Erdoğan SAĞLAM

2008'de vergiler yüzde 7.2 artacak

Yeniden değerleme oranı birçok vergi ve benzeri mali yükümlülüğün artışında ölçü olarak kullanılıyor. Bakanlar Kurulu'nun yetkisi var ancak çoğu zaman bu yetki kullanılmıyor. Bakanlar Kurulu 2008 yılına ilişkin özel bir belirleme yapmadığı takdirde 2008 yılında da vergiler yeniden değerleme oranında artırılacak.
Kanun gereği her yıl ekim ayı itibariyle ÜFE'de meydana gelen ortalama artış oranı yeniden değerleme oranı olarak ilan ediliyor. Bu yıl için oran 2 Kasım günü belli oldu, yüzde 7.23 olarak ilan edildi. Bu nedenle Maliye'nin 2007 yılı yeniden değerleme oranını yüzde 7.2 olarak ilan etmesi bekleniyor.
Buna göre, Bakanlar Kurulu yetkisini kullanmazsa 2008 yılında vergi ve benzeri mali yükümlülükler yüzde 7.2 oranında artacak. Bunlardan bazıları şöyle:

Motorlu taşıtlar vergisi: Taşıtın dahil olduğu tarifeye göre hesaplanan MTV her yıl yeniden değerleme oranında artırılıyor. Dört ayrı tarife var. Otomobil ve motosikletler birinci tarifeye göre vergilendiriliyor. Vergi taşıtın yaşı ve motor gücüne göre değişiyor. Örneğin 1600 cm3 motor gücüne sahip 1 yaşındaki otomobil için 2007 yılında 524 YTL vergi ödenmişti. Bu araç için 2008 yılında 562 YTL vergi ödenecek.

Emlaka yüzde 3.6 zam

Emlak vergisi: Her yıl yeniden değerleme oranının yarısı oranında artırılıyor. Bakanlar Kurulu yetkisini kullanmazsa 2008'de emlak vergisi yüzde 3.6 oranında artacak. 2007 yılı için ödenen iki taksit toplamı 1.036 katsayısı ile çarpılarak 2008 vergisi pratik olarak hesaplanabilir.

Vergi cezaları: Bakanlar Kurulu'nca yetki kullanılmazsa yeniden değerleme oranında artacak.

Damga vergisi ve harçlar: Maktu damga vergisi ve harç tutarları yetki kullanılmadığı takdirde yeniden değerleme oranında artacak.

Trafik cezaları: Yeniden değerleme oranında artacak.

Konut kira istisnası: 2007 yılı için 2 bin 300 YTL olarak uygulanan konut kira istisnası 2 bin 400 YTL olacak.

Veraset ve İntikal vergisi istisna tutarları: Yetki kullanılmadığı takdirde yeniden değerleme oranında artacak.

Yemek çeki: 2007 yılı için KDV hariç 8,80 YTL olan vergiden müstesna yemek çeki bedeli 2008'de yetki kullanılmazsa yeniden değerleme oranında artacak. Ancak bu artırım yapılırken yüzde 5'e kadar olan kesirler dikkate alınmayacak.

Normalde haddin 9.43 olması lazım, ancak kesir farkı giderildiğinde rakam 9.00 YTL'ye düşüyor. Bu da önceki yıla nazaran yüzde 2.27 gibi cüzi bir artış demek. Bu artışın ne kadar düşük olduğunu tartışmaya bile gerek yok.

Lokantacı fiyat artırır
Bakanlar Kurulu yetkisini mutlaka kullanmalı.
2008 yılının yemek çekleri bakımından ayrı bir özelliği daha var: Yılbaşından geçerli olmak üzere lokanta hizmetlerinde KDV oranı yüzde 8'e düşecek, yemek çekleri de yemeği temsil ettiği için oran indiriminden yararlanmalı. Bu nedenle 2007 yılında KDV dahil (8.80 x 1.18=)10.38 YTL olan had 2008'de hiç artış olmasa (8.80 x 1.08=) 9.50 YTL olacaktı.
Ancak KDV oran indirimi aynen tüketiciye yansıtıldığında bu düşüşten yemek çeki kullanıcısı hiç etkilenmeyecekti. Yani aynı miktarda yemeği yiyebilecekti. (Genelde lokantalar KDV dahil fiyat uyguladıkları için oran indiriminin tüketiciye tam olarak yansıtılmayacağını düşünüyorum. Yani indirimden lokanta sahipleri yararlanıp, bu vesileyle fiyatlarını artıracaklar.)
Bu konuyu bir tarafa bırakıp artışın yeniden değerleme oranında yapıldığını varsaydığımızda, 2008 yılı için geçerli olacak istisna haddinin KDV dahil (9.00 x 1.08=) 9.72 YTL olacağını görüyoruz. Yani istisna rakamı artışa rağmen önceki yıl seviyesinin altına düşecek.
Sonuç: 2008 yılının özel durumu da dikkate alınarak vergiden müstesna yemek haddi Bakanlar Kurulu'nca mutlaka artırılmalı. Yoksa milyonlarca kişi mağdur olacak...

erdogan.saglam@bdodenet.com.tr