Tarladan sofraya gelinceye kadar fiyatlar katlanıyor

EKONOMİ SERVİSİ

Bir süredir üretici fiyatları ile tüketici fiyatlarını izlemeye alan Türkiye Ziraat Odaları Birliği'nin (TZOB), kasım ayı tespitleri, ürün fiyatlarının tarladan tüketiciye ulaşıncaya kadar ikiye üçe katlandığını ortaya koydu.
TZOB, derlediği verilerle, yaş meyve ve sebze ile önemli gıda ürünlerinin üretici, hal, pazar ve market fiyatlarının karşılaştırmasını yaptı. TZOB Başkanı Şemsi Bayraktar, "Üretici ve tüketici arasındaki fiyat farkında yaş sebze ve meyvede yüzde 298'lere, kurutulmuş ürünlerde yüzde 194'lere, baklagillerde yüzde 163'lere ve hayvansal ürünlerde yüzde 175'lere kadar çıkmaktadır. Görüldüğü üzere, üretici ve market fiyatları arasındaki makas, çok yüksek çıkıyor. Üreticiden tüketiciye olan zincirde gerçekleşen yüksek fiyat artışları aracılardan kaynaklanıyor" dedi.

Kasımın şampiyonu armut

TZOB'un derlediği verilere göre, domates tarladan tüketiciye kadar olan süreçte yüzde 144.8 zamlanıyor. Elmada 216.3, salatalıkta yüzde 220.7, mandalinada yüzde 227.1, patateste yüzde 228.8 zamlanıyor.
Bayraktar, kasım ayının zam şampiyonunun armut olduğunu bildirdi. Bayraktar'ın açıklamasına göre kasımda en büyük azalma yüzde 6 ile ıspanakta olurken, en yüksek artış yüzde 57.6 ile armutta gözlendi. Salatalıkta (üretici fiyatları azaldığı halde) yüzde 30.5, elmada yüzde 22.2, kuru incirde yüzde 17.1, havuç ve kuru kayısıda yüzde 14'lük artışlar oldu.
Üretici fiyatı değişmeyen kuru fasulyenin market fiyatlarında yüzde 9.1, kuru incirin market fiyatlarında ise yüzde 17.1 artış yaşandı.

İstanbul'un enflasyonu

İstanbul Ticaret Odası'nın (İTO) İstanbul için hazırladığı Ücretliler Geçinme İndeksi'ne göre kasımda perakende fiyatlarda yüzde 1.94, toptan eşya fiyatları yüzde 0.96 arttı. Bir önceki yılın aynı ayı ile mukayesesinde perakende fiyatlarda yüzde 12.64, toptan fiyatlarda da 8.29 artış gerçekleşti.
En önemli artışlar yüzde 2.78 ile ekmek ve tahıllarda, yüzde 2.02 ile et, balık ve kümes hayvanlarında, yüzde 2.64 ile yağlar süt ve süt mamullerinde, yüzde 2.24 ile yaş, kuru sebze ve meyvede, yüzde 4.75 ile tütün alkollü -alkolsüz içeceklerde görüldü.

Hangi ürün üreticide kaç lira, rafta kaç lira?
	Üretici fiyatı	Hal fiyatı	Pazar fiyatı	Market Fiyatı	Market/Üretici fiyat farkı (%)
Domates	0.62	1.02	1.36	1.51	144.8
Salatalık	0.42	0.63	1.16	1.36	220.7
Sivri biber	0.72	1.12	1.63	1.93	167.4
Yeşil fasulye	0.94	1.44	2.17	2.56	171.8
Patlıcan	0.73	1.04	1.19	1.72	136.2
Ispanak	0.37	0.54	0.94	1.18	216.5
Soğan	0.19	0.38	0.55	0.76	298.2
Patates	0.26	0.42	0.63	0.86	228.8
Elma	0.68	0.92	1.63	2.15	216.3
Armut	1.21	1.53	2.25	3.26	170.8
Mandalina	0.60	0.80	1.31	1.96	227.1
Kuru fasulye	1.30	1.55	2.50	3.15	142.5
Y.Mercimek	1.10	1.35	2.00	2.53	130.2
1 Lt. süt	0.60	-	-	1.65	175.4
Dana kuşbaşı	8.00	-	-	13.94	74.2