YAPI KREDİ BANKASI BAŞEKONOMİSTİ CEVDET AKÇAY:

Kriz, Türkiye'ye yarayabilir

Yapı Kredi Bankası Başekonomisti Cevdet Akçay, son dönemde likidite darlığı nedeniyle yaşanan global krizin Türkiye gibi riskleri akılcı yöneten, gelişmekte olan ülkeleri olumlu etkileyebileceğini söyledi

KADİFE ŞAHİN

Global krizin Türkiye gibi gelişmekte olan ülkeleri illa ki olumsuz etkilemesi gerekmediğini anlatan Yapı Kredi Bankası Başekonomisti Cevdet Akçay, global krize ilişkin genel beklentilerden farklı olan düşüncelerini şöyle açıkladı:
"Türkiye'de 2008'de ekonomi artan ölçüde global sisteme endekslendiğinden yurtdışı gelişmeler birincil derecede belirleyici olacak. Yurtdışında bir miktar likidite daralması yaşanıyor ve yaşanmaya devam edecek. Ancak bunun Türkiye'yi illa olumsuz etkilemesini beklemiyorum. Riskin yeniden fiyatlanması, risk yönetimini akılcı yöntemler ile sürdüren gelişmekte olan piyasaları olumlu dahi etkileyebilir."
Türkiye'de siyasi risklerin büyük oranda devre dışı kaldığı ve son dönemlerin en önemli siyasi açılımlarının görülmeye başlandığı düşüncesini ileten Akçay, "Türkiye'nin korku, kibir karışımı dış siyasetten gücünün farkına vardığı ve bunu abartmadan ama kullanabildiği ölçüde kullanmaktan kaçınmadığı bir dönemdeyiz" dedi. Cevdet Akçay söyle konuştu:
"Bunun AB sürecinden faydalandığı doğru olduğu gibi süreci kuvvetlendirdiğine de inanıyorum. Bölgesel güç olmanın gerekleri ilk defa bir koordinasyon içinde hareket ediliyor. Bu önümüzdeki dönemin en önemli artısı."
Akçay'ın büyüme, enflasyon, işsizlik ve Türkiye ekonomisini bekleyen risklere ilişkin yanıtları şöyle:

Büyüme, enflasyon ve işsizlikte neler olabilir?
Enflasyonda kritik kırılma noktalarına gelme çabası geri adım attı, tekrar yüzde 6'lara doğru bir çaba içinde olunacak. Bunun gereği de kuvvetli bir beklenti idaresi ve elbette veri tarafından da gelecek yardım.
Diğer önemli bir nokta da artık enflasyon - büyüme ödünleşimine girilecek olması. Yani enflasyon rakamlarının muhtemelen büyümeden bir miktar feragat gerektirecek olmasıdır.
Enflasyonda bir defalık zamların etkisiyle yılın ilk aylarının sıkıntılı geçmesi, daha sonra gevşeme ve son çeyrekte esas rahatlamanın olması en makul senaryo olarak gözüküyor. Enflasyonda yüzde 6 - 6.5 gibi bir rakam olası. Büyüme ise daha çetrefilli. Yüzde 4.5 - 5 aralığında bir büyümenin gerçekleşeceğini tahmin ediyorum.
Net ihracatın dört çeyrek pozitif seyreden etkisi kalıcı olarak eksiye geçti. Yüzde 4 - 4.5 civarında özel tüketim, çift haneli yüksek özel yatırım ve sıfır civarında kamu harcama artışları Türkiye'nin hala geçerli tek sürdürülebilir büyüme denklemini oluşturuyor.
İşsizlikte kısa vade içinde bir değişiklik olmasını beklemiyorum. Bölgesel teşvikler bir miktar derde deva olabilir ama esas çare Türkiye'nin üretim fonksiyonunu daha sermaye yoğun hale getirip ardından yarı nitelikli ve nitelikli işgücü arzını yükseltmesidir.

'Bankalar önünü göremiyor'

Bankacılık sektörünü nasıl değerlendiriyorsunuz?
Bankacılık 2007 yılını genelde olumlu kapattı ancak beklediği ölçüde varlık değişimini gerçekleştiremediği gibi (kamu kağıtlarından kredilere) önünü de hala çok temiz göremiyor.
Faizlerin yüksek düzeyi bankacılığı hâlâ optimal aracılık hizmetinden uzak tutuyor.

'Cari açık stok soruna dönüşebilir'


2008'de Türkiye ekonomisi için öngördüğünüz temel risk nedir?
Ekonomi için en büyük riskler, dış şok riski, değerli YTL ve cari açıktır. Yüksek emtia ve enerji fiyatları, saf ithalatçı olan Türkiye için ciddi bir sorun. Cari açık bugün bir akım riski yaratmamakla birlikte eğer düşük büyüme, düşük üretkenlik artışı ve yetersiz getiri oranlarıyla birleşirse ileride bir stok problemine dönüşecek.
Faizlerin yüksek ve döviz kurunun düşük konumu da bir şok halinde yaşanacak oynaklığın boyutlarını yükseltebilir. Enflasyonun band dışında kalması gibi riskleri anormal hadler yaşanmadığı sürece ikinci öneme haiz addediyorum.
En büyük avantaj ise AB süreci. Bu süreç özellikle yerel oyuncuların ve analistlerin algıladığından çok daha kuvvetli bir süreç ve büyük çoğunluk için önümüzdeki üç sene hoş (AB karşıtları için nahoş) sürprizlere gebe olabilir.