Geri Dön

Otomat makineye ceza

Otomat makineye ceza




Çeşitli kaynaklara nakdi sermaye yatırılmak suretiyle elde edilen faiz gelirleri (menkul sermaye irad) esas itibariyle beyana tabi. Ancak bazı kaynaklardan elde edilen faiz gelirleri özel düzenlemelerle beyan dışı. Bazı faiz gelirlerini enflasyondan arındırma imkanı da var.
TL ve döviz mevduat hesaplarından elde edilen faizler (kâr ve zarara katılma hesabı karşılığında ödenen kâr payları dahil), repo gelirleri ve menkul kıymet yatırım fonu kâr payı gelirleri için halihazırda gelir vergisi beyannamesi verilmiyor. Bunu, Gelir Vergisi Kanunu'nun bir geçici maddesi sağlıyor. Söz konusu madde 2003 sonuna kadar geçerli. Eğer maddede değişiklik yapılmazsa bu gelirler 2004 yılı başından itibaren beyana tabi olacak.
Bu geçici maddenin süresinin uzatılması bekleniyor. Ancak her türlü olasılığa karşı, okuyucularımıza vadesi 2004 yılına taşacak şekilde işlem yapmamalarını öneriyoruz. Eğer uzatma gerçekleşmezse 2003 yılı içinde bağlanmış olup vadesi 2004'te dolacak mevduat ve repo işlemlerinden doğan gelirlerin tamamı 2004 yılının geliri olacak. Çünkü bu tür işlemlerde gelir tahsil edildiği yıl elde edilmiş sayılıyor. Erteleme gerçekleşmezse, 2003 yılında işlemiş olan süreye isabet eden kısımlar da dahil beyan zorunlu.
Bu gelirlerin beyan dışı bırakılmasının nedeni, vergi kesintisi yapılıyor olması. Mevcut stopaj oranları vade uzadıkça düşüyor. Mevduatın döviz veya TL olmasına göre de stopaj oranı değişiyor.

Süre uzatılmalı
Vergi kesintisine tabi tutulan bu gelirler beyan edilmiyor ancak gelir üzerinden çok yüksek oranlarda (genelde yüzde 15,4 - yüzde 22 arasında) vergi kesildiği ve söz konusu gelirlerin beyan edilmemesi nedeniyle kesilen vergiler nihai vergi haline geldiği için sanıldığının aksine çok yüksek oranlarda vergilendiriliyor. Çünkü vergileme brüt gelir üzerinden yapılıyor. Üstelik kaynakta kesinti yoluyla yapıldığı için hiç kaçak yok. Bu nedenledir ki yukarıda sözünü ettiğimiz geçici maddenin süresi kesinlikle uzatılmalı. IMF ile yapılan görüşmelerde, stopaj oranlarının gelir türlerine göre farklı olması uygulaması ile beyandaki farklılıklara son verileceği taahhüt edilmişti, ancak bugüne kadar bu konuda herhangi bir değişiklik yapılmadı.
Faiz gelirlerinden 2003 yılında beyana tabi olanlar ise şöyle: Özel sektör tahvil faizleri, kamu senetleri (devlet tahvili, Hazine bonosu) faizleri, yabancı bonoların faiz gelirleri.
Vergiye tabi tüm gelirlerin (stopajlı - stopajsız) 2003 yılı brüt tutarları toplamı beyan sınırı olan 12 milyar lirayı aşmadığı takdirde, faiz gelirlerinden vergi kesintisine tabi tutulmuş olanlar beyan edilmeyecek. Yani kesilen vergiler nihai vergi haline gelecek. (Haddin hesabında tek işverenden alınmış olan ücretler dikkate alınmıyor) Üzerinden vergi kesintisi yapılmamış olanlar (alacak faizleri, yabancı bono faiz gelirleri), yıllık tutarları toplamının 600 milyon lirayı aşması halinde beyan edilecek. Çünkü kesinti ve istisna uygulamasına konu olmayan gelirler için kanunda 600 milyon liralık özel bir beyan sınırı belirlenmiş. Bunun nedeni vergi dairelerini ve mükellefleri önemsiz rakamlar ile uğraştırmamak. Beyan sınırının hesabında gelirlerin indirim sonrası tutarları dikkate alınıyor.

İndirim kapsamı
TL cinsinden elde edilen aşağıdaki gelirlere indirim uygulanıyor: Özel sektör tahvil faizleri, kamu senetleri (devlet tahvili, Hazine bonosu) faizleri, alacak faizleri.
Döviz cinsinden veya başka bir değere (altın, TEFE, TÜFE gibi) endeksli olanlara ise indirim uygulanmıyor. Ancak bunlarda da kur farkları veya değer artışları gelir sayılmayıp vergilendirilmiyor.
İndirim oranı, yeniden değerleme oranının, Devlet tahvili ve Hazine bonosu ihalelerinde oluşan bileşik ortalama faiz oranına bölünmesi suretiyle hesaplanıp Maliyece her yıl ilan ediliyor. 2003 yılı için bu kriterlere göre hesaplanan indirim oranı yüzde 57,5. Maliye'nin bu oranı yakında bir genel tebliğ ile Resmi Gazete'de ilan etmesi bekleniyor.

Bono faizinde istisna
26.7.2001 ila 31.12.2003 tarihleri arasında ihraç edilen devlet tahvili ve Hazine bonolarının faiz gelirlerinin 2003'te 121 milyar 794 milyon lirası gelir vergisinden müstesna. İstisnanın faiz gelirleri ile alım satım kazançlarından hangisine öncelikle uygulanacağını mükellefler serbestçe belirleyebiliyor. İstisna indirim sonrası tutara uygulanıyor. Eurobond olarak bilinen, Hazinenin yurtdışında ihraç etmiş olduğu senetler için de istisna uygulaması mümkün.
Buna göre 2003'te 26.7.2003'ten sonra ihraç edilmiş Hazine bonosu ve devlet tahvillerinden TL. cinsinden elde edilen faiz gelirleri toplamı 314.809.411.764 TL'yi aşmadığı sürece bu gelirlerin beyanı söz konu değil. 26.7.2001 tarihinden sonra ihraç edilmiş kamu kağıtlarından (eurobondlar dahil) döviz cinsinden elde edilmiş gelirlerin, kur farkı hariç tutarı yani döviz cinsinden elde edilen faizlerin elde etme tarihindeki döviz alış kuru ile bulunan TL karşılığı toplamı 133.794.000.000 TL'yi aşmadığı takdirde, bunların da beyanına gerek yok.

Bay (A) bir gün bu otomatların birinden bir mal alır. Tam makineden ürünü almak üzereyken Maliyeciler gelir ve ürünün irsaliye ve faturasını sorarlar. Bay (A) otomattan aldığını, fatura ibraz edemeyeceğini söyleyince, durum bir tutanakla tespit edilir. Bu tespite istinaden hem Bay (A) hem de otomatı koyan firma adına ceza kesilir.
Yapılan satışlar için gerçekten de fatura veya perakende satış fişi düzenlenmesi zorunludur. Otomatlarla yapılan satışlar için de belge düzenlenmesi gerektiği açıktır. Ancak mevzuatımızda bu konuya ilişkin özel bir düzenleme bulunmadığından, bu belgenin nasıl ve ne zaman düzenleneceği konusu belirsizdir. Makineye ürün yüklenirken belge düzenlenmesi düşünülebilir. Ancak makineyi müşteri gibi gören, satış yapılmadan belge düzenlemeyi öngören bu anlayışa katılamıyoruz. Bizce en makul yaklaşım, belli periyotlarla satılan ürünlerin tespit edilmesi ve bunların 'muhtelif müşteriler' açıklaması ile faturaya bağlanmasıdır. Aslında en güzeli bu otomatlara küçük bir yazar kasa konulmasıdır.

erdogan.saglam@bdodenet.com.tr



BUSINESS


'Kıbrıslı işadamlarını Türkiye batırdı'
Geçmişle geleceğin hesaplaşması
Beyan edilecek veya edilmeyecek faiz gelirleri
'Cici kızlar' ile 'Delikanlı kızların' ped savaşları
Amerikalı, kazan dairesini gördü 'En temiz hastane' belgesi geldi
Dağa çıkanın rüyası, mekap spor ayakkabısı
Aşçı Crum'u kızdırdılar, o da cipsi icad etti!
Zeytin yerken alzheımer oluyoruz haberimiz yok
Irak'taki ABD askerine tuvalet İsrail'e oyun parkı satıyor...
Herkes 'etik'ten söz ediyor
'Mahallenin yüzünü kara çıkarmadım, rekortmen oldum...'
Stıglıtz'den Aliyev'e petrol dersi
Sırlar odasının anahtarları çalındı
Yılmaz Bey, Prens Bandar'ı ikna etti Koton'un Körfez atağı başladı...
Poşetten, çöp torbasından 90 milyon dolarlık ciro
'Beyin'le büyüyen ülke: Hindistan
Bin 400 yıllık şirket
İnternette kazananlar, kaybedenler
Estetik değil teknik

24 Ocak 2020 Magazin Haberleri Bülteniİşte gündemde öne çıkan magazin gelişmeleri

İlginizi Çekebilecek Diğer Haberler

Sıradaki Haber