Ücret Artışı Araştırması 2018

Ocak ayı itibariyle bir bütçe çalışmaları bir kısım şirket tarafından tamamlanırken, mart ayına kadar bütçe çalışmalarında devam edecek şirketler de var. Ücret artış çalışmalarının sonucu çalışanların gelirleri etkileyeceği gibi kariyer ve iş hayatlarına da yansıması olabilecek. Bu çalışmaların sonucunda ya daha motive iş hayatı devam edecek ya da yeni iş arayışları başlayacak.  Bunun yanında iş değişikliklerinin sonucunda yeni açık pozisyonlar gündeme gelecek. Ücret artışları çalışanı, işverenleri, İK tedarikçilerini bir şekilde etkileyen bir konu.

İşverenler çalışanları maddi ve manevi motive etmediklerinde ilerleyen dönemlerde istemedikleri sonuçlarla karşılaşırlar. Çalışan bekler, zamanla motivasyonu düşer, sonra işini önemsememeye başlar, başka arayışlara girer ve ekibinizden ayrılır. Boşalan pozisyona dahaz az iş bilen birini daha az ücretle almak ise farkına varmadan sizi daha da geriye götürebilir. Geriye dönüp baktığınızda maddi ve manevi işverenin kaybı daha fazla olabilir. Çalışanı motive etmek için madi ve manevi kazanımlarınızı sağlayacak İK süreçlerinizi yapılandırmalısınız. 

PERYÖN tarafından yerli ve çok uluslu firmaların oluşturduğu 20’den fazla sektörün katılımıyla 2018 ücret artışı öngörüleri yayınlandı. Araştırmaya ağırlıklı olarak otomotiv, üretim, kimya, hizmet, ilaç ve perakende sektörlerinde yer alan firmalar ve holdingler katılmış. 

ÜCRET ARTIŞ SAYISI

Araştırma sonuçlarına göre firmaların büyük çoğunluğu yılın ilk çeyreğinde ücret artışı yapacak.  Yılın ilk yarısına ücretlerde artışla girmeyi planlayan firmalar ise ikinci sırayı alıyor. İş değiştirmeler, açık pozisyonlar ise ilk çeyrekte daha fazla olacak.

İş değiştirecekseniz veya teklifleri değerlendireceksiniz bu ücret artışlarını dikkate almayı unutmayın. Ayrıca ilk çeyrekte açık pozisyonlar daha fazla olacaktır yılın ikinci yarısına göre

Ücret Artış (Zam) Dönemi                              %

Ocak –Mart                                                       72,6

Nisan –Haziran                                                 16

Temmuz –Eylül                                                  8,4

Ekim –Aralık                                                      3

 

ÜCRET ARTIŞI

Şirketler ücret artışını yaparken enflasyonu baz alıyor ve artışlarını planlıyor. Bunun yanında performansta ücrete etki eden diğer faktör.

2017 yılında ücrete ortalama % 11,2 oranında ücrette artış gerçekleşmiş. 2018 yılı için yapılan anket çalışmasına göre 2018’de ise ücret artış aralığı Türkiye genelinde %8-10 aralığında değişeceği belirlenmiş. Araştırmaya katılan şirketler ücret artışına enflasyon ve performansın etkili olduğunu belirtmiş. % 8 enflasyon ve % 2 performans yansıması ücretlerde artışa yansıyacak oran olarak gözükmekte. Tabii bu oranlar dışında da artış yapacak şirketler de vardır. Bunun yanında maaş pazarlığı sırasında da çalışanlar performansları dahilinde farklı artışlar da alabilirler yönetimden.

 

ÜNVANLARA GÖRE ÜCRET ARTIŞI

Yapılan araştırmaya göre pozisyon ve unvan bazında artışlarla ilgili detaylı araştırma yapıldığında ise sonuç ise aşağıdaki şekilde olacağı ölçülmüş.

Genel Müdürler için 2018 için öngörülen ücret artış oranı                                             %8,7

Müdürler/şefler (Orta Düzey Yöneticiler) için 2018 için öngörülen ücret artış oranı      %8,8

Uzman-Memur-Asistan seviyesi için öngörülen 2018 ücret ortalama artış oranı          %8,9

Mavi Yaka-Kapsam içi çalışan için ön görülen 2018 ücret ortalama artış oranı            %8,5

2017 Maaş zamlarına göre pozisyonlara göre 2018 ücret artış oranlarında tüm pozisyonlara göre %1,2 ile %1,6 oranında azalma gerçekleşmiş. Ücret artışları da maalesef çok parlak değil. Ayrıca işverenler daha az ücret ile çok vasıflı çalışanlarla anlaşmaya çalışıyor. Bunun yanında kritik pozisyonlara ücreti daha az vereceği için daha az tecrübelilerle çalışmak istiyor. Ücret tekliflerinde hep sunulan bahane gündemi biliyorsunuz zaten ille başlayan cümlelerle başlıyor.  2019’da 2018 gibi zorlu geçecek. B planlarınız, kariyer gelişim çalışmalarınız hazırda bulunsun.

 

İKRAMİYE ve PRİM UYGULAMALARI

2018 yılında ikramiye ve prim gibi ücret tamamlayan yan haklarda ise şirketlerin %35’i artışı ön görüyor. PERYÖN’ün düzenlediği anket sonuçlarına göre ankete katılan şirketlerin %45’i yan hakların artışı ile ilgili bir değişiklik planlamamakta, artış planlayanlarda ise %35’lik bir artış planladıkları görülmektedir.  Sonuç itibariyle çoğu şirket ücrete tamamlayıcılarda artış yapmayacak gibi duruyor, 2017 uygulamalarına devam edilecek.

 

Maaş pazarlıklarınızı yaparken, iş tekliflerini kabul ederken gelirinizi ve aylık kazancınızı etkileyecek prim ve ikramiyeyi göz ardı etmeyin. 2018 yılında ücret artış oranları fazla olmasa da çalışanlarını yan haklar ile desteleyecekler. Tabii yan haklar uygulaması olmayan şirketleri bu detayın dışında tutuyoruz.  Araştırmaya katılan şirketler yan haklar ile ilgili uygulamalara ile ilgili aşağıda yer alan sonuçlar ortaya çıkmış.

Yan Haklar Uygulamaları (İkramiye-Prim)                                                                %

Şirketimizde böyle bir uygulama yok                                                                            13,68

2018 yılında ücret tamamlayıcılarında artış bütçelenmiştir                                          35,79

2018 yılında ücret tamamlayıcılarında azalma bütçelenmiştir                                     2,11

2018 yılında ücret tamamlayıcılarda herhangi bir değişiklik olmayacaktır                   45,26

Diğer                                                                                                                            3,16

 

BEYAZ YAKAYA SAĞLANAN YAN HAKLAR (KAPSAM DIŞI)

=>Yan haklar dediğimizde sadece ücret tamamlayan uygulamaları değil, sağlık sigortası ve şirket aracı gibi diğer uygulamalarda ön plana çıkıyor.

Geçtiğimiz yıllarda bu ankete katılan şirketlerin yarısından fazlası, çalışanlarına yan hak olarak şirket aracı sunarken, 2018 yılında en fazla tercih edilen yan hak %75 oranı ile sağlık sigortası olacağı sonucu çıkmış yapılan ankette. 2017’ye göre %21 oranında sağlık sigortası uygulamasında artış çıkmış. Şirket aracı ise ikinci sırada beyaz yakalı çalışanlarda en fazla tercih edilen yan hak olarak yerini almış.

Yan Hak Türü                                                                                                              %

Sağlık Sigortası                                                                                                            75.79

Şirket Aracı                                                                                                                   51.58

Kısa Dönemli Teşvik / Performans Primi (1 yıl)                                                            45.26

Hayat Sigortası                                                                                                             27.37

Bireysel Emeklilik                                                                                                         25.26

Esnek Yan Haklar                                                                                                         6.32

Uzun Dönemli Teşvik / Performans Primi (2 yıl ve üzeri)                                             5.25

Hisse Senedi (stock option)                                                                                          2.11

Diğer                                                                                                                             2.11

=>İnsan Kaynakları ücretler gibi yan hakları ve değişiklikleri de bütçelemek durumunda. Yan haklarda artışı (yani değişiklik olmayacağını) bütçelemeyecek şirketlerin sayısında artış olacağı sonucu çıkmış. 2017’de bu oran %54 iken yaklaşık %17 lik bir artış olmuş. Bu da şirketlerin giderlerinde daha dikkatli olduğunu gösteriyor.

Benimsenen Yaklaşım                                                                                                %

Şirketimizde böyle bir uygulama yok                                                                            17,37

2018 yılında ücret tamamlayıcılarında artış bütçelenmiştir                                           24,1

2018 yılında ücret tamamlayıcılarında azalma bütçelenmiştir                                       4,21

2018 yılında ücret tamamlayıcılarda herhangi bir değişiklik olmayacaktır                     61,05

Diğer                                                                                                                               3.16

Ankete katılım sonuçlarına göre ise 2018 yılı pozisyon/kademe bazlı performans (merit) artışı öngörüyorsanız artış oranları aşağıdaki gibi sonuçlanmış.

Seviye                                                                                                                              %

Direktör-Genel Müdür seviyesi %                                                                                     5.5

Şef-Müdür seviyesi %                                                                                                       5.5

Uzman-Memur-Asistan seviyesi %                                                                                   5.6

Mavi Yaka / Kapsam içi çalışan %                                                                                    5

 

PERYÖN’ün yaptığı Ücret Artış Araştırmasının sonuçlarını bunlar. İK profesyonellerine, işverenlere ve iş arayışında olan profesyonellere fikir verecektir.

 

Bereketli bir yıl olsun.

KARİYERİNİZ PARLASIN

ESRA KEMER

Kariyer Danışmanı, İnsan Kaynakları Profesyoneli

Kurumsal ve bireysel danışmanlık talepleriniz için esra@cvcheckup.com e-posta adresinden iletişime geçebilirsiniz.