
|
|
|
 |
|
|
Rakip Milano, EXPO için tüm gücünü ortaya koydu
Başkan Moratti: 80 bin gönüllü ve hükümet çalışıyor. 18 milyar Euro harcanacak. Altyapı yenilenecek, tren hatları ve otoyollar inşa edilecek. Fuar alanının yanına yeni EXPO inşa edilecek
Bülent Zarif - Milano
Milano, 1906’da ''ulaşım'' temasıyla ev sahipliği yaptığı EXPO’yu 109 yıl sonra tekrar istiyor. Bu kez teması ''gezegeni beslemek, hayat için enerji'' olan Milano, 2015’teki dev organizasyonu almak için İzmir’le kıyasıya yarışıyor. İtalya’nın kültür, sanat, moda ve ticaret şehri, bu yarışta öne geçmek için neler yapıyor? İzmir EXPO 2015 Avrupa İnisiyatifi Türkiye Eşbaşkanı Hüseyin Aslan tarafından Milano’ya davet edilen İzmirli gazete temsilcilerini konuk eden Belediye Başkanı Letizia Moratti, neden aday olduklarını, nasıl hazırlandıklarını ve projelerini anlattı. Milano’nun en büyük şansı olarak gösterilen Moratti, EXPO 2015’i hangi kentin düzenleyeceğine karar verilecek 31 Mart’a sayılı günler kala samimi açıklamalarda bulundu:
Milano, EXPO 2015’e neden aday oldu?
Milano’da başkanlık yarışına girerken EXPO gibi büyük projelere aday olmak istediğimi açıklamıştım. EXPO projesi uzun vadeli bir konu ama Milano olarak dünyaya çok şey verebileceğimize inandık. O yüzden aday olduk. Devlet de arkamızda yer aldı. Belki son anda kararımızı açıkladık ama öncesinde büyük hazırlıklar yaptık. O yüzden bu sizi şaşırtmasın.
31 Mart’taki sunuma kimlerin katılacağına daha karar vermedik. Başbakan Prodi 29 Kasım’dakine katıldı. Hükümet karar verecek. Türkiye’nin 20 milyar dolarlık bir yatırım yapması planlanıyor. Biz interaktif ortamlar yaratmak için 4 milyar Euro harcayacağız. 14 milyar Euro da yatırım bütçesi planlıyoruz. Milano ile İzmir’in durumunu aynı değil. Yatırım anlamında aynı durumda değiliz. Dünyanın bütün ülkelerine fayda sağlamak istiyoruz Bunun için aday olduk.
Organizasyon sizin için ne ifade ediyor?
EXPO benim için çok şey ifade ediyor. Projeyi alırsak Milano’da çok farklı şeyler yapacağız. Burada çok önemli üniversiteler var. Bütün üniversiteler şimdi projeler geliştiriyor. Hayallerimizi gerçekleştireceğiz.
EXPO fuarını İtalya, Milano için almak istemiyoruz. Projemizin bir dünya projesi olduğuna inanıyoruz. Dünyaya getirisini düşünüyoruz. Elbette çok büyük yatırımlar yapacağız. Projelerimizin yapılması konusunda devletimizin garantisi var. Yani Milano kadar İtalya hükümeti de olanca gücüyle çalışıyor. Ciddi maddi kaynaklar ayırdık, sponsorlarımız var. İnteraktif bir internet sitesi yarattık. Burada sadece İtalya’nın değil, diğer ülkelerin de katılımını sağladık. Bu şehrin tarihini öncelikle işleyeceğiz. Su ile ilgili birçok konuya değiniyoruz. Ayrıca bu sitede her ülkenin kendi yaşadığı su ve yiyecek problemlerini ve özelliklerini tek tek ele alıyoruz. Bir diğer önemli konu ekolojik hayatımız. Ekoloji ve mimariyi beraber işliyoruz.
Önümüzdeki haftalarda Avrupa için çok önemli yeni bir projemizi daha hayata geçireceğiz. Lojistik fiyatlarını ucuzlatmak için Milano’da platform oluşturacağız. Her ülkenin katılabileceği, kendi ürünlerini satabileceği ve lojistik anlamda büyük imkanlar sağlayan büyük bir proje. Bu da EXPO sitesinde ele aldığımız konulardan biri olacak. Toprak ana yani tarımdaki gelişmeler bizi yakından ilgilendiriyor. EXPO Milano insanlığa yeni öneriler getirecektir.
EXPO’yu almak için neler yapıyorsunuz?
Milano, İtalya’da gönüllü çalışanların başkentidir. Gönüllülerimiz bu olayı duyurmak için ellerinden geleni yaptılar. 80 bin kişi Milano’da halen çalışıyor. Her gün EXPO için çalışmak isteyenlerin sayısı artıyor. Her türlü duyuruyu yaptık. EXPO’yu aldığımızın günün ertesinde 100 binlik bir ordu proje için çalışmaya başlayacak. Komite olarak kalabalık değiliz. Özellikle limitli tuttuk. Ancak almamız halinde komiteleri genişletip proje grupları oluşturacağız.
''Her şeyi global düşünüyoruz''
Milano, EXPO teması için neden beslenmeyi seçti?
EXPO’da bizim ana temamız beslenme oldu. Bu konunun dünyadaki herkesi ilgilendirdiğini düşünüyoruz. Yapacağımız projelerin bütün dünyanın dikkatini çekeceğini umuyoruz. Beslenmek herkesin problemi ve aynı zamanda keyfi. Bugün 1 milyar kişinin suyu yok. Biz her şeyi global düşünüyoruz. EXPO Milano’nun birçok probleme çözüm yaratacağına inanıyoruz. Bizim konumuz üretimden dağıtıma kadar yemek konusunda, çevre konusunda birçok detayı kapsıyor. Sağlık da bizim konumuz içinde aslında. Eğer EXPO’yu alırsak, her ülkenin yararına bir iş yapmış olacağız. Türkiye’nin de temasını kapsayacak bir konumuz var. İtalya’da Akdeniz Üniversitesi var. Onlar bizim için yemek alışkanlıklarımızla ilgili araştırmalar yapıyorlar. Bizim arzumuz her ülkenin ilgisini çekebilecek konu başlıklarını çıkarıp işlemek. Böylece her ülkenin konumuza dahil olmasını sağlayacağız.
İzmir altyapı yatırımına ihtiyaç duyuyor. Milano’ya ne gibi altyapı yatırımları yapılacak?
* Milano’da bütün ülkelerin buluştuğu bir proje gerçekleştireceğimiz için devletten her türlü altyapı ve imkanı sağlayacağız. Ne gerekiyorsa yapacağız. Altyapı için 14 milyar Euro ayırdık.
Kaç milyon ziyaretçi hedefleniyor?
29 milyon kişi bekliyoruz.
''7 bin gösteri düzenlenecek''
29 milyon ziyaretçi nerelerden gelecek ve neler bulacak?
29 milyon ziyaretçinin 19 milyonunun İtalyan, 10 milyonunun yabancı olması öngörülüyor. Gelecek kişileri memnun edebilmek için Milano’nun değişik yerlerinde özel gösteriler yapılacak, etkinlikler düzenlenecek. 6 farklı alanda 7 bine yakın gösteri yapmayı düşünüyoruz. Sanat, spor, moda, tiyatro, sinema gibi gösterileri gibi. Leonardo da Vinci’yle ilgili özel ve büyük bir etkinlik planlanıyor. 2014’teki Avrupa Şampiyonası’nın Milano’da olması için de büyük çabalar var. Büyük konser düşünüyoruz. EXPO’nun açılışıyla moda haftası çakışacağı için moda gösterileri her yerde olacak. Milano’ya gelen isterse Avrupa’daki değişik kentlere de gidebilir. Milano tam ortada kalıyor. Burası kültürel aktivitelerin çok arttığı bir şehir. Bunu EXPO ile daha da artıracağız. Şehrin ortasında büyük bir yeşil alan yapılacak. 800 hektardan oluşan yeşil alan oluşturulacak. Böylece isteyen herkes istediği her yere gidebilecek. Gelen ziyaretçiler için çok büyük bir yeşil alan ve su yolları olacak. Böylece insanlar su üstünden de gezme imkanına kavuşacak. Kenti süsleyeceğiz. Her detayı düşünecek, EXPO’yla ilgili yönlendirmeleri ve bilgilendirmeleri yapacağız.
EXPO alanı yeniden inşa edilecek. İki alan köprülerle birbirine bağlanacak. EXPO kulesi yapılacak. Tematik pavyonlar ayrılacak. Geceleri de anfitiyatrolarda etkinlikler olacak. EXPO’nun gece de ziyaret edilebilmesini sağlayacağız. Bütün katılımcı ülkelere özel bölümler ayıracağız. Bir milyon 100 bin metrekarelik EXPO alanı dışında en az onun kadar da alanı yedekte tutacağız.
''Konaklama sorunumuz yok''
Başka ne gibi sürprizleriniz olacak, eksikleriniz var mı?
Sadece EXPO alanında 36 bin gönüllü çalışacak. Üniversitelerle anlaşmalar yaptık. 2015 Jenerasyon adını verdiğimiz bir organizasyonumuz daha var. Beslenme konusunda bütün okullara bilgilendirme programı yapacağız. Milano’ya 90 dakikalık bir süre içindeki alanda 511 bin yatağı ayarlamış durumdayız. Otellerimiz hazır yani... Zamanla bunu 600 bine çıkaracağız. Milano Avrupa’nın ortasında olduğu için tren altyapısı ve otoyollar eklenecek.
Milano’nun otoyolları gelişmiş olduğu için sadece 3 yeni otoyol yapımı olacak. Ulaşımda havaalanı olarak 3 farklı yer kullanılacak. Metro hattını kullanarak gelmek isteyenler için 3 hat daha eklenecek. Ekstra tren hatları da düşünülüyor.
EXPO’nun çevreye zararı sıfır olacak. EXPO çevreye zarar vermeyecek. Yatırımlarla Milano en çevreci şehir haline gelecek. EXPO’ya ayrılan bu bölge şehirleşmeye de yardımcı olacak. Sağlık ve Agro Food denilen şehirler kurulacak.
EXPO’da son durum nedir?
EXPO’yu gezenlere dijital hizmet verilecek. 2015’teki teknolojiye uygun olarak bunu şimdiden hazırlıyorlar. İçeriye zararlı, istenmeyen kişilerin girmesini engellemek için dijital güvenlik sistemleri kuruluyor. EXPO sürecinde de şehir trafiğini düzenlemek için çalışmalar yapılıyor.
Eğer İzmir kazanırsa bu projeleri yine de hayata geçirecek misiniz?
2015’e kadar projeleri gerçekleştirmeye çalışacağız. Bunlar bizim şehirleşmemiz için gereken şeylerdir. Bunları yapmaya devam edeceğiz. Alamazsak gözden geçiririz. İki metro hattı şu an yapılıyor. İki tane daha ilave edeceğiz, belki altıncısını yapmayız. Milano’da BİE üyeleri için 2 Şubat’ta bir sempozyum yapacağız. Bu detayları orada da anlatacağız.
Her ülkenin tek tek beslenme konusundaki bütün projelerini ortaya koyabilecekleri bir EXPO bu. Dünyanın beslenme konusunda yaşadığı problemlerin çözülebileceği bir EXPO yapacağız. Ülkelerarası rekabetin de çözüleceği bir EXPO olabilir. Bütün katılımcı ülkelerin kendilerini evlerinde hissedebilecekleri bir EXPO yapacağız. Her türlü imkanı sağlayacağız. Eğer seçilen şehir Milano olursa yeni projeler de eklenecek. İtalya ve tüm dünyadan gelen projeler de dahil edilecek.
İzmir’e göre Milano’nun artıları ve eksileri nelerdir?
Milano, tüm ülkelerin katılacağı bir EXPO yapacak. Herhangi bir karşılaştırma yapamam. 2003 yılında önemli bir adım atıldı. Akdeniz ülkelerinin belediye başkanlarının dahil olduğu bir protokol 2006’da imzalandı. Başkan olmuştum ancak üniversitelerarası araştırma komisyonu başkanlığını bırakmadım. Bu anlaşmayı İzmir Büyükşehir Belediye Başkanı ile birlikte imzaladık. Devletlerarası ilişkiler anlamında bir anlaşmaydı. Bu anlaşmanın devlet olarak arkasındayız. Yeni iş alanları ve fırsatları yaratmak istiyoruz. Üniversiteler arası değişimi artırmayı planlıyoruz. Bu anlaşma başarılı oldu. Altı yıl boyunca başkan olacaktım ama belediye başkanlığıyla birlikte yürütmenin doğru olmayacağına inandım ve 2006 Mayısı’nda bu görevimden ayrıldım. Türkiye ile değişik, özellikle de sismik araştırmalar anlamında çalışmalar oldu. Bu konularda İtalya ve Türkiye üniversiteleri iyi işler yapıyorlar. Buna çok seviniyorum.
''Hak eden kazanacak''
Türkiye AB’ye girmeye çalışıyor, İtalya ise AB ülkesi. AB üyeliğini avantaj olarak görüyor musunuz?
İtalya, Türkiye’nin AB’deki en önemli destekçileri arasında. O şekilde düşünmemek gerekiyor. Her ülke imkanları ve yaptıklarıyla kendini tanıtacak. Hak eden kazanacak. Şehirle ilgili planlar yıllar öncesinden yapılmıştı. Şimdi sadece EXPO’yu düşünüyoruz. O zamanki fotoğrafın bütününe yeniden bakıyoruz.
EXPO’nun Milano’ya faydası olacağına inanıyoruz. Ama daha da önemlisi bu zenginlikten dünyanın fayda görecek olması. Biz EXPO’yla bütün dünyaya kazandıracağız. Konumuz herkesi ilgilendiriyor, yani evrensel bir konu. Dünyadaki açlık, beslenme problemleri olduğu sürece konumuz da güncel kalacaktır. Biz harcayacağımız parayı düşünmedik. Milano Belediyesi, Ticaret Odası, fuar organizasyon grubu sürekli çalışıyor. Konumuzu 7 alt bölüme ayırdık. Ana temayı 7 farklı açıdan işleyeceğiz. EXPO 6 ay açık kalacak. EXPO’ya ayrıca ekoparklar kazandıracağız. Arabaların ekopark denen bir sistemle para ödeyerek şehre girip çıkması uygulaması Londra’da başlatılmıştı. Biz ise benzeri ama farklı sistemi şimdi Milano’da hayata geçireceğiz.
70 bin yeni iş imkanı yaratacağız. Aynı zamanda EXPO’ya hazırlık için bütün ulaşım sistemlerini iyileştiriyoruz. Şehrin birçok yeri de yenilenmiş olacak. Uluslararası büyük projeler yapılacak.
İki ülke arasında ilişkileri değerlendirir misiniz?
Türkiye ile İtalya arasındaki ilişkilerin ilerleyen zamanda daha iyi olacağını düşünüyoruz. Her ikisi de Akdeniz ülkesi... Üniversitedeki görevim sırasında da ülkenizle çok ilgilendim. Üniversitelerarası ilişkileri güçlendirmek istedim. İş imkanlarını artırmamız için üniversitelerarasındaki ilişkileri geliştirmek zorundayız.
İzmir’e ve Türkiye’ye mesajınız var mı?
Avrupa Birliği’ne girmek istiyorsanız en büyük destekçiniz biziz. Bütün BİE kuralları EXPO’nun iki ayrı ülkede yapılmasına izin vermiyor. BİE kuralları izin verse EXPO için beraber de çalışabilirdik. EXPO projeleri teknik olarak incelemeye alındıktan sonra hangi ülkede yapılacağına karar verilmelidir. Uygarlıklar geldikleri kültürle değil, sundukları projelerle değerlendirilmeli.
LETİZİA MORATTİ KİMDİR?
Eğitimde reform yaptı
Milano Üniversitesi’nde siyaset bilimleri eğitimi gördü. Avrupa hukuku asistanlığı yaptı. Avrupa çapında mali işler, sigortacılık, risk yönetimi, iletişim ve medya konularında yetkin olarak kabul edilmiş bir kimliğe sahip. Yatırım şirketi Syntek Capital Grubu’nun büyük ortağı. 1994-1996 yılları arasında İtalya’nın en büyük radyo ve televizyon şirketi RAI’nin başkanlığını yaptı. Ardından sigortacılık grubu Nikols’u devraldı, kısa sürede şirketi İtalyan piyasasında lider durumuna getirdi. 1998’te News Corp Europe’nin, Rupert Murdochs’un Avrupa şirketi, yönetim kurulu başkanı oldu. Medya ve iletişim alanında faaliyet gösteren
Golden Egg yatırım şirketini kurdu. İtalyan hükümetinde iki kez bakanlık yaptı
1949 doğumlu olan Letizia Moratti, Gianmarco Moratti ile evli ve iki çocuk annesi... Eşinin kardeşi Massimo Moratti, Inter kulübünün başkanı. Letizia Moratti, Berlusconi hükümetlerinde iki kez İtalyan Eğitim, Yüksek Okullar ve Araştırma Bakanı oldu. Eğitimde reform gerçekleştirdi. 2006’da Milano Büyükşehir Başkanlığı’na aday oldu. 30 Mayıs 2006’da oyların yüzde 52’sini alarak ilk turda seçilme başarısını gösterdi. Özellikle madde bağımlılığına karşı yürüttüğü girişimlerle dikkati çekti. Birleşmiş Milletler uyuşturucu kontrol programında Elçi olarak atandı.
YARIN: Milanolular neler yapıyor?
|
|
|

|
|