|
 |
|
|
Soğuk ve egzersiz
Bence / Fatih Tanfer
Havaların soğumasıyla birlikte sporcuların antrenman ve müsabakalarda önlem alması, hem performanslarını korumak, hem de olası sağlık problemlerinden uzak kalmaları açısından çok önemlidir.
İzmirliler ve Egeliler olarak soğuğu pek fazla sevmeyiz. Havlar aşırı derecede soğuyunca okuyucularımdan konuyla ilgili sorular geldi.
Şimdiye dek, sporcu sağlığı ile ilgili bilgilerine başvurduğum doktorlarımızın verdiği yanıtlar zaman zaman yol gösterici oldu. Hem veliler hem de sporcuların takip ederek hayata geçirebileceği önerileri sizlerle paylaşmaya devam edeceğim.
Bugünkü konumuzla ilgili olarak Ege Üniversitesi Spor Hekimliği Öğretim Üyesi ve EMOT Hastanesi Doktoru Doç. Dr. Metin Ergün’e bazı sorular yönelttim. İşte cevapları:
Soğuğun etkileri nelerdir?
Kasın gerginliği artar, sertleşir, kasılma süresi uzar. Sinir iletim hızı yavaşlar, reaksiyon zamanı uzar, beceri koordinasyon bozulur ve sporcuların kondisyonları düşer. Örneğin vücut ısısındaki 1 derecelik azalma aerobik kapasiteyi yüzde beş azaltmaktadır. Aktivite uzadıkça temponun düşmesi sonucu vücut ısı üretimi azalacağından soğuktan etkilenme de artar.
Soğuk etkilerine karşı vücudun yanıtı nasıl olmaktadır?
Soğukta yapılan egzersizler esnasında deri damarları ısı kaybını azaltmak için büzülür. Terleme azalır, kaslar istemsiz olarak titreme ile ısı oluşumunu artırır. Bu fizyolojik değişikliklerin yanı sıra ortama uygun giyinme, kapalı ve sıcak ortamda bulunma ve istemli kas hareketleri yaparak vücut ısısını artırma gibi davranışsal cevaplar da görülür.
Vücudun yanıtı yetersiz kalırsa, ne gibi problemlerle karşılaşılır?
Egzersiz esnasında soğuğa karşı yanıt yeterli olmazsa, sporcularda el ve ayaklarda uyuşma, karıncalanma, burun ve kulaklarda kızarıklık, yanma hissi, ortamda kalınan süre uzarsa el, ayak, burun ve kulak gibi uç organlarda ağrı hissedilir. Ciltte çatlaklar, şişlik, kangren ve döküntüler gözlenir. Vücut ısısının daha düşmesiyle kas krampları, bitkinlik, yorgunluk, uykuya eğilim, kalpte ritm bozuklukları gibi soğuk bitkinliği ve donma belirtileri görülür.
Isı kaybının kontrolü için neler önerilebilir?
Öncelikle ısı kaybını önleyici malzemeler kullanılabilir. Soğuk, rüzgarlı ve yağmurlu havlarda yağmurluk ve rüzgarlık kullanılmalıdır. Islak giysiler ısı kaybını artırır. Bu nedenle devrede forma-giysi değişimi yapılmalıdır. Hava geçiren yün bereler, riski uzun süre azaltır. Soğuk havalarda el ve ayaklardaki kan, vücuttaki organlara yönelir. Bu nedenle eldiven ve uzun çorap kullanımı, tüm vücudun ısı kaybını engelleyecektir. Ayrıca sporculara devamlı sıcak içecekler sağlanmalıdır.
ege@milliyet.com.tr
|
|
|

|