 Meral Tamer mtamer@milliyet.com.tr Tüm Yazıları » |
Martha Argerich, bence bugün dünyanın yaşayan en büyük piyanisti. Olgun, sindirmiş, derin, tutkulu, müthiş heyecan verici, ama aynı zamanda da bestecisine acayip sadık bir virtüöz. Çok zor bir bileşim bu. Piyanosunun tuşlarına ilk bastığı andan itibaren sizi avucunun içine alıp bambaşka bir diyara götürüyor. Her çaldığı eserle kendisi arasında sanki özel bir elektrik, bir bağ kuruyor.
Argerich’i yazın Salzburg Festivali’nde Misha Mysky, Renauld-Gautier Capuçon kardeşler ve kızı Lyda Chen’le bir oda müziği konserinde dinlemiş ve mest olmuştum. Onu daha önce dinleyebilmek için özel olarak 2 kez Londra’ya gitmiş, bir seferinde yedeklerde olduğumuz için saatlerce ayakta sıra beklediğimiz halde önümüzde 3 kişi kala salon dolmuş, diğerinde ise Argerich son anda gelmemiş, orkestra başka bir piyanistle çalmıştı.
Kapris değil, kansermiş
20. yüzyılın en büyük piyanistlerinden biri olarak yorumcular tarihinde yerini almış olan Argerich’i düne kadar konserlerini son anda iptal eden, kaprisli, kafasına göre takılan bir virtüöz zannederdim (Diğer pek çok klasik müzik sever gibi). Meğer 20 yıldır kanserle boğuşuyormuş. 3 ameliyat geçirmiş, uzun yıllar tedavi görmüş ve John Wayne Kanser Enstitüsü’ndeki deneysel bir tedavi sonucu daha 1 ay kadar önce tamamen sağlığına kavuştuğu raporu gelmiş. Kanseri gizli tuttuğu için hayli yanlış bir görüntü vermiş.
Argerich’in özel yaşamı da piyanistliği kadar tutkulu. 3 ayrı eşten 3 kızı var. Çinli-Amerikalı şef ve besteci Robert Chen’den müzisyen kızı Lyda; orkestra şefi Charles Dutiot’dan sanat tarihçisi kızı Annie ve piyanist Stephan Kovaçeviç’ten fotoğrafçı ve prodüktör olan kızı Stèphanie.
Argerich yıllardır resital vermiyor, orkestralarla da nadiren çalıyor. Küçücük yaşta profesyonel olmuş, dünyanın en ünlü şefleri ve orkestralarıyla çalmış, en ünlü etiketleriyle kayıt yapmış olmanın doyumuna ulaşmış bir virtüöz olarak artık kendi seçtiği, müzik dilini ve tutkusunu paylaştığı sanatçılarla oda müziği konserlerinde çalmayı seviyor.
“Martha Argerich and Friends!” Argerich’in konserlerinin adı bu. Bu “Friends”ler bir ülkeden diğerine, bir zamandan başka bir zamana değişebiliyor tabii.
Argerich Boğaziçi’nde...
Boğaziçi Üniversitesi, Albert Long Hall Konserleri’nin 14. yılında, 69 yaşındaki Arjantinli bu efsane piyanisti ağırlıyor. BÜ Klasik Müzik Koordinatörü Evin İlyasoğlu’na, çabaları için ne kadar teşekkür etsek azdır.
19-20 ocaktaki konserlerde “Arkadaşlar”ın kimler olacağına gelince... Martha’nın Cenevre’de yaşadığı yıllarca yakın dost olduğu, o sıralarda küçük bir öğrenci olan kızı Lyda’ya konservatuardan mezun oluncaya kadar öğretmenlik yapmış keman sanatçımız Ayla Erduran, kızı Lyda Chen Argerich, Martha ve kızı Lyda’nın Cenevre dostu ve Erduran’ın orada yetiştirdiği öğrencilerden Ömer Sipahi ve Çinli çellist Jing Zhao.
Boğaziçi’nin çarşamba konserlerini, uzun yıllar Akbank’ın sponsorluğunda dinledik. Bu yıl bayrağı Finansbank devraldı. THY yıllardır sanatçıların ulaşımını sağlıyor. Sağolsunlar.
Martha Argerich
