İngiltere bütçesine 100

      İngiltere dün, mortgage sorunları nedeniyle sıkıntıdaki Northern Rock bankasını kamulaştırma kararı aldı ve böylece bankaya özel sektörden bir alıcı bulmak için beş aydır sürdürülen çabalar sona erdi. Geçen yıl başlayan kredi krizinde fonlama yapısı çöken, ülkenin beşinci en büyük mortgage sağlayıcısı Northern Rock, İngiltere Merkez Bankası'ndan o günden bu yana 25 milyar sterlin (49 milyar dolar) borçlandı. Northern Rock bozgunu İngiltere Başbakanı Gordon Brown ve maliye bakanı Alistair Darling için büyük bir sorun haline geldi ve İşçi Partisi'ne yönelik desteği azalttı. Darling dün düzenlenen basın toplantısıyla yaptığı açıklamada, kamulaştırmanın geçici olduğunu ve piyasanın istikrar kazanmasının ardından bankanın özel sektöre geri döneceğini belirtti. Darling bunun halkın çıkarlarını korumak için en iyi çözüm olduğunu ifade etti. Darling açıklamasında, "Piyasa koşulları iyileşecek. Northern Rock'ın mortgage hesapları iyi ve sanırım bu varlığı elden çıkarmak bizim için bir hata olur" dedi. Maliye Bakanı, "Bu noktada müdahale etmemiz gerekliydi çünkü bu bankanın batmasına izin verirsek, sorunlar büyük ihtimalle İngiliz bankacılık sistemine yayılacaktı" dedi. Bankanın hisseleri bugün geçici olarak işleme kapatıldı. Darling bugün BBC televizyonunda yaptığı yeni bir açıklamada da, İngiltere'nin banka için gelecek tekliflere hâlâ açık olduğunu söyledi. Başbakan Gordon Brown bugün TSİ 1300'te bir basın toplantısı düzenleyecek. Bankanın kamulaştırılmasına olanak tanıyan kanunu da Darling açıklayacak.
     
     KAMULAŞTIRMA YASASI AVAM KAMARASINDA

      İngiltere’de tutsat (mortgage) krizi sonucu batma noktasına gelen Northern Rock adlı bankanın "geçici olarak" devletleştirilmesine ilişkin yasal düzenleme, hükümet tarafından acil şekilde Avam Kamarası’na gönderildi.
      Hükümetin Avam Kamarası’na, bankanın devletleştirilmesiyle ilgili olarak gönderdiği acil yasal düzenlemenin bugün kabul edilerek önümüzdeki günlerde uygulamaya sokulması ve bankanın en kısa süre içinde devletin yönetimine girmesi bekleniyor.
      Maliye Bakanı Alastair Darling, devletleştirme kararının özel sektörden gelen iki ciddi teklifin bankanın gerçek değerini karşılamaması sonucunda alındığını belirtti. Bu arada, Northern Rock’ın hisselerinin borsada işlem görmesine de ara verildi.
      Gelişmeleri değerlendiren ana muhalefetteki Muhafazakar Parti’nin Gölge Maliye Bakanı George Osborne, devletleştirme planının büyük bir başarısızlıkla ortaya konulduğunu, sürecin yanlış yönetildiğini belirterek, Muhafazakar Parti’nin gelişmelere tümüyle karşı olduğunu ifade etti.
      Bankayla ilgili devletleştirme kararının, bir grup hisse senedi sahibi tarafından mahkemeye götürülmesi olasılığının da gündemde olduğu belirtiliyor. Grup sözcüsü Roger Lawson, hisse senedi sahiplerinin, hükümet tarafından oluşturulacak bir kurulun kararlaştıracağı belli oranlarda tazminat alma hakları bulunmasına rağmen, hukuksal mücadele başlatmak için iyi sebepleri bulunduğunu savundu.
     
     İNGİLTERE BÜTÇESİNE 100 MİLYAR STERLİN YÜK

      Bankanın satılması için aranan özel alıcının bulunamaması sonucunda gündeme gelen devletleştirme operasyonu, bugün İngiliz basınında büyük yankı uyandırdı.
      Büyük bir İngiliz bankasının devletleştirilmesi yolunda alınmış modern zamanların bu türdeki ilk kararı olduğuna dikkat çekilen devletleştirme kararı, İngiltere devlet bütçesine 100 milyar sterlin yük getirecek.
      The Independent gazetesi, devletleştirme kararını "Northern Rock, Birleşik Krallık LTD’nin oluyor" başlığıyla duyurdu.
      Günlük ekonomi gazetesi Financial Times da, gelişmelere geniş yer ayırırken, hükümetin kararının vergi mükelleflerinde büyük öfke yarattığını duyurdu.
     
     DEVLETLEŞTİRMEYE VARAN KRİZİN TARİHİ

      Daha geçen yılın 25 Temmuz tarihine kadar göstergelerin tümünün "çok pozitif bir gidişe" işaret ettiğini, 2007 yılının ilk yarısında satılan mortgage kredilerinin miktarının, bir önceki yılın aynı dönemine göre yüzde 47 artarak 10.7 milyar sterline ulaştığını duyuran Northern Rock yönetimi, ilk olarak 9 Ağustos 2007’de etkilerini Fransız Bankası BNP Paribas’ın üzerinde gösteren küresel kredi krizinin çekim alanına geçen eylül ayının ortalarında girdi.
      BBC, 13 Eylül 2007’de Northern Rock yönetiminin İngiltere Merkez bankası’na acil finansal destek başvurusu yaptığını ve bu desteği aldığını duyururken, bir gün sonra açıklama yapan Northern Rock yönetimi, küresel piyasada yaşanan olağanüstü koşulların kendilerini bu adıma zorladığını, ancak endişe edilecek bir durum olmadığını bildirdi.
      Ancak bu açıklama, ekonomi çevrelerini ve en önemlisi bankanın müşterilerini rahatlatmaya yetmedi ve Northern Rock’ın borsadaki hisseleri yüzde 32 oranında geriledi.
      Bu durum bankanın güvenilirliğini de düşürürken, şubeler önünde, Northern Rock’daki hesaplarını kapatmak isteyen müşterilerin oluşturduğu uzun kuyruklar görülmeye başlandı.
      Bir süre sonra şubelere yönelik hücum büyüdü ve bankanın internet hizmeti veren bölümü ile telefon santrali aşırı yüklenme sonucu çöktü.
      Northern Rock için sonun başlangıcı sayılan bu gelişmenin ardından, devlet yetkililerinin tasarruf sahiplerini rahatlatmaya yönelik açıklamaları ve verdikleri teminatlar da yetersiz kaldı. 76 şubeye hücum eden müşterilerin paralarını çekmesiyle bankanın borsadaki hisselerinde yüzde 40’lık bir değer kaybı daha oluştu.
      Gelişmelerin ülkedeki bütün bankacılık sistemini etkilemesine ilişkin hükümet ve ekonomi çevrelerinde ortaya çıkan endişeler üzerine hükümet, Maliye Bakanı Alastair Darling aracılığıyla, mevduat sahiplerinin her kuruşunun devlet koruması altında olduğuna dair açıklamayı yaptı.
      Eylül ayı ortalarında yapılan bu açıklamanın ardından İngiliz merkez bankası, bankalar arasındaki borçlanmanın maliyetinin düşürülebilmesi için piyasaya 10 milyar sterlin enjekte etme kararı verdi.
      Aylar süren, bankayı ayakta tutma mücadelesinin ardından Banka’ya özel bir alıcı bulma çabalarına girişildi. Hükümet, bu çabaların başını çekerken, ocak ayı ortalarında BBC bu kez de, Northern Rock’ın kamulaştırılmasına ilişkin bir planlama içinde olduğunu duyurdu.
      Başbakan Brown ise bankaya özel alıcı bulma çabalarının sürdüğü yolundaki ısrarlı açıklamalarını sürdürdü. Brown, bankanın kamulaştırılması ihtimalini de tümüyle reddetmedi.
      Bu açıklamayla bankanın kamulaştırılması kararının açıklanması arasında geçen yaklaşık bir aylık süre içinde de Northern Rock’a alıcı çıkmayınca İngiltere hükümeti, dün bir açıklama yaparak kamulaştırma kararını teyit etti.
     

REUTERS, AA
     

« Önceki Haber

Sonraki Haber »

     

Bu habere ilk yorumu yazan siz olun