Yıllardır heybetle ve gururla taşınan o can çaresizdir artık: Bir zamanların yelkenleri rüzgar dolu gemisi artık nefessiz kalmıştır."
Dünyada ve Türkiye'de 10 milyonlarca hastası bulunan ama pek az kişinin adını bildiği nefessiz ölüm KOAH hastalığı testusuna buyur ola bu kez de...
1- KOAH yani Kronik Obstrüktif Akciğer Hastalığı dünyada dördüncü ölüm nedeni olarak aşağıdakilerden hangisiyle yarışır?
a. Kalp damar hastalıkları
b. Kanser
c. Kazalar
d. Hepsi
2- Vaziyet vahim! Pek çok ülkede 40 yaş üzeri nüfusun yaklaşık kaçta kaçının KOAH hastası olduğu tahmin edilmekteymiş?
a. Üç çeyreği
b. Yarısı
c. Dörtte biri
d. Yüzde 20'si
3- KOAH hastalığının en önemli nedeni nedir?
a. Nem
b. Toz
c. Hava kirliliği
d. Sigara
4- KOAH hastalarının kanında ne artar?
a. Kolesterol
b. Şeker
c. Karbondioksit
d. Üre
5- Bilindigi gibi hava, akciğerlere ana bronşlar yoluyla girer ve çıkar. Sonra "bronşiol" adlı daha dar hava kanallarına ve en son olarak "terminal bronşiol" denilen ve ancak mikroskopla görülen noktalara doğru ilerler. Bu yapı bir ağacın dallarının giderek küçülmesi gibidir. Akciğerin son kısmında ise kese seklinde en küçük akciğer birimleri vardır. Oksijen ve karbondioksit değişiminin yapıldığı bu birimlere ne denir?
a. Akyuvar
b. Alveol
c. Bronşçuk
d. Alafortanfoni
6- Tedavisiz astım ve ağır kronik bronşit gibi hastalıklarda zamanla küçük hava yollarında (bronşiollerde) tıkanıklık sonucu, giren hava çıkarken tam olarak dışarı çıkamaz. Bu durumda akciğerlerde aşırı hava birikir ve fazla havalanma (şişme) ortaya çıkmaya başlar. Buna ne ad verilmektedir?
a. Amfizem
b. Anevrizma
c. Anemi
d. Amnezi
7- Pek çok hastada kronik bronşit, astım bronsiale ve amfizem iç içe geçmiştir ve beraber görülür. Kimi hastada astım, kimi hastada kronik bronşit, kimi hastada ise amfizem daha ön plana çıkmıştır. Amfizemin belirtisi nedir?
a. Aksırık
b. Tıksırık
c. Balgam
d. Nefes darlığı
8- Ülkemizde KOAH yaygın olarak ikinci ve üçüncü basamak sağlık kuruluşlarında tanı almakta ve tedavi edilmekte. KOAH'tan kaynaklanan ölüm oranını düşürmenin, sosyal yükünü azaltmanın yolu birinci basamak hekimlerinin bu hastalığın yönetiminde daha aktif rol almasından geçmekte. Prof. Caner'e göre ne yapılmalı?
a. Birinci basamakta kullanıma uygun tanı ve tedavi rehberlerine gereksinim var
b. İstatistiklerde bu tür rehberlerin solunum hastalıklarının ölüm oranını düşürmede etkili olduğu gösterilmiş
c. Sağlık Bakanlığı tarafından hazırlanan, birinci basamağa yönelik rehberlere KOAH'ın da eklenmesi hastalıkla mücadelede öncelikli hedefler arasında olmalı
d. Hepsi
9- KOAH'ın açılımındaki kronik süregen demek. Peki "obstrüktif" sözcüğünün Türkçesi ne?
a. Bozuk yapılı
b. Dönüşü olmayan
c. Tıkayıcı
d. Hiçbiri
Yanıtlar: 1) d, 2) c, 3) d, 4) c, 5) b, 6) a, 7) d, 8) d, 9) c.
|
|
|
|
Sık Kullanılanlara Ekle
Açılış Sayfası Yap
Sitene Ekle
İletişim Kurumsal
Blog
Haber İndeksi
Arşiv
Haberci
Üyelik
Bülten
